Otwórz menu główne

Pirmin Zurbriggen

szwajcarski narciarz alpejczyk

Pirmin Zurbriggen (ur. 4 lutego 1963 w Saas Almagell) – szwajcarski narciarz alpejski, dwukrotny medalista olimpijski, multimedalista mistrzostw świata, czterokrotny zdobywca Pucharu Świata oraz wielokrotny zdobywca Małej Kryształowej Kuli za zwycięstwa w klasyfikacjach zjazdu, giganta, supergiganta i kombinacji. Jeden z niewielu alpejczyków, którzy wygrywali zawody w pięciu różnych konkurencjach: zjeździe, slalomie, slalomie gigancie, supergigancie oraz kombinacji.

Pirmin Zurbriggen
Pirmin Zurbriggen
Data i miejsce urodzenia 4 lutego 1963
Saas Almagell, Szwajcaria
Klub SC Saas-Almagell
Debiut w PŚ 7.12 1980, Val d'Isère
(36. miejsce – zjazd)
Pierwsze punkty w PŚ 4.01 1981, Ebnat-Kappel (5. miejsce – kombinacja)
Pierwsze podium w PŚ 24.01 1982, Wengen
(1. miejsce – kombinacja)
Dorobek medalowy
Reprezentacja  Szwajcaria
Igrzyska olimpijskie
Złoto Calgary 1988 Zjazd
Brąz Calgary 1988 Gigant
Mistrzostwa świata
Złoto Bormio 1985 Zjazd
Złoto Bormio 1985 Kombinacja
Złoto Crans-Montana 1987 Supergigant
Złoto Crans-Montana 1987 Gigant
Srebro Bormio 1985 Gigant
Srebro Crans-Montana 1987 Zjazd
Srebro Crans-Montana 1987 Kombinacja
Srebro Vail 1989 Supergigant
Brąz Vail 1989 Gigant
Puchar Świata
FIS Crystal Globe.svg Kryształowa Kula
1983/1984
FIS Crystal Globe.svg Kryształowa Kula
1986/1987
FIS Crystal Globe.svg Kryształowa Kula
1987/1988
FIS Crystal Globe.svg Kryształowa Kula
1989/1990
FIS Crystal Globe.svg 2. miejsce
1984/1985
FIS Crystal Globe.svg 2. miejsce
1985/1986
FIS Crystal Globe.svg 2. miejsce
1988/1989
Puchar Świata (Zjazd)
FIS Crystal Globe.svg Mała Kryształowa Kula
1986/1987
FIS Crystal Globe.svg Mała Kryształowa Kula
1987/1988
FIS Crystal Globe.svg 3. miejsce
1989/1990
Puchar Świata (Slalom gigant)
FIS Crystal Globe.svg Mała Kryształowa Kula
1983/1984
FIS Crystal Globe.svg Mała Kryształowa Kula
1986/1987
FIS Crystal Globe.svg Mała Kryształowa Kula
1988/1989
FIS Crystal Globe.svg 2. miejsce
1984/1985
Puchar Świata (Supergigant)
FIS Crystal Globe.svg Mała Kryształowa Kula
1986/1987
FIS Crystal Globe.svg Mała Kryształowa Kula
1987/1988
FIS Crystal Globe.svg Mała Kryształowa Kula
1988/1989
FIS Crystal Globe.svg Mała Kryształowa Kula
1989/1990
FIS Crystal Globe.svg 2. miejsce
1985/1986
Puchar Świata (Kombinacja)
FIS Crystal Globe.svg Mała Kryształowa Kula
1985/1986
FIS Crystal Globe.svg Mała Kryształowa Kula
1986/1987
FIS Crystal Globe.svg Mała Kryształowa Kula
1989/1990
FIS Crystal Globe.svg 2. miejsce
1983/1984
FIS Crystal Globe.svg 3. miejsce
1982/1983
FIS Crystal Globe.svg 3. miejsce
1988/1989
Odznaczenia
Srebrny Order Olimpijski

