Jerzy Maksymiuk

Polski dyrygent

Jerzy Jan Maksymiuk (ur. 9 kwietnia 1936 w Grodnie) – polski dyrygent, pianista, kompozytor muzyki poważnej i filmowej, felietonista, animator życia muzycznego.

Jerzy Maksymiuk
Ilustracja
Jerzy Maksymiuk, ok. 1992
Data i miejsce urodzenia 9 kwietnia 1936
Grodno
Pochodzenie Warszawa
Instrumenty fortepian
Zawód dyrygent, kompozytor
Zespoły
Sinfonia Varsovia
Odznaczenia
Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” Medal Stulecia Odzyskanej Niepodległości Medal 40-lecia Polski Ludowej
Strona internetowa
Jerzy Maksymiuk podczas koncertu, czerwiec 2011

ŻyciorysEdytuj

Syn Romana[1]. W 1947 Jerzy Maksymiuk wraz z najbliższą rodziną przybył do Polski z Grodna. Rodzina osiedliła się w Białymstoku na Bojarach, gdzie mieszkali ich krewni. Młody Maksymiuk uczęszczał do Szkoły Podstawowej nr 10 w Białymstoku. Rodzina zamieszkała w drewnianym domu (obecnie nie istnieje), który własnoręcznie wzniósł jego ojciec. Po ukończeniu podstawówki Maksymiuk wyjechał do Warszawy gdzie kontynuował naukę w liceum muzycznym[2].

Następnie studiował kompozycję pod kierunkiem Piotra Perkowskiego (ukończył w 1962), grę na fortepianie u Jerzego Lefelda (ukończył w 1964) oraz dyrygenturę w klasie Bogusława Madeya (ukończył w 1969), w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej (obecnie Uniwersytet Muzyczny Fryderyka Chopina w Warszawie).

W 1961 został zwycięzcą pierwszej edycji Ogólnopolskiego Konkursu Pianistycznego im. Ignacego Jana Paderewskiego[3].

W latach 1970–1972 był dyrygentem Teatru Wielkiego w Warszawie. W 1972 stanął na czele zespołu złożonego z członków Warszawskiej Opery Kameralnej, który – od 1973 znany jako Polska Orkiestra Kameralna – zyskał międzynarodową sławę. W 1984 orkiestra zmieniła nazwę na Sinfonia Varsovia – Polska Orkiestra Kameralna. Zespół działa w oparciu o Fundację Sinfonia Varsovia i korzysta ze wsparcia miasta stołecznego Warszawy.

W 1973 Maksymiuk rozpoczął pracę z Wielką Orkiestrą Symfoniczną Polskiego Radia. W 1975 dyrygował orkiestrą podczas finałowych przesłuchań na Międzynarodowym Konkursie im Fryderyka Chopina w Warszawie. W 1977 otrzymał kontrakt płytowy w firmie EMI. W 1979 wystąpił z Polską Orkiestrą Kameralną w Carnegie Hall, w Nowym Jorku, a w 1981 odbył z nią koncerty w Japonii, Australii, Nowej Zelandii, Stanach Zjednoczonych i Niemczech. W latach 1983–1993 kierował BBC Scottish Symphony Orchestra w Glasgow. W 1990 debiutował na koncertach BBC Proms w Royal Albert Hall, w Londynie. Podjął też współpracę z English National Opera, z którą przygotował premiery „Don GiovanniegoWolfganga Amadeusa Mozarta (w 1991) i „Zemsty nietoperzaJohanna Straussa (w 1993). „Zemsta nietoperza” pod jego batutą, z zespołem Sinfonia Varsovia, została wystawiona w styczniu 2005, w Teatrze Polskim w Warszawie, z udziałem m.in. Iwona Hossa, Marta Boberska, Adam Kruszewski, Adam Zdunikowski, Agnieszka Wolska. Zamknięty koncert zorganizowany przy zaangażowaniu środków Sejmiku Województwa Mazowieckiego zapoczątkował działalność operetki w Warszawie (w kwietniu 2005 samorząd wojewódzki utworzył Mazowiecki Teatr Muzyczny Operetka).

Jerzy Maksymiuk jest promotorem muzyki współczesnej. Współtworzył „Warszawską Jesień” jako członek komisji repertuarowej Festiwalu. Od 2006 Członek Rady Programowej Fundacji Centrum Twórczości Narodowej. Jest stałym felietonistą miesięcznika „Charaktery”.

Skomponował muzykę do ponad stu filmów, m.in. do filmu Sanatorium pod Klepsydrą w reżyserii Wojciecha Hasa[4].

Odznaczenia i wyróżnieniaEdytuj

W filmieEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. a b M.P. z 1998 r. nr 20, poz. 307.
  2. Jerzy Maksymiuk. Spacer po dzielnicy Bojary (pol.). www.poranny.pl. [dostęp 2018-02-20].
  3. Laureaci I Ogólnopolskiego Konkursu Pianistycznego im. Ignacego Jana Paderewskiego. (pol.). strona internetowa konkursu. [dostęp 2011-07-01].
  4. Sanatorium pod Klepsydrą. (Muzyka). W: Internetowa baza filmu polskiego [on-line]. Filmpolski.pl. [dostęp 2016-07-16].
  5. Uznanie dla twórców kultury /w/ Trybuna Robotnicza, nr 170, 19 lipca 1984, str. 1-2
  6. Warszawa. Wręczono złote medale „Gloria Artis”. e-teatr.pl, 10 września 2005. [dostęp 21 czerwca 2011].
  7. Przyznano polskie nagrody muzyczne - Fryderyki 2011 (pol.). UniaEuropejska.org, 2011-05-13. [dostęp 2011-05-15].
  8. Laureaci z poprzednich edycji: Polish Market, www.polishmarket.com.pl [dostęp 2015-12-07] [zarchiwizowane z adresu 2019-04-19].
  9. Osoby zasłużone dla kultury odznaczone przez Prezydenta, prezydent.pl [dostęp 2020-08-08].
  10. Concerto for Two. [dostęp 2018-09-24].

BibliografiaEdytuj

  • M. Ługowska: Moim instrumentem jest orkiestra (Interview), in: 'Studio 1' (1992), s. 4–6.
  • A. Grzejewska: Ten wariat Maksymiuk, Białystok 1994.
  • L. Markiewicz, K. Bula, I. Siodmok (Wyd.): Wielka Orkiestra Symfoniczna Polskiego Radia i Telewizji, 1945-1995, Katowice 1995.
  • A. Neuer: Maksymiuk Jerzy Jan, in: Encyklopedia Muzyczna, część biograficzna 6, 2000, s. 43.
  • J. Maksymiuk, E. Piasecka: Maksymiuk na maksa, Warszawa 2002.
  • M. Malkiewicz: Maksymiuk, Jerzy, in: Die Musik in Geschichte und Gegenwart, Personenteil, Bd. 11, Kassel etc. 2004, Sp. 895-896.