Otwórz menu główne

Kaszyce

wieś w województwie podkarpackim

Kaszycewieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie przemyskim, w gminie Orły[3][4].

Kaszyce
Państwo  Polska
Województwo podkarpackie
Powiat przemyski
Gmina Orły
Liczba ludności (2011) 882[1][2]
Strefa numeracyjna 16
Kod pocztowy 37-717
Tablice rejestracyjne RPR
SIMC 0607430
Położenie na mapie gminy Orły
Mapa lokalizacyjna gminy Orły
Kaszyce
Kaszyce
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Kaszyce
Kaszyce
Położenie na mapie województwa podkarpackiego
Mapa lokalizacyjna województwa podkarpackiego
Kaszyce
Kaszyce
Położenie na mapie powiatu przemyskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu przemyskiego
Kaszyce
Kaszyce
Ziemia49°54′15″N 22°44′22″E/49,904167 22,739444

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa przemyskiego.

Kaszyce położone są na skraju Kotliny Sandomierskiej i Podgórza Rzeszowskiego, na terenie falistym i bezleśnym. Usytuowane około 17 km na północ od Przemyśla, 7 km na południowy zachód od Radymna i 15 km na południowy wschód od Jarosławia.

HistoriaEdytuj

Kaszyce to wieś, której pochodzenie i nazwa związane są prawdopodobnie ze Spytkiem, właścicielem Pantalowic i wioski o nazwie Cassicze. Informacja pisemna na ten temat pochodzi z 1397 r. Metryka Kaszyc istnieje od 24 czerwca 1397 r. Za oficjalna datę powstania uznaje się 1437 r.

Pomimo iż Kaszyce oddalone są od głównych szlaków, nie omijały ich jednak zniszczenia dokonywane przez wojska nieprzyjacielskie, napadające na Polskę. Kaszyce są jakby historycznym odbiciem losów Polski i zniszczeń dokonywanych przez Tatarów, Szwedów, Austriaków, Rosjan oraz przede wszystkim Niemców.

W 1914 r. ogarnięcie całej Europy wojną, dało Polakom szansę na odzyskanie utraconej przed ponad 100 laty niepodległości. Wśród Polaków, którzy zobaczyli szansę na odzyskanie niepodległości byli także Kaszyczanie. Żyli oni w ubogiej Galicji, pod administracją austriacką, mimo to byli w swoich domach wychowywani w kulturze i patriotyzmie polskim. Przykładem tych patriotycznych postaw byli młodzi Kaszyczanie, którzy w 1914 r. wstąpili do Legionu Zachodnio-Galicyjskiego i wzięli udział w walce o niepodległość.

Po odzyskani niepodległości w II Rzeczypospolitej Kaszyce należały do gminy Chłopice, powiat Jarosław, województwo Lwów. W tym czasie Kaszyce był zamieszkane głównie przez Polaków (240 gospodarstw polskich, 9 gospodarstw polsko-ukraińskich, 2 gospodarstwa żydowskie i 1 gospodarstwo polsko-ruskie) wyznania rzymsko-katolickiego. Kaszyce były otoczone wioskami, w których zdecydowanie przeważali Ukraińcy (Zamiechów, Olszynka, Trójczyce, Dobkowice, oraz częściowo Kosienice i Ciemięrzowice)*. W 20-leciu międzywojennym ważną rolę w odbudowie Kaszyc odegrał ks. Jan Świdnicki, związany z Kaszycami od 1910 r. 36 lat (19111947) pracował jako proboszcz parafii należącej wówczas do dekanatu Pruchnik i diecezji Przemyskiej. Był on propagatorem rozwoju ruchu spółdzielczego, w ramach którego w Kaszycach powstała „Kasa Stefczyka”, a w 1925 r. zaczęła działać „Spółdzielnia mleczarska” usytuowana w pomieszczeniach plebanii. Ks. Jan Świdnicki miał również swój udział w odbudowie szkoły. Efektem jego działań było także odnowienie kościoła i plebanii, wyposażenie ich w sprzęt i oprzyrządowanie liturgiczne oraz rozpoczęcie funkcjonowania biblioteki parafialnej. W roku 1923 wraz z parafianami zakupił figurkę Matki Boskiej, która stoi do dnia dzisiejszego przed szkołą. W okresie międzywojennym postawy patriotyczne i umiejętności żołnierskie młodych Kaszyczan kształtowały swoją działalnością organizacje „Orlęta” i „Strzelec”. Gdy 30 sierpnia 1939 r. ogłoszono - jak się później okazało spóźnioną - „powszechną mobilizację”, wielu mieszkańców Kaszyc udało się do jednostek wojskowych, min. do Jarosławia i Radymna. O napaści Niemiec na Polskę mieszkańcy Kaszyc przekonali się już 1 września, kiedy niemiecki bombowce zbombardowały Kosienice i Chłopice. Pierwsi niemieccy żołnierze weszli do Kaszyc 10 września, był to korpus pancerny gen. Kleista. Po klęsce wrześniowej Kaszyce trafiły pod okupację niemiecką. W czasie II wojny światowej mieszkańcy Kaszyc byli często prześladowani, zarówno przez Niemców jak i Ukraińców.

7 marca 1943 r. wydarzyła się największa tragedia w historii wioski. Niemcy, prawdopodobnie wraz z Ukraińcami (na co wskazują ustalenia śledztwa IPN z 2005 o osobach przeprowadzających pacyfikację posługujących się m.in. językiem ukraińskim[5]) przeprowadzili pacyfikację miejscowości. Podczas akcji zginęło 136 osób, w tym 114 mieszkańców wioski i 22 osoby z pobliskich wiosek i Przemyśla[6]. Dowódcą akcji, podczas której zamordowano około 130 mieszkańców Kaszyc był Franz Schmidt, uznawany za największego zbrodniarza hitlerowskiego Polski południowo-wschodniej.

W Kaszycach urodził się:

W miejscowości znajduje się Szkoła Podstawowa im. Czesława Mączyńskiego, kościół parafialny pod wezwaniem św. Piotra i Pawła (dekanat Radymno I)[7], biblioteka, sklepy spożywczo-przemysłowe. Wieś posiada również OSP oraz drużynę piłkarską "Biało Czerwoni Kaszyce".

Źródło: J. E. Wielgosz "Kaszyce 7 marca 1943 r."

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Portal polskawliczbach.pl
  2. GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.. [dostęp 2018-04-11].
  3. GUS. Wyszukiwarka TERYT
  4. Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  5. Śledztwo IPN z 2005 (sygn. akt S 43/05/Zn) w sprawie zbrodni nazistowskiej w Kaszycach w 1943 r.
  6. Józef Fajkowski, Jan Religa: Zbrodnie hitlerowskie na wsi polskiej 1939-1945. Warszawa: Wydawnictwo Książka i Wiedza, 1981, s. 283.
  7. Strona parafii

Linki zewnętrzneEdytuj