KarieraEdytuj

Pierwszy sukces na arenie międzynarodowej Pirmin Zurbriggen osiągnął w 1980 roku, kiedy podczas mistrzostw Europy juniorów w Madonna di Campiglio zdobył złoty medal w biegu zjazdowym. W zawodach Pucharu Świata zadebiutował 7 grudnia 1980 roku w Val d'Isère, gdzie zajął 36. miejsce w zjeździe. Pierwsze pucharowe punkty zdobył 4 stycznia 1981 roku w Ebnat-Kappel, zajmując piąte miejsce w kombinacji. W sezonie 1980/1981 punktował jeszcze kilkukrotnie, ale wyniku z Ebnat-Kappel nie poprawił. W klasyfikacji generalnej zajął 31. miejsce. Na podium zawodów tego cyklu po raz pierwszy stanął 24 stycznia 1982 roku w Wengen, gdzie zwyciężył w kombinacji. W kolejnych startach jeszcze dwukrotnie plasował się w czołowej trójce: 17 marca w Bad Kleinkirchheim był trzeci w gigancie, a 24 marca 1982 roku w San Sicario w tej samej konkurencji był najlepszy. W klasyfikacji generalnej dało mu to jedenaste miejsce, a w klasyfikacji giganta był szósty. Nie wystąpił jednak na rozgrywanych w lutym tego roku mistrzostwach świata w Schladming. Od tej pory w każdym kolejnym sezonie PŚ co najmniej dwukrotnie zwyciężał.

Rywalizację w sezonie 1982/1983 rozpoczął od zajęcia trzeciego miejsca w supergigancie 12 grudnia 1982 roku w Val d'Isère. Następnie jeszcze pięć razy stawał na podium, przy czym 22 grudnia w Madonna di Campiglio był najlepszy w kombinacji, a 11 stycznia 1983 roku w Adelboden zwyciężył w gigancie. W klasyfikacji generalnej był tym razem szósty, a w klasyfikacji kombinacji zajął trzecie miejsce. Wyprzedzili go jedynie Phil Mahre z USA oraz kolejny reprezentant Szwajcarii – Peter Lüscher. W kolejnym sezonie dwukrotnie częściej stawał na podium, przy czym w pierwszej trójce plasował się w czterech różnych konkurencjach: zjeździe, gigancie, supergigancie i kombinacji. Odniósł cztery zwycięstwa: 19 grudnia w Madonna di Campiglio był najlepszy w supergigancie, 29 stycznia w Garmisch-Partenkirchen wygrał kombinację, 5 marca w Aspen był najlepszy w gigancie, a 20 marca 1984 roku w norweskim Oppdal ponownie wygrał supergiganta. Wyniki te dały mu pierwsza w karierze Kryształową Kulę za zwycięstwo w klasyfikacji generalnej oraz Małą Kryształową Kulę za zwycięstwo w klasyfikacji giganta, ex aequo z Ingemarem Stenmarkiem ze Szwecji. W sezonie 1983/1984 był też drugi w klasyfikacji zjazdu, w której lepszy był tylko Andreas Wenzel z Liechtensteinu. W lutym 1984 roku brał udział w igrzyskach olimpijskich w Sarajewie. Był jednym z faworytów w gigancie, jednak podobnie jak pięć dni później w slalomie Szwajcar wypadł z trasy już w pierwszym przejeździe. Na tych samych igrzyskach wystąpił także w biegu zjazdowym, zajmując czwarte miejsce. Walkę o medal przegrał z Austriakiem Antonem Steinerem o 0,10 sekundy.

W sezonach 1984/1985 i 1985/1986 zajmował drugie miejsce w klasyfikacji generalnej, w obu przypadkach ulegając tylko reprezentującemu Luksemburg Markowi Girardellemu. W przeciągu tych dwóch sezonów Szwajcar 17 razy stawał na podium, odnosząc łącznie dziesięć zwycięstw: 7 grudnia w Puy-Saint-Vincent (supergigant), 10 grudnia 1984 roku w Sestriere (slalom), 11 i 12 stycznia w Kitzbühel (dwa zjazdy i kombinacja), 1, 3 i 5 lutego w Bormio (dwa zjazdy i kombinacja) i 17 marca 1985 roku w Panoramie, gdzie wygrał supergiganta oraz 19 stycznia w Kitzbühel (kombinacja), 23 lutego w Åre (slalom i kombinacja), a także 28 lutego 1986 roku w Hemsedal (supergigant). Dzięki tym wynikom w 1985 roku był drugi za Girardellim w klasyfikacji giganta, a rok później zwyciężył w klasyfikacji kombinacji, a w klasyfikacji supergiganta był drugi, przegrywając tylko z Markusem Wasmeierem z RFN. Na przełomie stycznia i lutego 1985 roku brał udział w mistrzostwach świata w Bormio, skąd przywiózł trzy medale. Zwyciężył tam w zjeździe i kombinacji, a w gigancie był drugi, rozdzielając na podium Wasmeiera i Girardellego.

