Centralna Wojskowa Szkoła Gimnastyki i Sportów w Poznaniu

szkoła Wojska Polskiego II RP

Centralna Wojskowa Szkoła Gimnastyki i Sportów (CSWGiSp) – szkoła Wojska Polskiego II RP z siedzibą w Poznaniu.

Centralna Wojskowa Szkoła Gimnastyki i Sportów
Główna Szkoła Wojskowa
Gimnastyki i Sportów
Ilustracja
Historia
Państwo

 Polska

Sformowanie

1921

Rozformowanie

1929

Dowódcy
Pierwszy

ppłk Walerian Sikorski

Ostatni

ppłk Władysław Osmolski

Organizacja
Dyslokacja

Poznań

Kadra szkoły przed 1929

Historia edytuj

25 stycznia 1921 roku Minister Spraw Wojskowych generał porucznik Kazimierz Sosnkowski wydał rozkaz O. III Szt. 9468 „Organizacja Głównej Szkoły Wojskowej Gimnastyki i Sportów”[1].

Szkoła rozpoczęła działalność w Poznaniu z dniem 10 marca 1921[2]. W 1922 została przemianowana i odtąd funkcjonowała jako Centralna Wojskowa Szkoła Gimnastyki i Sportów[3][2].

Organizatorem szkoły w 1920 był ppłk Walerian Sikorski, który został mianowany komendantem szkoły, a jednocześnie pełnił funkcję inspektora wychowania fizycznego w Dowództwie Okręgu Generalnego „Poznań”[2]. W 1922 z inicjatywy żołnierzy szkoły powstał klub sportowy Pentatlon Poznań.

Szkoła została zmieszczona w Poznaniu w charakterze prowizorycznym[4]. Jej siedziba została ulokowana w części bloku 57 pułku piechoty[4]. Eksploatowane przez szkołę sala do ćwiczeń oraz zorganizowane boisko, leżały na terenie 58 pułku piechoty[5]. Od 1923 szkoła posiadała własną bibliotekę[6]. Ponadto funkcjonowało laboratorium, wyposażone w specjalistyczne przyrządy[7].

Od początku 1927 z inicjatywy Rady Naukowej Wychowania Fizycznego podjęto działania na rzecz utworzenia Centralnego Instytutu Państwowego Wychowania Fizycznego w Warszawie[8].

Kadra edytuj

Komendanci
Kadra

Słuchacze edytuj

Leon Berski, Józef Bilewski, Alfred Freyer, Michał Kaseja, Jerzy Łucki, Leon Urbaniak, Leon Wierzba.

Odznaka szkoły edytuj

14 lipca 1928 roku Minister Spraw Wojskowych marszałek Polski Józef Piłsudski zatwierdził wzór i regulamin odznaki CWSGiSp[9].

Odznaka o średnicy 5 cm ma kształt srebrnej tarczy z rozchodzącymi się promieniami oraz centralnie umieszczony na niej dysk w kolorze drzewa sosnowego zaprawionego oraz umieszczony pod nim na promieniach dwa miecze greckie[4]. Pierwsze egzemplarze oznaki otrzymali członkowie kadry szkoły 23 kwietnia 1929, ponadto do jej otrzymania byli uprawnieni absolwenci kursów instruktorskich, zaś honorowo otrzymali ją m.in. gen. dyw. Kazimierz Dzierżanowski i wybrani oficerowie spoza placówki, w tym zagraniczni wojskowi[4].

Upamiętnienie edytuj

1 maja 1928 została otwarta nowa sala gimnastyczna szkoły, którą nazwano im. ś.p. kpt. lotn. Berskiego Leona (wcześniej instruktora w placówce), zaś w gmachu tejże sali odsłonięto tablicę poświęcono temu oficerowie oraz drugą tablicę honorującą ś.p. Freyera Alfreda (wcześniej ucznia szkoły)[10].

Przypisy edytuj

  1. Dz. Rozk. MSWojsk. Nr 3 z 25 stycznia 1921 roku, poz. 45.
  2. a b c Pawełek. CWSzGiS 1929 ↓, s. 5.
  3. kapitan Baran. Centr. Wojskowa Szkoła Gimnastyki i Sportu w Poznaniu. „Żołnierz Wielkopolski”. Nr 25, s. 6, 21 października 1922. 
  4. a b c d Pawełek. CWSzGiS 1929 ↓, s. 97.
  5. Pawełek. CWSzGiS 1929 ↓, s. 97-98.
  6. Pawełek. CWSzGiS 1929 ↓, s. 98.
  7. Pawełek. CWSzGiS 1929 ↓, s. 99.
  8. Pawełek. CWSzGiS 1929 ↓, s. 102.
  9. Dz. Rozk. MSWojsk. Nr 18 z 14 lipca 1928 roku, poz. 212.
  10. Pawełek. CWSzGiS 1929 ↓, s. 93.

Bibliografia edytuj