Otwórz menu główne

Gołąbek winnoczerwony

Gołąbek winnoczerwony (Russula vinosa Lindblad) – gatunek grzybów z rodziny gołąbkowatych (Russulaceae)[1].

Gołąbek winnoczerwony
Ilustracja
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo grzyby
Typ podstawczaki
Klasa pieczarniaki
Rząd gołąbkowce
Rodzina gołąbkowate
Rodzaj gołąbek
Gatunek gołąbek winnoczerwony
Nazwa systematyczna
Russula vinosa Lindblad
Fl. Crypt. Cell. Toulouse: 57 (1901)
Synonimy

Russula decolorans var. obscura Romell,
Russula obscura (Romell) Peck

Ilustracja
{{{opis drugiego obrazka}}}
2007-08-25 Russula vinosa Lindblad 83676.jpg

Systematyka i nazewnictwoEdytuj

Pozycja w klasyfikacji: Russulaceae, Russulales, Incertae sedis, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi (według Index Fungorum)[1].

Polską nazwę podała Alina Skirgiełło w 1991 r.[2] Niektóre synonimy naukowe[3]:

  • Russula decolorans var. obscura Romell
  • Russula obscura (Romell) Peck 1906
  • Russula vinosa Lindblad 1901, subsp. vinosa

MorfologiaEdytuj

Kapelusz

Średnica 5-12 cm. Za młodu łukowaty, później płasko rozpostarty i wklęsły, twardy i mięsisty. Dość długo ma podwinięty brzeg. Skórka gładka, dająca się ściągnąć do 1/3 średnicy kapelusza. Ubarwienie dość zmienne: od różowofioletowego i winnoczerwonego przez brązowoczerwony do brudnofioletowego. U starszych grzybów kolor blednie, stając się ochrowobrązowy a nawet oliwkowy[4].

Blaszki

Dość grube i wolne przy trzonie. U młodych grzybów białe, potem jasnoochrowe, z czasem siwieją[4].

Trzon

Wysokość 4-6 cm, szerokość do 2,5 cm, walcowaty, twardy i pełny, ale z czasem staje się gąbczasty. Kolor biały, miejscami purpurowonabiegły, u starszych okazów siwiejący[4].

Miąższ

Biały, u starszych okazów szarzejący. Również po przełamaniu szarzeje (czasami różowieje) i jest to jedna z cech różniących ten gatunek od podobnych[5].

Wysyp zarodników

Jasnoochrowy. Zarodniki o kształcie od elipsoidalnego do szerokojajowatego, o powierzchni brodawkowato-kolczastej. Brodawki są niewielkie, igiełkowate[6].

Występowanie i siedliskoEdytuj

Występuje w Europie, Ameryce Północnej i Środkowej oraz Azji (Chiny)[7]. W Europie Środkowej jest pospolity, z wyjątkiem terenów o podłożu wapiennym[8]. W Polsce również jest pospolity[9].

Występuje pod świerkami, w lasach świerkowych lub z domieszką świerka, głównie na glebach kwaśnych, zarówno w miejscach suchych, jak i bardziej wilgotnych[8].

ZnaczenieEdytuj

Gatunki podobneEdytuj

Łatwo może być pomylony z innymi gołąbkami, np. z gołąbkiem słodkawym (Russula integra), czy gołąbkiem płowiejącym (Russula paludosa). Najbardziej charakterystycznymi cechami odróżniającymi gołąbka winnoczerwonego od innych podobnych jest szarzenie trzonu i miąższu po przełamaniu oraz urzeźbienie zarodników[6][8].

PrzypisyEdytuj

  1. a b Index Fungorum (ang.). [dostęp 2014-01-03].
  2. a b Władysław Wojewoda: Checklist of Polish Larger Basidiomycetes. Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003. ISBN 83-89648-09-1.
  3. Species Fungorum (ang.). [dostęp 2014-01-03].
  4. a b c Pavol Škubla: Wielki atlas grzybów. Poznań: Elipsa, 2007. ISBN 978-83-245-9550-1.
  5. Barbara Gumińska, Władysław Wojewoda: Grzyby i ich oznaczanie. Warszawa: PWRiL, 1985. ISBN 83-09-00714-0.
  6. a b Na grzyby. [dostęp 2011-09-19].
  7. Discover Life Maps. [dostęp 2015-12-16].
  8. a b c Andreas Gminder: Atlas grzybów jak bezbłędnie oznaczać 340 gatunków grzybów Europy Środkowej. 2008. ISBN 978-83-258-0588-3.
  9. a b Marek Snowarski: Grzyby. Warszawa: Multico Oficyna Wydawnicza, 2010. ISBN 978-83-7073-776-4.