Podczas mistrzostw świata w Crans-Montana w 1987 roku Szwajcar zdobywał medale w czterech z pięciu rozegranych konkurencji. W gigancie i supergigancie zwyciężył, a zjeździe był drugi za swym rodakiem Peterem Müllerem. Walkę o zwycięstwo w kombinacji stoczył z Markiem Girardellim. Zjazd do kombinacji wygrał Luksemburczyk, Szwajcar był trzeci, w slalomie natomiast zajęli odpowiednio siódme i dziewiątce miejsce. Ostatecznie o 2,27 pkt lepszy okazał się Girardelli, a trzecie miejsce z wyraźną stratą zajął Austriak Günther Mader. Startował także w slalomie, ale wypadł z trasy i nie ukończył rywalizacji. Na rozgrywanych rok później igrzyskach olimpijskich w Calgary także wystąpił we wszystkich konkurencjach. Starty rozpoczął od zwycięstwa w zjeździe, w którym wyprzedził bezpośrednio Petera Müllera i Francuza Francka Piccarda. Następnie wystąpił w kombinacji, wygrywając zjazd. Medalu jednak nie zdobył, bowiem podczas drugiego przejazdu w slalomie zahaczył czubkiem narty o jedną z bramek, przewrócił się i wypadł z trasy. Zurbriggen był jednym z faworytów do zdobycia medalu w supergigancie, jednak zmagania ukończył na piątej pozycji, najlepszej wśród Szwajcarów. Następnie wystąpił w gigancie, stając na najniższym stopniu podium. W zawodach tych wyprzedzili go jedynie Włoch Alberto Tomba oraz Austriak Hubert Strolz. W przerwie między przejazdami Zurbriggen i jego kolega z reprezentacji, Martin Hangl byli świadkami wypadku, który miał miejsce na trasie. Będący członkiem kadry Austrii 47-letni lekarz Jörg Oberhammer jadąc na nartach zderzył się z Brianem Nockiem, operatorem pracującym dla kanadyjskiej telewizji. W wyniku zderzenia Austriak wpadł pod przejeżdżający ratrak i zginął na miejscu[1]. Obaj Szwajcarzy byli w szoku; Zurbriggen kontynuował rywalizację, podczas gdy Hangl wycofał się z zawodów. Na tych samych igrzyskach wystąpił także w slalomie, który ukończył na siódmej pozycji.

W sezonach 1986/1987 i 1987/1988 Szwajcar dominowa w zawodach Pucharu Świata. Łącznie 25 razy stawał na podium, przy czym aż trzynastokrotnie zwyciężał. W sezonie 1987 wygrywał: zjazdy 16 sierpnia w Las Leñas, 5 grudnia w Val d'Isère, 10 stycznia w Garmisch-Partenkirchen, 25 stycznia w Kitzbühel, 1 lutego w Crans-Montana i 7 marca w Aspen, giganty 13 i 20 stycznia w Adelboden, 4 lutego w Crans-Montana i 15 lutego w Todtnau, kombinację 18 stycznia w Wengen i 25 stycznia w Kitzbühel oraz supergiganta 2 lutego w Crans-Montana i 8 marca 1987 roku w Aspen. Rok później czterokrotnie wygrywał zjazdy: 29 stycznia w Schladming, 15 i 16 lutego w Calgary oraz 9 stycznia 1988 roku w Val d'Isère. W oby tych sezonach oprócz klasyfikacji generalnej wygrał także klasyfikacje zjazdu i supergiganta, wygrywając ponadto klasyfikację giganta w 1987 roku i kombinacji w 1988 roku.

