Cédric Villani

Cédric Villani (ur. 5 października 1973 w Brive-la-Gaillarde) – francuski matematyk i nauczyciel akademicki, laureat Medalu Fieldsa, dyrektor Institut Henri-Poincaré (2009–2017), a także polityk.

Cédric Villani
ilustracja
Kraj działania Francja
Data i miejsce urodzenia 5 października 1973
Brive-la-Gaillarde
Profesor
Alma Mater École Normale Supérieure, Université Paris-IX Dauphine

ŻyciorysEdytuj

Absolwent matematyki w paryskiej École Normale Supérieure[1]. W 1998 doktoryzował się na Université Paris-Dauphine pod kierunkiem Pierre'a-Louisa Lionsa[2]. W latach 2000–2010 był profesorem w École normale supérieure w Lyonie. W 2010 został profesorem na Université Claude-Bernard-Lyon-I. W 2007 uzyskał członkostwo w Institut Universitaire de France, a w 2009 objął stanowisko dyrektora instytutu naukowego Institut Henri-Poincaré[3].

W 2010 otrzymał Medal Fieldsa za „dowód zbieżności do stanu stacjonarnego rozwiązań równania Boltzmanna, w tym dowód hipotezy Cercignaniego, [oraz za] wyjaśnienie relaksacji do stanu równowagi rozwiązań równania Własowa (tłumienie Landaua)”[4][5].

W pracy naukowej specjalizuje się w zagadnieniach z zakresu analizy matematycznej, zajmuje się teorią transportu optymalnego, matematycznymi problemami fizyki, zwłaszcza w kinetyczno-molekularnej teorii gazów i równaniu Boltzmanna[3].

W 2017 zaangażował się w działalność ruchu En Marche! Emmanuela Macrona, został kandydatem tego środowiska politycznego w wyborach parlamentarnych[6], uzyskując mandat deputowanego do Zgromadzenia Narodowego XV kadencji[7].

Życie prywatneEdytuj

Cédric Villani jest żonaty, ma dwóch synów. Zyskał rozpoznawalność również swoim stylem – codziennym zakładaniem trzyczęściowego garnituru z kamizelką, noszeniem fularu, broszki w kształcie pająka i trzymaniem w kieszeni dinozaura maskotki[8][9].

NagrodyEdytuj

Wybrane publikacjeEdytuj

  • Topics in optimal transportation, seria Graduate Studies in Mathematics, Vol. 58, American Mathematical Society, Providence 2003
  • Optimal transport, old and new, seria Grundlehren der mathematischen Wissenschaften, Vol. 338, Springer Verlag, Berlin-Heidelberg 2009
  • Théorème vivant, Grasset et Fasquelle, Paryż 2012, ​ISBN 978-2-246-79882-8​ (wydanie polskie pt. Narodziny twierdzenia, czyli matematyka na gorąco, Atut, Wrocław 2018, ​ISBN 978-83-7977-283-4​)
  • La maison des mathématiques (współautorzy: Jean-Philippe Uzan, Vincent Moncorgé), Le Cherche midi, Paryż 2014
  • Les rêveurs lunaires: quatre génies qui ont changé l'histoire (scenariusz komiksu, rysunki: Edmond Baudoin), Éditions Gallimard, Paryż 2015 (wydanie polskie pt. Księżycowi marzyciele, timof i cisi wspólnicy, Warszawa 2017)[13][14]
  • Le Nouveau Paris. Rallumons la Ville Lumière, Flammarion, Paryż 2020, ​ISBN 978-2-08-151447-8

PrzypisyEdytuj

  1. Fields Medal Cédric Villani (ang.). icm2010.in. [dostęp 2017-06-12].
  2. Cédric Villani (ang.). nodak.edu. [dostęp 2017-06-12].
  3. a b Cédric Villani (ang.). univ-lyon1.fr. [dostęp 2017-06-12].
  4. Streszczenie wykładu prof. Andrzeja Palczewskiego. Polskie Towarzystwo Matematyczne, 8 marca 2012. [dostęp 2017-11-27].
  5. Cédric Villani winner of Fields Medal 2010 (ang.). Springer International Publishing AG. [dostęp 2017-11-27].
  6. France's Macron announces gender equal list of political outsiders (ang.). bbc.com, 11 maja 2017. [dostęp 2017-06-12].
  7. Elections législatives 2017: Résultats 2d tour (fr.). interieur.gouv.fr. [dostęp 2017-06-18].
  8. Irena Cieślińska: Cédric Villani. Matematyczny geniusz w trzyrzędowym garniturze z kamizelką. wyborcza.pl, 16 czerwca 2015. [dostęp 2017-06-12].
  9. Guy Kelly: Fields Medal winner Cédric Villani: 'the human brain is not designed for maths' (ang.). telegraph.co.uk, 6 marca 2015. [dostęp 2017-06-12].
  10. History of prizes awarded at European Congresses of Mathematics (ang.). euro-math-soc.eu. [dostęp 2017-06-12].
  11. Présentation du Prix Fermat 2017 (fr.). univ-toulouse.fr, 1 lutego 2017. [dostęp 2017-06-12].
  12. Hervé Morin: Maths: l'école française distinguée (fr.). lemonde.fr, 20 sierpnia 2010. [dostęp 2017-06-12].
  13. Księżycowi marzyciele. Timof i cisi wspólnicy, 2017. [dostęp 2017-11-27].
  14. Cédric Villani (fr.). Biblioteka Narodowa Francji. [dostęp 2018-02-18].

Linki zewnętrzneEdytuj