Liu Xiaobo

pisarz i literaturoznawca chiński, dysydent, noblista w dziedzinie pokoju
Spacer.gif To jest biografia osoby noszącej chińskie nazwisko Liu.

Liu Xiaobo (wym. [ljǒʊ̯ ɕjɑ̀ʊ̯pɔ́]; ur. 28 grudnia 1955 w Changchun[1], zm. 13 lipca 2017[2]) – chiński pisarz i literaturoznawca, dysydent, były profesor Beijing Normal University, laureat Pokojowej Nagrody Nobla (2010).

Liu Xiaobo
Nazwisko chińskie
Pismo uproszczone 刘晓波
Pismo tradycyjne 劉曉波
Hanyu pinyin Liú Xiǎobō
Wade-Giles Liu Hsiao-po

ŻyciorysEdytuj

W 1989 roku brał udział w protestach na placu Tian’anmen, za co spędził dwa lata w areszcie. W 1991 roku został uznany za winnego szerzenia kontrrewolucyjnej propagandy, sąd odstąpił jednak od wymierzenia kary[1]. W 1996 roku skazany na 3 lata reedukacji przez pracę za zakłócanie porządku społecznego[1].

W 2008 roku był jednym z sygnatariuszy Karty 08, w której ponad 300 chińskich intelektualistów domagało się wprowadzenia demokracji i zniesienia systemu jednopartyjnego[3]. W grudniu 2008 roku, jeszcze przed upublicznieniem treści Karty, został aresztowany pod zarzutem uprawiania działalności wywrotowej i podżegania do obalenia ustroju państwowego[4]. Był jedynym aresztowanym w związku z jej publikacją[5].

22 grudnia 2009 roku postawiony przed sądem i 25 grudnia skazany na 11 lat więzienia i 2 lata pozbawienia praw publicznych[5]. Proces i wyrok spotkały się z protestem ze strony m.in. USA i Unii Europejskiej[6]. O uwolnienie Liu apelowali także m.in. Salman Rushdie, Umberto Eco[7] i Dalajlama XIV[8].

8 października 2010 roku otrzymał Pokojową Nagrodę Nobla[9]. Decyzja ta spotkała się z ostrą krytyką chińskiego rządu, który zarzucił Komitetowi Noblowskiemu brak szacunku dla chińskiego wymiaru sprawiedliwości[10]. Z powodu pobytu w więzieniu Liu Xiaobo nie odebrał nagrody, na wyjazd do Oslo na ceremonię jej wręczenia nie zezwolono również przebywającej w areszcie domowym jego żonie, Liu Xia[11]. W ramach bojkotu Komitetu Noblowskiego władze chińskie ustanowiły własną Pokojową Nagrodę Konfucjusza, którą otrzymał tajwański polityk Lien Chan[12]. Inny chiński dysydent i laureat Nagrody Sacharowa z 1996 roku, Wei Jingsheng, skrytykował przyznanie Nobla Liu Xiaobo, twierdząc jakoby był on w rzeczywistości współpracownikiem reżimu, a nie opozycjonistą[13].

Przypisy

  1. a b c Case Update: International Community Speaks Out on Liu Xiaobo Verdict (ang.). Human Rights in China. [dostęp 12 stycznia 2010].
  2. Liu Xiaobo: Prominent China dissident dies, „BBC News”, 13 lipca 2017 [dostęp 2017-07-13] (ang.).
  3. China’s Charter 08 (ang.). nybooks.com. [dostęp 16 stycznia 2010].
  4. China’s top dissident arrested for subversion (ang.). reuters.com. [dostęp 16 stycznia 2010].
  5. a b Chiński sąd skazał pisarza Liu Xiaobo na 11 lat więzienia (pol.). czytelnia.onet.pl. [dostęp 16 stycznia 2010].
  6. U.S., EU urge China to release prominent dissident (ang.). reuters.com. [dostęp 29 stycznia 2010].
  7. Najbardziej znany obrońca praw człowieka przed sądem (pol.). polskieradio.pl. [dostęp 16 stycznia 2010].
  8. Jego Świątobliwość Dalajlama zasmucony wyrokiem więzienia dla Liu Xiaobo (pol.). Dalajlamainfo.pl. [dostęp 16 stycznia 2010].
  9. Pokojowy Nobel dla Liu Xiaobo (pol.). tvn24.pl, 8 października 2010. [dostęp 8 października 2010].
  10. Stephanie Ho: Beijing Says Nobel Committee Disrespects China’s Judicial System (ang.). voanews.com, 12 października 2010. [dostęp 12 października 2010].
  11. Puste krzesło w Oslo. gazeta.pl, 12 grudnia 2010. [dostęp 12 grudnia 2010].
  12. China to hand out its own peace prize. cnn.com, 8 grudnia 2010. [dostęp 20 marca 2012].
  13. Wei Jingsheng: What Today’s Nobel Peace Prize Offers? (ang.). chinaaffairs.org, 15 maja 2010. [dostęp 14 maja 2012].