Bożodrzew
rodzaj rośliny z rodziny Simaroubaceae
Bożodrzew, ajlant[4] (Ailanthus Desf.) – rodzaj roślin z rodziny biegunecznikowatych (Simarubaceae). Obejmuje 7 gatunków[5] występujących w tropikalnej Azji i Australii[6]. Bożodrzew gruczołowaty jest szeroko rozpowszechniony jako gatunek sadzony na terenach zieleni i wzdłuż dróg[6]. W wielu obszarach gatunek inwazyjny, także w Polsce[7].
![]() Bożodrzew gruczołowaty | |
Systematyka[1][2] | |
Domena | |
---|---|
Królestwo | |
Podkrólestwo | |
Nadgromada | |
Gromada | |
Podgromada | |
Nadklasa | |
Klasa | |
Nadrząd | |
Rząd | |
Rodzina | |
Rodzaj |
bożodrzew |
Nazwa systematyczna | |
Ailanthus Desfontaines Mém. Acad. Sci. (Paris) 1786: 265. 1788[3] | |
Typ nomenklatoryczny | |
Ailanthus glandulosa Desf[3]. |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/76/Ailanthus_excelsa_tree_at_Madhurawada.jpg/220px-Ailanthus_excelsa_tree_at_Madhurawada.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/bd/Ailanthus_triphysa_%285597834880%29.jpg/220px-Ailanthus_triphysa_%285597834880%29.jpg)
Morfologia
edytuj- Pokrój
- Drzewa osiągające do 30 m. Korowina szara[6]. Młode pędy omszone[8]
- Liście
- Ulistnienie skrętoległe, złożone nieparzystopierzasto z 11–35[6] (41)[8] listkami. Poszczególne listki wyrastają w niemal naprzeciwległych parach. Blaszka ich jest cienka do skórzastej, całobrzega do piłkowanej, wierzchołek zaostrzony[8].
- Kwiaty
- Drobne, jedno- i obupłciowe, zebrane w gęste, rozgałęzione kwiatostany na końcach pędów. Kielich pięcio-, rzadziej sześciodziałkowy. Korona z pięcioma, rzadziej sześcioma białawymi płatkami. pręcików jest od 2 do 5 w kwiatach obupłciowych i do 10 w kwiatach jednopłciowych. Zalążnia pięciokomorowa z pięcioma szyjkami słupków. W każdej komorze zalążni rozwija się pojedynczy zalążek[6].
- Owoce
- Skrzydlaki z centralnie umieszczonym nasionem, powstające w wyniku rozpadu zalążni na poszczególne owocolistki[6].
Systematyka
edytuj- Wykaz gatunków[5]
- Ailanthus altissima (Mill.) Swingle – bożodrzew gruczołowaty
- Ailanthus excelsa Roxb.
- Ailanthus fordii Noot.
- Ailanthus guangxiensis S.L.Mo
- Ailanthus integrifolia Lam.
- Ailanthus triphysa (Dennst.) Alston
- Ailanthus vietnamensis H.V.Sam & Noot.
Przypisy
edytuj- ↑ Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-03-04] (ang.).
- ↑ Peter F. Stevens , Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2021-03-04] (ang.).
- ↑ a b Ailanthus. [w:] Index Nominum Genericorum (ING) [on-line]. Smithsonian Institution. [dostęp 2017-02-19].
- ↑ bożodrzew, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2022-09-01] .
- ↑ a b Ailanthus. [w:] The Plant List. Version 1.1 [on-line]. [dostęp 2017-02-19].
- ↑ a b c d e f Roger Philips, Martyn Rix: The Botanical Garden, Vol. 1. London: Macmillan, 1988, s. 365. ISBN 0-333-73003-8.
- ↑ Tekst rozporządzenia z dnia 9 września 2011 r. w sprawie listy roślin i zwierząt gatunków obcych, które w przypadku uwolnienia do środowiska przyrodniczego mogą zagrozić gatunkom rodzimym lub siedliskom przyrodniczym (Dz.U. z 2011 r. nr 210, poz. 1260)
- ↑ a b c Ailanthus Desfontaines. [w:] Flora of China [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2017-02-19].
Identyfikatory zewnętrzne:
- EoL: 71151
- Flora of China: 100879
- Flora of North America: 100879
- GBIF: 3190652
- identyfikator iNaturalist: 57280
- IPNI: 38159-1
- ITIS: 28826
- NCBI: 23809
- Plants of the World: urn:lsid:ipni.org:names:329436-2
- Tela Botanica: 103361
- identyfikator Tropicos: 40034816
- USDA PLANTS: AILAN
- identyfikator taksonu Fossilworks: 54668
- CoL: R65