Sezon 1988/1989 rozpoczął od zwycięstwa w supergigancie 27 listopada 1988 roku w Schladming. W kolejnych startach dziesięciokrotnie stawał na podium, w tym odniósł jeszcze dwa zwycięstwa: 29 listopada w Val Thorens wygrał giganta, a 22 grudnia 1988 roku w Sankt Anton był najlepszy w kombinacji. Jednakże w drugiej części sezonu częściej zwyciężał Marc Girardelli i to reprezentant Luksemburga zwyciężył w klasyfikacji generalnej. Szwajcar zajął drugie miejsce, tracąc do zwycięzcy 98 punktów. Zurbriggen wygrał jednak klasyfikacji giganta i supergiganta, a w klasyfikacji kombinacji był trzeci za Girardellim i Markusem Wasmeierem. Na początku 1989 roku wystartował na mistrzostwach świata w Vail, zdobywając dwa medale. W supergigancie zajął drugie miejsce, rozdzielając na podium Martina Hangla i Tomaža Čižmana z Jugosławii. Dzień później zajął trzecie miejsce w gigancie, ulegając tylko dwóm reprezentantom Austrii: Rudolfowi Nierlichowi i Helmutowi Mayerowi. Startował także w zjeździe, ale rywalizację ukończył dopiero na piętnastej pozycji. Czwartą i ostatnią Kryształową Kulę za zwycięstwo w klasyfikacji generalnej zdobył w sezonie 1989/1990. Dziewięciokrotnie plasował się w czołowej trójce zawodów, w tym sześciokrotnie zwyciężał: 12 grudnia w Sestriere w supergigancie, 16 grudnia w Val Gardena w zjeździe, 12 stycznia w Schladming i 21 stycznia w Kitzbühel w kombinacji, a 6 lutego w Courmayeur i 10 marca w Hemsedal ponownie był najlepszy w supergigancie. Zwycięstwo w Hemsedal było jednocześnie jego ostatnim podium w zawodach Pucharu Świata. Oprócz klasyfikacji generalnej Szwajcar wygrał także klasyfikacji supergiganta i kombinacji, a w klasyfikacji zjazdu był trzeci za Austriakiem Helmutem Höflehnerem i Atle Skårdalem z Norwegii. W 1990 roku Zurbriggen postanowił zakończyć karierę.

Ponadto pięciokrotnie zdobywał mistrzostw Szwajcarii: w gigancie w latach 1986, 1987 i 1989 oraz supergigancie i kombinacji w 1989 roku. W latach 1984, 1985, 1987, 1990 otrzymywał nagrodę Skieur d’Or, przyznawaną przez Międzynarodowe Stowarzyszenie Dziennikarzy Narciarskich[2]. Był także sportowcem roku 1985 w Szwajcarii oraz otrzymał tytuł najlepszego szwajcarskiego alpejczyka XX wieku. Obecnie jest właścicielem hoteli w Saas Almagell i Zermatt.

Jego siostra Heidi Zurbriggen oraz syn Elia również uprawiali narciarstwo alpejskie.

OsiągnięciaEdytuj

Igrzyska olimpijskie  Edytuj

Miejsce Dzień Rok Miejscowość Konkurencja Czas biegu Strata Zwycięzca
DNF 14 lutego 1984   Sarajewo Gigant 2:41,18 min   Max Julen
4. 16 lutego 1984   Sarajewo Zjazd 1:45,59 min +0,46 s   Bill Johnson
DNF 19 lutego 1984   Sarajewo Slalom 1:39,41 min   Phil Mahre
1.  15 lutego 1988   Calgary Zjazd 1:59,63 min
DNF 17 lutego 1988   Calgary Kombinacja 36,55 pkt   Hubert Strolz
5. 21 lutego 1988   Calgary Supergigant 1:39,66 min +2,30 s   Franck Piccard
3.  25 lutego 1988   Calgary Gigant 2:06,37 min +2,02 s   Alberto Tomba
7. 27 lutego 1988   Calgary Slalom 1:39.47 min +1,01 s   Alberto Tomba

