Marzec

trzeci miesiąc roku
Ten artykuł dotyczy miesiąca. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.

Marzec – trzeci miesiąc w roku, według kalendarza gregoriańskiego ma 31 dni.

Marzec, ilustracja z Brewiarza Grimaniego, ok. 1510.
Kalendarium dzień po dniu
<< marzec 2021 >>
Pn Wt Śr Cz Pt So Nd
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30 31 1 2 3 4

W marcu następuje na półkuli północnej równonoc wiosenna, a na południowej równonoc jesienna. Meteorologicznie jest to w Polsce miesiąc wiosenny[1].

EtymologiaEdytuj

Obecna polska nazwa pochodzi — prawdopodobnie za średnio-wysoko-niemieckim pośrednictwem: marz[2] — od łacińskiej nazwy tego miesiąca — Martius, tj. miesiąc Marsa[2].

Staropolska nazwa tego miesiąca to brzezień — pochodząca od brzóz, które zaczynają się odżywać po zimie, co dawniej oznaczało także początek zbiorów oskoły, tj. soku brzozowego. Inna nazwa, obecnie niespotykana, to kazidroga — od słowa kazić, tj. niszczyć, psuć.

Łacińska nazwa stanowi źródłosłów nazw tego miesiąca dla większości europejskich języków z wyjątkiem części języków słowiańskich:

  • białoruskiego сакавік — od soku brzóz,
  • chorwackiego ožujak — od łżeć, w odniesieniu do zmiennej pogody (por. staropolską nazwę kwietnia – łżykwiat),
  • czeskiego i ukraińskiego — odpowiednio березень i březen — o tym samym pochodzeniu co staropolska nazwa,
  • kaszubskiego strëmiannik – dosłownie strumiennik,
  • litewskiego (kovas) i północnych języków ugrofińskich.

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Wiosna - Zapytaj.onet.pl, portalwiedzy.onet.pl [dostęp 2017-11-25] (pol.).
  2. a b marzec - Wielki słownik języka polskiego. [dostęp 2021-03-03].