Otwórz menu główne

Andrzej Walicki

filozof i historyk polski

Andrzej Stanisław Walicki (ur. 15 maja 1930 w Warszawie) – polski filozof i historyk idei, emerytowany profesor Uniwersytetu Notre Dame, syn historyka sztuki Michała Walickiego.

Andrzej Stanisław Walicki
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 15 maja 1930[1]
Warszawa
Zawód, zajęcie filozof, historyk idei
Alma Mater Uniwersytet Warszawski
Rodzice Michał Walicki
Odznaczenia
Krzyż Wielki Orderu Odrodzenia Polski

Spis treści

ŻyciorysEdytuj

Początkowo studiował na Uniwersytecie Łódzkim, będąc uczniem m.in. Sergiusza Hessena i Tadeusza Kotarbińskiego[1]. Magisterium obronił w 1953 na Uniwersytecie Warszawskim. Doktoryzował się w 1957, a habilitację uzyskał w 1964 w Instytucie Filozofii PAN. Tytuł profesora otrzymał w 1972[2].

W latach 50. związany był z Uniwersytetem Warszawskim. Następnie pracował w Instytucie Filozofii i Socjologii PAN – początkowo na stanowisku adiunkta, a później docenta (od 1964) i profesora (od 1972). W latach 1981–1986 był wykładowcą Australijskiego Uniwersytetu Narodowego w Canberze. W 1986 został zatrudniony na Uniwersytecie Notre Dame (USA). W 1999 został jego emerytowanym profesorem. Jako profesor wizytujący wykładał m.in. na Uniwersytecie Stanforda (1976)[2].

Autor licznych prac z zakresu filozofii społeczno-politycznej, tłumaczonych na wiele języków[1], badacz myśli rosyjskiej, polskiej filozofii narodowej, historii marksizmu i myśli liberalnej. Jego zainteresowania naukowe obejmują m.in. totalitaryzm, komunizm, liberalizm, patriotyzm, nacjonalizm, mesjanizm oraz inteligencję. Był (obok m.in. L. Kołakowskiego, B. Baczki czy J. Szackiego) jedną z osób tworzących tzw. „warszawską szkołę historii idei”.

W 1998 roku otrzymał Nagrodę im. Eugenia Balzana (Włochy), najważniejszą europejską nagrodę w dziedzinie humanistyki, za wkład w badanie dziejów myśli rosyjskiej i polskiej.

W 2001 otrzymał tytuł doctora honoris causa Uniwersytetu Łódzkiego[3]. W 2005, za wybitne zasługi dla nauki polskiej, został odznaczony przez prezydenta Aleksandra Kwaśniewskiego Krzyżem Wielkim Orderu Odrodzenia Polski[4].

Jest członkiem Komitetu Nauk Historycznych PAN[5].

Za publikację pt. Rosja, katolicyzm i sprawa Polska został nominowany do Nagrody Literackiej Nike 2003 (znalazł się w finałowej „siódemce”)[6].

Wybrane publikacjeEdytuj

  • Osobowość a historia. Studia z dziejów literatury i myśli rosyjskiej, Warszawa 1959
  • W kręgu konserwatywnej utopii. Struktura i przemiany rosyjskiego słowianofilstwa, Warszawa 1964 (wyd. 2, Warszawa 2002)
  • Filozofia a mesjanizm. Studia z dziejów filozofii i myśli społeczno-religijnej romantyzmu polskiego, Warszawa 1970
  • Rosyjska filozofia i myśl społeczna. Od Oświecenia do marksizmu, Warszawa 1973 (publikacja ta została wznowiona i znacznie poszerzona: Zarys myśli rosyjskiej. Od Oświecenia do renesansu religijno-filozoficznego, Kraków 2005)
  • Między filozofią, religią i polityką. Studia o myśli polskiej epoki romantyzmu, Warszawa 1983
  • Polska, Rosja, marksizm. Studia z dziejów marksizmu i jego recepcji, Warszawa 1983
  • Spotkania z Miłoszem, Londyn 1985 (praca ta weszła w skład książki Zniewolony umysł po latach, Warszawa 1993)
  • Trzy patriotyzmy. Trzy tradycje polskiego patriotyzmu i ich znaczenie współczesne, Warszawa 1991
  • Aleksander Hercen – kwestia polska i geneza pewnych stereotypów, 1991
  • Filozofia prawa rosyjskiego liberalizmu, Warszawa 1995 (oryg. wyd. ang. 1987)
  • Marksizm i skok do królestwa wolności. Dzieje komunistycznej utopii, Warszawa 1996 (oryg. wyd. ang. 1995)
  • Idea wolności u myślicieli rosyjskich. Studia z lat 1955–1959, Kraków 2000
  • Polskie zmagania z wolnością. Widziane z boku, Kraków 2000
  • Idea narodu w polskiej myśli oświeceniowej, Warszawa 2000
  • Rosja, katolicyzm i sprawa polska, Warszawa 2002
  • Mesjanizm Adama Mickiewicza w perspektywie porównawczej, Warszawa 2006
  • Z Polski i o Polsce. Korespondencja z lat 2004–2006, Kraków 2007 (współautor: Paweł Kozłowski)
  • O inteligencji, liberalizmach i o Rosji, Kraków 2007
  • Naród, nacjonalizm, patriotyzm, Kraków 2009 (prace wybrane, tom 1)
  • Filozofia polskiego romantyzmu, Kraków 2009 (prace wybrane, tom 2)
  • Idee i ludzie. Próba autobiografii, Warszawa 2010
  • Stanisław Brzozowski – drogi myśli, Kraków 2011 (prace wybrane, tom 3)
  • Polska, Rosja, marksizm, Kraków 2011 (prace wybrane, tom 4)
  • Od projektu komunistycznego do neoliberalnej utopii, Kraków 2013
  • Spotkania z Isaiahem Berlinem. Dzieje intelektualnej przyjaźni, Warszawa 2014

PrzypisyEdytuj

  1. a b c Nota biograficzna na stronie Uniwersytetu Łódzkiego. uni.lodz.pl. [dostęp 2015-02-08].
  2. a b Andrzej Walicki w bazie „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI).
  3. Doktorzy honoris causa UŁ. uni.lodz.pl. [dostęp 2015-02-08].
  4. M.P. z 2006 r. nr 2, poz. 21
  5. Skład. www.knh.pan.pl. [dostęp 23 października 2015].
  6. Nagroda Nike 2003. nike.org.pl. [dostęp 2015-08-06].

Linki zewnętrzneEdytuj