Mistrzostwa świataEdytuj

Miejsce Dzień Rok Miejscowość Konkurencja Czas biegu Strata Zwycięzca
1.  3 lutego 1985   Bormio Zjazd 2:06,68 min
1.  5 lutego 1985   Bormio Kombinacja 7,67 pkt
2.  7 lutego 1985   Bormio Gigant 2:28,90 min +0,05 s   Markus Wasmeier
DNF 10 lutego 1985   Bormio Slalom 1:38,82 min   Jonas Nilsson
2.  31 stycznia 1987   Crans-Montana Zjazd 2:07,80 min +0,33 s   Peter Müller
2.  1 lutego 1987   Crans-Montana Kombinacja 28,27 pkt +2,27 pkt   Marc Girardelli
1.  2 lutego 1987   Crans-Montana Supergigant 1:19,93 min
1.  4 lutego 1987   Crans-Montana Gigant 2:32,38 min
DNF 8 lutego 1987   Crans-Montana Slalom 1:54,63 min   Frank Wörndl
4. 3 lutego 1989   Vail Kombinacja 4,72 pkt +35,69 pkt   Marc Girardelli
15. 6 lutego 1989   Vail Zjazd 2:10,39 min +2,00 s   Hansjörg Tauscher
2.  8 lutego 1989   Vail Supergigant 1:38,81 min +0,28 s   Martin Hangl
3.  9 lutego 1989   Vail Gigant 2:37,66 min +1,72 s   Rudolf Nierlich
DNF 12 lutego 1989   Vail Slalom 2:02,85 min   Rudolf Nierlich

Puchar ŚwiataEdytuj

Miejsca w klasyfikacji generalnejEdytuj

Zwycięstwa w zawodach Pucharu ŚwiataEdytuj

  1.   Wengen24 stycznia 1982 (kombinacja)
  2.   San Sicario24 marca 1982 (gigant)
  3.   Madonna di Campiglio22 grudnia 1982 (kombinacja)
  4.   Adelboden11 stycznia 1983 (gigant)
  5.   Madonna di Campiglio19 grudnia 1983 (supergigant)
  6.   Garmisch-Partenkirchen29 stycznia 1984 (kombinacja)
  7.   Aspen5 marca 1984 (gigant)
  8.   Oppdal20 marca 1984 (supergigant)
  9.   Puy-Saint-Vincent7 grudnia 1984 (supergigant)
  10.   Sestriere10 grudnia 1984 (slalom)
  11.   Kitzbühel11 stycznia 1985 (zjazd)
  12.   Puy-Saint-Vincent11 stycznia 1985 (kombinacja)
  13.   Kitzbühel12 stycznia 1985 (zjazd)
  14.   Panorama17 marca 1985 (supergigant)
  15.   Kitzbühel19 stycznia 1986 (kombinacja)
  16.   Åre23 lutego 1986 (slalom)
  17.   Åre23 lutego 1986 (kombinacja)
  18.   Hemsedal28 lutego 1986 (supergigant)
  19.   Las Leñas16 sierpnia 1986 (zjazd)
  20.   Val d'Isère5 grudnia 1986 (zjazd)
  21.   Garmisch-Partenkirchen10 stycznia 1987 (zjazd)
  22.   Adelboden13 stycznia 1987 (gigant)
  23.   Wengen18 stycznia 1987 (kombinacja)
  24.   Adelboden20 stycznia 1987 (gigant)
  25.   Kitzbühel25 stycznia 1987 (zjazd)
  26.   Kitzbühel25 stycznia 1987 (kombinacja)
  27.   Todtnau15 lutego 1987 (gigant)
  28.   Aspen7 marca 1987 (zjazd)
  29.   Aspen8 marca 1987 (supergigant)
  30.   Val d'Isère9 stycznia 1988 (zjazd)
  31.   Schladming29 stycznia 1988 (zjazd)
  32.   Schladming27 listopada 1988 (supergigant)
  33.   Val Thorens29 listopada 1988 (gigant)
  34.   Sankt Anton22 grudnia 1988 (kombinacja)
  35.   Sestriere12 grudnia 1989 (supergigant)
  36.   Val Gardena16 grudnia 1989 (zjazd)
  37.   Schladming12 stycznia 1990 (kombinacja)
  38.   Kitzbühel21 stycznia 1990 (kombinacja)
  39.   Courmayeur6 lutego 1990 (supergigant)
  40.   Hemsedal10 marca 1990 (supergigant)

