Liu Xiaobo

pisarz i literaturoznawca chiński, dysydent, noblista w dziedzinie pokoju
Spacer.gif To jest biografia osoby noszącej chińskie nazwisko Liu.

Liu Xiaobo (wym. [ljǒʊ̯ ɕjɑ̀ʊ̯pɔ́]; ur. 28 grudnia 1955 w Changchun[1], zm. 13 lipca 2017[2]) – chiński pisarz i literaturoznawca, dysydent, były profesor Beijing Normal University, laureat Pokojowej Nagrody Nobla (2010).

Liu Xiaobo
wizerunek Liu Xiaobo
wizerunek Liu Xiaobo
Nazwisko chińskie
Pismo uproszczone 刘晓波
Pismo tradycyjne 劉曉波
Hanyu pinyin Liú Xiǎobō
Wade-Giles Liu Hsiao-po

ŻyciorysEdytuj

W 1989 roku brał udział w protestach na placu Tian’anmen, za co spędził dwa lata w areszcie. W 1991 roku został uznany za winnego szerzenia kontrrewolucyjnej propagandy, sąd odstąpił jednak od wymierzenia kary[1]. W 1996 roku skazany na 3 lata reedukacji przez pracę za zakłócanie porządku społecznego[1].

W 2008 roku był jednym z sygnatariuszy Karty 08, w której ponad 300 chińskich intelektualistów domagało się wprowadzenia demokracji i zniesienia systemu jednopartyjnego[3]. W grudniu 2008 roku, jeszcze przed upublicznieniem treści Karty, został aresztowany pod zarzutem uprawiania działalności wywrotowej i podżegania do obalenia ustroju państwowego[4]. Był jedynym aresztowanym w związku z jej publikacją[5].

22 grudnia 2009 roku postawiony przed sądem i 25 grudnia skazany na 11 lat więzienia i 2 lata pozbawienia praw publicznych[5]. Proces i wyrok spotkały się z protestem ze strony m.in. USA i Unii Europejskiej[6]. O uwolnienie Liu apelowali także m.in. Salman Rushdie, Umberto Eco[7] i Dalajlama XIV[8].

8 października 2010 roku otrzymał Pokojową Nagrodę Nobla[9]. Decyzja ta spotkała się z ostrą krytyką chińskiego rządu, który zarzucił Komitetowi Noblowskiemu brak szacunku dla chińskiego wymiaru sprawiedliwości[10]. Z powodu pobytu w więzieniu Liu Xiaobo nie odebrał nagrody, na wyjazd do Oslo na ceremonię jej wręczenia nie zezwolono również przebywającej w areszcie domowym jego żonie, Liu Xia[11]. W ramach bojkotu Komitetu Noblowskiego władze chińskie ustanowiły własną Pokojową Nagrodę Konfucjusza, którą otrzymał tajwański polityk Lien Chan[12]. Inny chiński dysydent i laureat Nagrody Sacharowa z 1996 roku, Wei Jingsheng, skrytykował przyznanie Nobla Liu Xiaobo, twierdząc jakoby był on w rzeczywistości współpracownikiem reżimu, a nie opozycjonistą[13].

Przypisy

  1. a b c Case Update: International Community Speaks Out on Liu Xiaobo Verdict (ang.). Human Rights in China. [dostęp 12 stycznia 2010].
  2. Liu Xiaobo: Prominent China dissident dies, „BBC News”, 13 lipca 2017 [dostęp 2017-07-13] (ang.).
  3. China’s Charter 08 (ang.). nybooks.com. [dostęp 16 stycznia 2010].
  4. China’s top dissident arrested for subversion (ang.). reuters.com. [dostęp 16 stycznia 2010].
  5. a b Chiński sąd skazał pisarza Liu Xiaobo na 11 lat więzienia (pol.). czytelnia.onet.pl. [dostęp 16 stycznia 2010].
  6. U.S., EU urge China to release prominent dissident (ang.). reuters.com. [dostęp 29 stycznia 2010].
  7. Najbardziej znany obrońca praw człowieka przed sądem (pol.). polskieradio.pl. [dostęp 16 stycznia 2010].
  8. Jego Świątobliwość Dalajlama zasmucony wyrokiem więzienia dla Liu Xiaobo (pol.). Dalajlamainfo.pl. [dostęp 16 stycznia 2010].
  9. Pokojowy Nobel dla Liu Xiaobo (pol.). tvn24.pl, 8 października 2010. [dostęp 8 października 2010].
  10. Stephanie Ho: Beijing Says Nobel Committee Disrespects China’s Judicial System (ang.). voanews.com, 12 października 2010. [dostęp 12 października 2010].
  11. Puste krzesło w Oslo. gazeta.pl, 12 grudnia 2010. [dostęp 12 grudnia 2010].
  12. China to hand out its own peace prize. cnn.com, 8 grudnia 2010. [dostęp 20 marca 2012].
  13. Wei Jingsheng: What Today’s Nobel Peace Prize Offers? (ang.). chinaaffairs.org, 15 maja 2010. [dostęp 14 maja 2012].