Otwórz menu główne

Światowa Agencja Antydopingowa

pozarządowa organizacja zwalczająca doping w sporcie (siedziba: Montreal, zał.: 1999)

Światowa Agencja Antydopingowa (ang. The World Anti-Doping Agency, WADA, fr. Agence mondiale antidopage, AMA) – niezależna fundacja prawa szwajcarskiego utworzona pod przewodnictwem Międzynarodowego Komitetu Olimpijskiego (MKOl) 10 listopada 1999 roku w Lozannie, w Szwajcarii. Jej celem jest koordynacja walki przeciwko używaniu niedozwolonych środków chemicznych w sporcie. W 2001 roku organizacja przeniosła swoją główną siedzibę do Montrealu, w Kanadzie. Od 2014 roku prezydentem fundacji jest Craig Reedie[1].

Światowa Agencja Antydopingowa
World Anti-Doping Agency
Język roboczy angielski, francuski
Siedziba Montreal, Kanada
Prezydent Craig Reedie
Wiceprezydent Linda Cathrine Hofstad Helleland
Dyrektor Generalny Olivier Niggli
Utworzenie 10 listopada 1999
Strona internetowa

Agencja pracuje na rzecz poszczególnych federacji sportowych w zakresie edukacji i badań nad wdrożeniem procedur testów antydopingowych. Publikuje również listę zakazanych substancji i metod, których stosowanie jest zabronione we współzawodnictwie sportowym (Lista substancji i metod zabronionych).

Spis treści

HistoriaEdytuj

Istnienie i działalność agencji początkowo wzbudzało liczne kontrowersje i opór niektórych środowisk. Głównym argumentem jej przeciwników był fakt, że agencja jest fundacją prywatną – podmiotem powstałym na podstawie prywatnego prawa szwajcarskiego. Szczególnie kłopotliwe okazały się relacje między WADA a rządami państw. Obawiano się, że prywatna organizacja zacznie wymuszać na państwach pewne rozwiązania legislacyjne.

W związku z tymi wątpliwościami pierwsze lata istnienia WADA poświęcono na usankcjonowanie działania agencji i wzmocnienie jej pozycji na arenie międzynarodowej. Chociaż początkowo była finansowana przez MKOL, obecnie jedynie połowę swojego budżetu czerpie z tego źródła, podczas gdy pozostała część pochodzi ze światowych organizacji rządowych. Bardzo ważne w tym kontekście było uznanie kompetencji WADA przez Komitet Ministrów Rady Europy w 2002 roku. 5 marca 2003 roku w Kopenhadze z inicjatywy agencji na Światowej Konferencji Antydopingowej przyjęto Światowy Kodeks Antydopingowy.

Przyjęcie tego kodeksu przez komitety olimpijskie państw było warunkiem dopuszczenia ich do igrzysk olimpijskich w Atenach. Po raz pierwszy w historii ujednolicono politykę antydopingową wszystkich krajów we wszystkich dziedzinach sportowych.

Polska miała czas na przyjęcie kodeksu do igrzysk olimpijskich w Turynie (luty 2006). Jako że adresatem kodeksu nie mogą być rządy, wprowadzany on jest za pośrednictwem międzynarodowych federacji sportowych, które nakładają stosowne obowiązki na krajowe związki sportowe.

5 kwietnia 2017 r. na członka komitetu wykonawczego agencji wybrany został minister sportu i turystyki Witold Bańka[2].

OrganizacjaEdytuj

Zgodnie ze statutem[3], Światowa Agencja Antydopingowa posiada dwa organy decyzyjne, Komitet Wykonawczy oraz Zarząd.

Komitet wykonawczy Światowej Agencji Antydopingowej[4]Edytuj

Komitet wykonawczy WADA składa się z 12 osób, z których część wybierana jest spośród członków zarządu WADA. Prezydent i wiceprezydent WADA są członkami zarówno komitetu wykonawczego, jak i zarządu agencji. Pozostałych 10 członków wybieranych jest przez zarząd agencji. Komitet wykonawczy podejmuje decyzje zwykłą większością głosów a w przypadku remisu prezydent ma głos rozstrzygający. Głosowania komitetu mogą również być podejmowane drogą korespondencyjną (pocztą tradycyjną, faxem lub e-mailem) w przypadku gdy głosowanie to nie może być przeprowadzone podczas posiedzenia.

Komitet wykonawczy odpowiedzialny jest podejmowanie decyzji w sprawach bieżących, związanych z funkcjonowaniem agencji, zatwierdzaniem dokumentów technicznych dotyczących akredytowanych przez WADA laboratoriów oraz narodowych organizacji antydopingowych (NADO), a także zatwierdza listę substancji i metod zabronionych. W pozostałych kwestiach komitet formułuje zalecenia dla zarządu.

