Rezerwat przyrody Helskie Wydmy

Rezerwat przyrody Helskie Wydmyflorystyczny rezerwat przyrody na obszarze Nadmorskiego Parku Krajobrazowego na Mierzei Helskiej, utworzony w 2006 roku, o powierzchni 108,48 ha. Rezerwat znajduje się w części cyplowej mierzei na obszarze gminy miejskiej Hel. Ochronie rezerwatu podlega fragment wydmowego brzegu morskiego oraz specyficzne stanowiska roślinności wydmowej, ekosystemy murawowe, wrzosowiskowe i leśne, w szczególności bogate stanowiska porostów i grzybów naporostowych, charakterystycznych dla naturalnego nadmorskiego krajobrazu wydmowego, oraz znajdujący się tu las iglasty.

Helskie Wydmy
Ilustracja
rezerwat florystyczny
Typ biocenotyczny i fizjocenotyczny
Podtyp biocenoz naturalnych i półnaturalnych
Państwo  Polska
Województwo  pomorskie
Położenie Hel
Mezoregion Mierzeja Helska
Data utworzenia 2006
Akt prawny Rozporządzenie Wojewody Pomorskiego Nr 91/06 z dnia 5 grudnia 2006
Powierzchnia 108,48 ha
Powierzchnia otuliny 7,62 ha
Ochrona czynna
Położenie na mapie Helu
Mapa lokalizacyjna Helu
Helskie Wydmy
Helskie Wydmy
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Helskie Wydmy
Helskie Wydmy
Położenie na mapie województwa pomorskiego
Mapa lokalizacyjna województwa pomorskiego
Helskie Wydmy
Helskie Wydmy
Położenie na mapie powiatu puckiego
Mapa lokalizacyjna powiatu puckiego
Helskie Wydmy
Helskie Wydmy
Ziemia54°39′31″N 18°46′00″E/54,658611 18,766667

Utworzenie rezerwatuEdytuj

Zanim powstał rezerwat znaczną część tego terenu objęto ochroną w formie użytku ekologicznego „Helskie Wydmy” ustanowionego w 1999 r. na powierzchni 67,08 ha[1].

Rezerwat został utworzony rozporządzeniem Nr 91/06 Wojewody Pomorskiego z dnia 5 grudnia 2006 r. w sprawie uznania za rezerwat przyrody „Helskie Wydmy”, Dziennik Urzędowy Województwa Pomorskiego Nr 128 poz. 2665[2].

Położenie i charakterystykaEdytuj

Powierzchnia rezerwatu „Helskie Wydmy” wynosi 108,48 hektara[2]. Obejmuje on stosunkowo wąski pas terenu o kształcie zbliżonym do trapezu, szerokości od ok. 380 do ok. 480 metrów i długości około 2300 metrów, położony dłuższymi bokami na kierunku południowy wschód – północny zachód[3]. Są to tereny Skarbu Państwa, zarządzane przez Nadleśnictwo Wejherowo oraz Urząd Morski w Gdyni. Rozporządzenie tworzące rezerwat wyznaczyło także otulinę rezerwatu, którą jest obszar plaży o powierzchni 7,62 hektara, położony pomiędzy linią brzegową a podnóżem wydm przednich, wyznaczających granicę rezerwatu od strony morza, czyli wzdłuż jego północno-wschodniej granicy[2][3], w celu zabezpieczenia rezerwatu przed zagrożeniami ze strony działalności ludzi. Zostało to uzasadnione tym, że z pozostałych stron rezerwat sąsiaduje z gruntami pod zarządem Nadleśnictwa Wejherowo oraz zamkniętą jednostką wojskową[2]. Wzdłuż południowo-zachodniej granicy rezerwatu biegnie trasa linii kolejowej nr 213[3].

Rezerwat leży w granicach Nadmorskiego Parku Krajobrazowego[4] oraz obszaru siedliskowego sieci Natura 2000Zatoka Pucka i Półwysep Helski” PLH220032[5].

Rodzaj rezerwatu został określony jako florystyczny (Fl)[2].

Ze względu na dominujący przedmiot ochrony jest to rezerwat typu biocenotycznego i fizjocenotycznego (PBf), podtyp biocenoz naturalnych i półnaturalnych (bp). Ze względu na główny typ ekosystemu w rezerwacie jest to typ wydmowy (EWd), podtyp wydm nadmorskich (wn)[2].

OchronaEdytuj

 
Solanka kolczysta (Salsola kali L.)

Na mocy obowiązującego planu ochrony ustanowionego zarządzeniem Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Gdańsku z dnia 24 września 2012 r. (z późniejszymi zmianami), obszar rezerwatu objęty jest ochroną czynną[6][5].

Celem ochrony przyrody w rezerwacie jest zachowanie ekosystemów murawowych, wrzosowiskowych i leśnych, w szczególności bardzo bogatych biot porostów i grzybów naporostowych, charakterystycznych dla naturalnego nadmorskiego krajobrazu wydmowego[2].

Na terenie rezerwatu występuje unikatowy w Polsce naturalny krajobraz wydmowy, a obecność rzadkich i zagrożonych gatunków roślin i grzybów chronionych nadają mu wybitne walory przyrodnicze[2].

Do najwartościowszych populacji roślin i grzybów występujących na „Helskich Wydmach” należą[2]:

W rezerwacie występuje 5 typów siedlisk przyrodniczych, wymienionych w dyrektywie siedliskowej UE, w tym 2 siedliska o znaczeniu priorytetowym: wydmy szare oraz wydmy bezwapienne z bażyną czarną[2].

Występują także populacje chronionych gatunków zwierząt, w tym obecnych na liście dyrektywy ptasiej UE[2].

TurystykaEdytuj

Przez teren rezerwatu przebiega ścieżka edukacyjna „Helskie Wydmy” o długości 0,5 km[7].

PrzypisyEdytuj

  1. Użytek ekologiczny Helskie Wydmy. W: Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody [on-line]. Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska. [dostęp 2019-06-08].
  2. a b c d e f g h i j k Rozporządzenie Nr. 91/06 Wojewody Pomorskiego z dnia 5 grudnia 2006 r.
  3. a b c Mapa Turystyczna RDLP w Gdańsku.
  4. Helskie Wydmy. W: Nadmorski Park Krajobrazowy [on-line]. Pomorski Zespół Parków Krajobrazowych. [dostęp 2019-06-08].
  5. a b Zarządzenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Gdańsku z dnia 24 września 2012 r. w sprawie ustanowienia planu ochrony dla rezerwatu przyrody "Helskie Wydmy". W: Dz. Urz. Województwa Pomorskiego poz. 458 [on-line]. 2013-01-21. [dostęp 2019-06-08].
  6. Rezerwat przyrody Helskie Wydmy. W: Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody [on-line]. Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska. [dostęp 2019-06-08].
  7. Ścieżka edukacyjna Helskie Wydmy. Nadleśnictwo Wejherowo – Lasy Państwowe. [dostęp 2019-06-08].