Kapliczna Góra

wzniesienie w polskiej części Gór Opawskich

Kapliczna Góra (również Święconka, niem. Kapelenberg) – wzniesienie o wysokości 320 m n.p.m. w polskiej części Gór Opawskich na skraju masywu Długoty w Sudetach Wschodnich[1].

Kapliczna Góra
ilustracja
Szczyt Kaplicznej Góry (październik 2018)
Państwo  Polska
Położenie Prudnik
Pasmo Góry Opawskie
(czes. Zlatohorská vrchovina)
(Sudety)
Wysokość 320 m n.p.m.
Położenie na mapie Sudetów
Mapa konturowa Sudetów, po prawej znajduje się czarny trójkącik z opisem „Kapliczna Góra”
Ziemia50°18′06,9″N 17°33′25,6″E/50,301917 17,557111

CharakterystykaEdytuj

Wzniesienie położone na obszarze Parku Krajobrazowego Gór Opawskich w północno środkowej części Gór Opawskich zwanej Lasem Prudnickim, na północnej ich krawędzi, około 2,5 km na południowy zachód od centrum miejscowości Prudnik.

Niewielkie kopulaste wzniesienie, pierwsze wzgórze Gór Opawskich od strony Prudnika. Wznosi się w końcowym odcinku bocznego grzbietu odchodzącego od głównego pasma Gór Opawskich w kierunku północnym. Wzniesienie charakteryzuje się regularną rzeźbą i ukształtowaniem oraz łagodnymi zboczami i mało wyrazistym, płaskim szczytem. Wzgórze od strony zachodniej i północno-zachodniej wyraźnie wydziela wykształcona dolina bezimiennego dopływu Prudnika. Wzniesienie zbudowane z skał osadowych pochodzenia morskiego, głównie piaskowców, szarogłazów[2]. Zbocza wzniesienia pokrywa niewielka warstwa młodszych osadów z okresu zlodowaceń plejstoceńskich. Większa część powierzchnia wzniesienia łącznie z partią szczytową porośnięta jest lasem. Północno-wschodnie zbocze wzgórza poniżej poziomu 280 m zajmują pola i łąki, które wchodzą w skład Lipna. Północnym zboczem na szczyt prowadzi leśna ścieżka. U północno-wschodniego podnóża wzniesienia, położona jest miejscowość Prudnik. Położenie wzniesienia oraz kształt czynią wzniesienie rozpoznawalnym w terenie.

HistoriaEdytuj

Na wzniesieniu prudniczanin Adam Rupprich po powrocie z Rzymu jako zakonnik III Zakonu św. Franciszka postanowił zostać pustelnikiem, a za siedzibę wybrał wzgórze należącej do burmistrza Sternemanna, na którym w XVIII wieku wybudował pustelnię. W miejscu pustelni zwanym już oficjalnie Górą Kapliczną w 1751 r. Paweł Weidinger, spełniając życzenie ojca, wybudował murowaną kaplicę pw.św. Onufrego. W 1753 r. postawiono murowaną pustelnię, stanowiąca zalążek klasztoru Kapucynów. Wzgórze zyskiwało religijną popularność wśród wiernych z okolicznych miejscowości. Sława pustelni rosła, jeszcze w XVIII w. powstało tu sanktuarium Matki Bożej Bolesnej, odwiedzanej licznie przez okoliczną ludność z Prus i Austrii był tu m.in. biskup wrocławski Filip Schaffgotsch. Po sekularyzacji zakonów w państwie pruskim w 1819 roku władze kościelne urządziły w byłym klasztorze zakład karno-poprawczy dla księży. W 1893 roku na zboczu góry wybudowano ceglaną wieżę ciśnień przyozdobioną herbem Prudnika z datą budowy, a na szczycie Kaplicznej Góry wybudowano budynek wodociągowy, posiadający pokaźnych rozmiarów zbiornik wodny. Obie nieużytkowane budowle zachowały się do obecnych czasów. W 1945 r. o wzgórze toczyły się zacięte walki niemiecko-radzieckie. Wzgórza bronił Wehrmacht wzmocniony kompanią złożoną z Volkssturmu, policji i żandarmerii. Po II wojnie światowej zabudowania na wzniesieniu doprowadzono do całkowitej ruiny. Zabudowania zostały uszkodzone wskutek ostrzału artyleryjskiego w 1945 roku, a następnie dewastowane przez wojsko z pobliskiego poligonu i okolicznych mieszkańców. W obecnym czasie na obszarze wzniesienia można znaleźć resztki murów budynków i dawnych kapliczek[3].

InneEdytuj

  • Nazwa szczytu pochodzi od murowanej kaplicy, którą zbudowano na szczycie w XVIII wieku.
  • W przeszłości wzniesienie nosiło nazwę niem. Kappelsberg , Góra Kappela, inne nazwy powojenne to Świętoszka obecna nazwa Kapliczna Góra jest dokładnym tłumaczeniem niemieckiej nazwy.
  • Przy drodze z Prudnika na szczyt rośnie stary, 420 letni dąb szypułkowy o obwodzie 562 cm - pomnik przyrody.

TurystykaEdytuj

Przez szczyt wzniesienia prowadzą szlaki turystyczne

  •   - Szlak Historyczny Lasu Królewskiego Miasta Prudnika.

PrzypisyEdytuj

BibliografiaEdytuj

  • Góry Opawskie. Zlatohorská vrchovina., mapa turystyczna, skala 1:40 000. Wyd. IV. Wrocław: Studio PLAN, 2012. ISBN 978-83-61829-94-2.
  • W. Brygier: Przewodnik, Góry Opawskie, Zlatohorska vrchovina. Wrocław: Studio PLAN, 2007. ISBN 83-60180-53-9.
  • red.M. Staffa: Słownik Geografii Turystycznej Sudetów t.18, Góry Opawskie. Wrocław: I-BIS, 2008. ISBN 978-83-85773-98-6.str.123-131