Komitet Wykonawczy
Pozycja Imię i nazwisko Państwo Reprezentant
Prezydent Sir Craig Reedie 
Wiceprezydent Linda Cathrine Hofstad Helleland  
Członkowie Jiří Kejval   ruch sportowy
Danka Barteková   ruch sportowy
Patrick Baumann   ruch sportowy
Prof. Dr. Uğur Erdener   ruch sportowy
Dr. Francesco Ricci Bitti   ruch sportowy
Dr. Amira El Fadil   władze publiczne/ Afryka
Witold Bańka   władze publiczne/ Europa
Marcos Díaz   władze publiczne/ Ameryka
Toshiei Mizuochi   władze publiczne/ Azja
Grant Robertson   władze publiczne/ Oceania

Ponadto w posiedzeniach komitetu wykonawczego uczestniczą szefowie komitetów roboczych agencji:

Komitet Imię i nazwisko Państwo
Przewodniczący ds. zdrowia, medycyny i nauki Prof. Dr. Uğur Erdener  
Przewodniczący ds. administracyjno-finansowych Dr. Francesco Ricci Bitti  
Przewodniczacy ds. edukacji Edwin Moses  
Przewodniczący zawodniczy Beckie Scott  
Przewodniczący ds. zgodności z Kodeksem

(compliance)

Jonathan Taylor  

Zarząd Światowej Agencji Antydopingowej[5]Edytuj

Zarząd agencji składa się z 38 osób, 18 reprezentantów ruchu sportowego i środowiska zawodników oraz 18 przedstawicieli rządów. Dodatkowo w spotkaniach uczestniczy prezydent (do 2020 r. reprezentant ruchu sportowego) oraz wiceprezydent (do 2020 r. reprezentantka władz publicznych). Zarząd odpowiada za wszystkie, nieznajdujące się w kompetencji komitetu wykonawczego, kwestie z funkcjonowaniem Światowej Agencji Antydopingowej. Wśród kompetencji Zarządu znajduje się przyjmowanie standardów międzynarodowych (z wyjątkiem listy substancji i metod zabronionych) np. międzynarodowego standardu dla laboratoriów, uchwalanie budżetu, przyjmowanie zmian w Światowym Kodeksie Antydopingowym oraz wybór prezydenta i wiceprezydenta agencji.

Zarząd
Pozycja Imię i nazwisko Państwo Reprezentant
Prezydent Sir Craig Reedie   ruch sportowy
Wiceprezydent Linda Cathrine Hofstad Helleland   władze publiczne
Członkowie Prof. Dr. Uğur Erdener   MKOl
Nenad Lalović   MKOl
Robin Mitchell   MKOl
Richard W. Pound   MKOl
Fabio Pigozzi   ANOC
Rania Elwani   ANOC
Andrey Kryukov   ANOC
Zlatko Matesa   ANOC
Tamas Ajan   ASOIF
Jean-Christophe Rolland   ASOIF
Francesco Ricci Bitti   ASOIF
Patrick Baumann   GAISF
Jan Dijkema   AIOWF
Seung-Min Ryu   Komisja zawodnicza

MKOl

Kirsty Coventry   Komisja zawodnicza

MKOl

Emma Terho   Komisja zawodnicza

MKOl

Danka Bartekova   Komisja zawodnicza

MKOl

Andrew Parsons   IPC
Philippe Muyters   Unia Europejska
Ioana Bran   Unia Europejska
Krasen Kralev   Unia Europejska
Gabriella Battaini-Dragoni   Rada Europy
Akif Cagatay Kilic   Rada Europy
Erastus Uutoni   Afryka
Macsuzy Mondon   Afryka
Rachid Mohammed   Afryka
Marcos Diaz   Ameryka
Gerardo Fajardo   Ameryka
Clara Luz Roldan   Ameryka
Michael K. Gottlieb   Ameryka
Mohammed Saleh Al Konbaz   Azja
Roh Taekang   Azja
Yingchuan Li   Azja
Toshiei Mizuochi   Azja
Bridget McKenzie   Oceania
Grant Roberston   Oceania

PrzypisyEdytuj

  1. Sir Craig Reedie’s Biography | World Anti-Doping Agency (ang.). wada-ama.org. [dostęp 2016-07-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (22 lipca 2016)].
  2. Witold Bańka reprezentantem państw Rady Europy w WADA, „Onet Sport”, 5 kwietnia 2017 [dostęp 2018-05-25] (pol.).
  3. Revised Statutes, World Anti-Doping Agency [dostęp 2018-06-14] (ang.).
  4. Executive Committee, World Anti-Doping Agency [dostęp 2018-06-14] (ang.).
  5. Foundation Board, World Anti-Doping Agency [dostęp 2018-06-14] (ang.).

Linki zewnętrzneEdytuj