Pozostałe miejsca na podiumEdytuj

  1.   Garmisch-Partenkirchen17 marca 1982 (gigant) – 3. miejsce
  2.   Val d'Isère12 grudnia 1982 (supergigant) – 3. miejsce
  3.   Madonna di Campiglio22 grudnia 1982 (supergigant) – 3. miejsce
  4.   Garmisch-Partenkirchen9 lutego 1983 (supergigant) – 2. miejsce
  5.   Todtnau13 lutego 1983 (gigant) – 3. miejsce
  6.   Val d'Isère10 grudnia 1983 (supergigant) – 2. miejsce
  7.   Val d'Isère10 grudnia 1983 (kombinacja) – 2. miejsce
  8.   Les Diablerets12 grudnia 1983 (gigant) – 2. miejsce
  9.   Adelboden10 stycznia 1984 (gigant) – 3. miejsce
  10.   Kitzbühel22 stycznia 1984 (kombinacja) – 2. miejsce
  11.   Garmisch-Partenkirchen29 stycznia 1984 (supergigant) – 2. miejsce
  12.   Vail7 marca 1984 (gigant) – 2. miejsce
  13.   Whistler11 marca 1984 (zjazd) – 3. miejsce
  14.   Madonna di Campiglio17 grudnia 1984 (supergigant) – 2. miejsce
  15.   Kranjska Gora15 lutego 1985 (gigant) – 2. miejsce
  16.   Madonna di Campiglio15 grudnia 1985 (kombinacja) – 3. miejsce
  17.   Kitzbühel17 stycznia 1986 (zjazd) – 3. miejsce
  18.   Crans-Montana3 lutego 1986 (supergigant) – 2. miejsce
  19.   Heavenly Valley11 marca 1986 (slalom) – 2. miejsce
  20.   Bromont21 marca 1986 (slalom) – 3. miejsce
  21.   Sestriere30 listopada 1986 (gigant) – 3. miejsce
  22.   Garmisch-Partenkirchen11 stycznia 1987 (supergigant) – 2. miejsce
  23.   Furano1 marca 1987 (supergigant) – 2. miejsce
  24.   Calgary15 marca 1987 (supergigant) – 2. miejsce
  25.   Val d'Isère7 grudnia 1987 (zjazd) – 2. miejsce
  26.   Val Gardena12 grudnia 1987 (zjazd) – 2. miejsce
  27.   Kranjska Gora19 grudnia 1987 (gigant) – 2. miejsce
  28.   Val d'Isère10 stycznia 1988 (supergigant) – 3. miejsce
  29.   Bad Kleinkirchheim16 stycznia 1988 (zjazd) – 2. miejsce
  30.   Crans-Montana25 stycznia 1988 (supergigant) – 2. miejsce
  31.   Åre20 marca 1988 (kombinacja) – 2. miejsce
  32.   Saalbach-Hinterglemm25 marca 1988 (gigant) – 3. miejsce
  33.   Sankt Anton21 grudnia 1988 (slalom) – 3. miejsce
  34.   Sankt Anton22 grudnia 1988 (zjazd) – 2. miejsce
  35.   Kirchberg10 stycznia 1989 (gigant) – 2. miejsce
  36.   Wengen21 stycznia 1989 (zjazd) – 2. miejsce
  37.   Wengen22 stycznia 1989 (kombinacja) – 2. miejsce
  38.   Whistler25 lutego 1989 (zjazd) – 3. miejsce
  39.   Whistler26 lutego 1989 (supergigant) – 3. miejsce
  40.   Furano3 marca 1989 (gigant) – 3. miejsce
  41.   Park City23 marca 1989 (gigant) – 2. miejsce
  42.   Waterville Valley29 listopada 1989 (slalom) – 2. miejsce
  43.   Kitzbühel20 stycznia 1990 (zjazd) – 3. miejsce

BibliografiaEdytuj

PrzypisyEdytuj