Otwórz menu główne

Łososina Dolna

wieś w województwie małopolskim

Łososina Dolnawieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie nowosądeckim. Jest siedzibą gminy Łososina Dolna. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego. Wieś liczy około 1500 mieszkańców (2013).

Łososina Dolna
Kościół pw. św. Piotra i Pawła
Kościół pw. św. Piotra i Pawła
Państwo  Polska
Województwo małopolskie
Powiat nowosądecki
Gmina Łososina Dolna
Liczba ludności (2013) 1514
Strefa numeracyjna (+48) 18
Kod pocztowy 33-314[1]
Tablice rejestracyjne KNS
SIMC 0447882
Położenie wsi
Położenie wsi
Położenie na mapie gminy Łososina Dolna
Mapa lokalizacyjna gminy Łososina Dolna
Łososina Dolna
Łososina Dolna
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Łososina Dolna
Łososina Dolna
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa małopolskiego
Łososina Dolna
Łososina Dolna
Położenie na mapie powiatu nowosądeckiego
Mapa lokalizacyjna powiatu nowosądeckiego
Łososina Dolna
Łososina Dolna
Ziemia49°44′52″N 20°37′52″E/49,747778 20,631111

Spis treści

PołożenieEdytuj

Łososina Dolna leży przy ujściu Łososiny do Dunajca, na pograniczu Beskidu Wyspowego i Pogórza Rożnowskiego, przy drodze krajowej nr 75.

CharakterystykaEdytuj

Łososina Dolna to wieś o charakterze rolniczo-sadowniczym. Swoją siedzibę mają tu bank spółdzielczy, zespół szkół oraz liczne placówki handlowe. We wsi działa także Klub Sportowy "Łosoś" (założony w 1975), występujący w małopolskiej IV lidze (Nowy Sącz-Tarnów).

Części wsiEdytuj

Integralne części wsi Łososina Dolna[2][3]
SIMC Nazwa Rodzaj
0447899 Jakubkowice część wsi
0447971 Jarostowa przysiółek
0447907 Kamyk część wsi
0447913 Łączne część wsi
0447920 Morsztynówka część wsi
0447936 Nowiny część wsi
0447942 Sadowa część wsi
0447959 Tłoki część wsi
0447965 Wiśnicz część wsi

HistoriaEdytuj

 
Lotnisko
 
Zdjęcie z miejsca wypadku samolotu w roku 2011

Pierwotna nazwa parafii to Jakubkowice, gdyż Łososina to wieś należąca do tej parafii. Pierwsza wzmianka o niej pojawia się już w 1304.

W 1339 wieś otrzymała od królowej Jadwigi, wdowy po Władysławie Łokietku, prawa niemieckie. Jednocześnie królowa Jadwiga poleciła zbudować w Jakubkowicach kościół, uposażając go licznymi dobrami.

Wieś aż do 1945 była własnością kolejnych rodów szlacheckich. W latach 1470-1474 Jakubkowice stanowią własność klasztoru klarysek starosądeckich.

W 1846 Łososinę ogarnęła rzeź galicyjska, której przywódcą na tym terenie był żołnierz Wojciech Grzyb. Dzięki proboszczowi Franciszkowi Gabryelskiemu nie spalono kościoła, ale dwór w Łososinie i Łącznym nie uniknął rabunku.

1948 powstała Ochotnicza Straż Pożarna ,Która obecnie jest włączoną do krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego i posiada samochody bojowe tj.Star 244 GBA 2,5/16 ,GLM 8 Mercedes Benz 409 oraz GBARt 2/24 Mercedes Benz 1124.[4]

W okresie II wojny światowej na terenie gminy Łososina działała placówka partyzantki AK "Dolina".

1 stycznia 1970 zmieniono nazwę parafii na Łososina Dolna, podczas ujednolicania nazewnictwa państwowego. Tym samym zniknęła wieś o nazwie Jakubkowice, na terenie której znajdował się tylko kościół, plebania i szkoła.

W tutejszym kościele parafialnym jest zabytkowy pochodzący z XV w. obraz Matki Bożej Pocieszenia, przy którym znajdują się liczne wota. W latach 70. XX w. planowano na terenie Łososiny budowę zbiornika wodnego, a tym samym zalanie miejscowości. Jednak zaniechano tych planów.

W 1997 przez dolinę Łososiny przeszła fala powodziowa, niszcząc wiele dróg i domów.

Na terenie Łososiny Dolnej znajduje się lotnisko sportowe Aeroklubu Podhalańskiego, będące kontynuacją przedwojennych tradycji lotniczych, kiedy na terenie góry Jodłowiec utworzono szkołę szybowcową.

W 2011 rozbił się tu samolot ultralekki, w którym zginęły 2 osoby.

ZabytkiEdytuj

KulturaEdytuj

 
Kościół z Łososiny Dolnej, obecnie znajdujący się w Sądeckim Parku Etnograficznym

We wsi działa zespół pieśni i tańca "Jakubkowianie" oraz orkiestra parafialno–gminna.

Corocznie w maju na lotnisku Aeroklubu Podhalańskiego organizowane jest Święto Kwitnących Sadów. Jest to festyn ludowy, w trakcie którego prezentowany jest miejscowy dorobek kulturalny, tj. występy orkiestr, zespołów regionalnych, młodzieżowych oraz Kół Gospodyń Wiejskich. W czasie trwania festynu organizowane są także wystawy z zakresu sadownictwa, kwiaciarstwa, uprawy krzewów ozdobnych oraz działalności twórców ludowych. Organizowane są także pokazy lotnicze.

Linki zewnętrzneEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych. Poczta Polska S.A., styczeń 2013. s. według wyboru. [dostęp 2014–03–09].
  2. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  3. TERYT (Krajowy Rejestr Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju). Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 18.11.2015].
  4. OSP Łososina Dolna – Nowy Sącz 112, nowysacz112.pl [dostęp 2017-12-12] (pol.).
  5. Dwór w Łososinie Dolnej - historia i opis