Paszowice

wieś w województwie dolnośląskim
Ten artykuł dotyczy wsi. Zobacz też: artykuł o gminie.

Paszowice (niem. Poischwitz[2]) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie jaworskim, w gminie Paszowice.

Artykuł 51°1′16″N 16°10′18″E
- błąd 39 m
WD 51°1'N, 16°10'E
- błąd 2313 m
Odległość 640 m
Paszowice
wieś
Ilustracja
Kościół św. Trójcy w Paszowicach
Państwo  Polska
Województwo  dolnośląskie
Powiat jaworski
Gmina Paszowice
Wysokość 201-260 m n.p.m.
Liczba ludności (30.06.2017) 1382[1]
Strefa numeracyjna 76
Kod pocztowy 59-411
Tablice rejestracyjne DJA
SIMC 0366149
Położenie na mapie gminy Paszowice
Mapa lokalizacyjna gminy Paszowice
Paszowice
Paszowice
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Paszowice
Paszowice
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa dolnośląskiego
Paszowice
Paszowice
Położenie na mapie powiatu jaworskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu jaworskiego
Paszowice
Paszowice
Ziemia51°01′16″N 16°10′18″E/51,021111 16,171667

Podział administracyjnyEdytuj

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa legnickiego. Miejscowość jest siedzibą gminy Paszowice.

PołożenieEdytuj

Miejscowość położona jest na Przedgórzu Sudeckim, a dokładniej w Obniżeniu Podsudeckim, nad potokiem Paszówką[3].

DemografiaEdytuj

Jest największą miejscowością gminy Paszowice. Według Narodowego Spisu Powszechnego posiadała 1351 mieszkańców (III 2011 r.).

NazwaEdytuj

Istnieją dwie alternatywne wersje pochodzenia nazwy miejscowości. Pierwsza wskazuje na nazwę patronimiczną pochodzącą od imienia Paszko należącego do właściciela lub założyciela wsi, do której dodano słowiańską końcówką wice. Oznacza ona literalnie Wieś Paszki[4].

Druga wywodzi ją od polskiej nazwy pasza czyli pożywienia przeznaczonego dla zwierząt hodowlanych. Obie wersje przytacza Otto Koischwitz w swojej książce o ziemi jaworskiej wymieniając obok wersji niemieckiej Poischwitz również nazwę Paschkowice[4]. Heinrich Adamy w swoim dziele o nazwach miejscowości na Śląsku wydanym w 1888 roku we Wrocławiu wymienia pierwotną nazwę jako Paschkowice podając jej znaczenie "Futterplatz, Weideplatz" czyli tłumacząc na język polski "Miejsce paszy, pastwiska"[5]. Nazwa została później fonetycznie zgermanizowana na Poischwitz[5] i utraciła swoje pierwotne znaczenie.

HistoriaEdytuj

Pierwsza wzmianka o miejscowości pochodzi ze średniowiecznego dokumentu z 1288 roku gdzie wymieniona jest jako Paschowicz[6].

W 1295 w kronice łacińskiej Liber fundationis episcopatus Vratislaviensis (pol. Księga uposażeń biskupstwa wrocławskiego) miejscowość wymieniona jest jako Passowitz[7].

ZabytkiEdytuj

Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są obiekty[8]:

  • kościół par. pw. Świętej Trójcy, z XIII w., przebudowany w XIV i XVII w.
  • cmentarz przykościelny
  • kościół ewangelicki, obecnie rzym.-kat. par. pw. Świętej Trójcy, z 1784 r., przebudowany w 1910 w.
  • plebania, z drugiej poł. XVIII w., przebudowana w XX w.
  • cmentarz parafialny, z 1895 r.
  • wieża widokowa na wzniesieniu „Bazaltowa Góra”, z 1906 r.
 
Paszowice na tle Pogórza Kaczawskiego

PrzypisyEdytuj

  1. Urząd gminy Paszowice - Sołectwa. Stan na 30.06.2017 r.
  2. Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości (M.P. z 1946 r. Nr 142, poz. 262)
  3. Park Krajobrazowy Chełmy, mapa turystyczna, skala 1:50 000, PPWK, Warszawa – Wrocław, wydanie II, 1999
  4. a b Otto Koischwitz: Jauer - ein Wegweiser durch die Heimat und ihre Geschichte. Jauer: Verlag von Priebotsch`s Buchhandlung, 1930, s. 104.
  5. a b Heinrich Adamy: Die Schlesischen Ortsnamen ihre entstechung und bedeutung. Breslau: Verlag von Priebotsch`s Buchhandlung, 1888, s. 87.
  6. Stanisław Jastrzębski, "Jawor i okolice", Ossolineum Wrocław 1973, str. 134
  7. Liber fundationis episcopatus Vratislaviensis online
  8. Rejestr zabytków nieruchomych woj. dolnośląskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 34. [dostęp 24 sierpnia 2012].

BibliografiaEdytuj

  • Stanisław Jastrzębski: Jawor i okolice, Ossolineum Wrocław 1973, s. 134-135
  • Józef Pilch: Zabytki Architektury Dolnego Śląska, Wrocław, 1978, s. 289
  • Edward Wiśniewski, Tomasz Horoszko: Park Krajobrazowy Chełmy, Myślibórz, Wrocław 2013, ​ISBN 978-83-63166-06-9​, s.92