Kazimierz Rudnicki

Kazimierz Rudnicki (ur. 22 lutego 1879 w Wojsławicach, zm. 13 października 1959 w Warszawie) – polski prawnik i historyk, adwokat, prokurator, sędzia i podsekretarz stanu w Ministerstwie Sprawiedliwości w rządzie Władysława Sikorskiego[1], członek loży wolnomularskiej w Warszawie w czasach II Rzeczypospolitej[2].

Kazimierz Rudnicki
Ilustracja
Kazimierz Rudnicki (przed 1936)
Data i miejsce urodzenia 22 lutego 1879
Wojsławice
Data i miejsce śmierci 13 października 1959
Warszawa
Miejsce spoczynku Cmentarz Stare Powązki
Zawód, zajęcie prawnik, sędzia, prokurator
Narodowość polska
Odznaczenia
Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Krzyż Zasługi Złoty Wawrzyn Akademicki

ŻyciorysEdytuj

W 1902 ukończył prawo na Uniwersytecie Warszawskim. Następnie pracował w adwokaturze i równolegle był uczniem Szymona Askenazego[3]. Jego praca o Kajetanie Sołtyku była obciążona silną tendencją antyrosyjską[4]. Szymon Askenazy w przedmowie do książki napisał: Symbolizuje ona pierwszy w swoim rodzaju, niebywały, nieprawdopodobny akt brutalnej przemocy, dokonany w czasie głębokiego na zewnątrz pokoju przez ościenną, innowierczą potęgę, razem na wolnej Rzeczypospolitej i Kościele katolickim, w osobie kapłana i senatora polskiego[5]. Władysław Konopczyński ocenił książkę Rudnickiego jako najsolidniejszą polską pracę biograficzną w zakresie XVIII stulecia[6].

W latach 1904–1906 Rudnicki był aplikantem (potem asesorem i sędzią) w Sądzie Okręgowym w Piotrkowie (w 1921 przeniesiony do Sądu Okręgowego w Warszawie). W latach 1910–1917 był adwokatem, członkiem Koła Obrońców Politycznych. W okresie od 4 stycznia do 4 września 1917 sprawował urząd Prezydenta Miasta Piotrkowa Trybunalskiego[7]. W okresie 1917–1923 był prokuratorem sądu okręgowego (oskarżał w procesie Eligiusza Niewiadomskiego), w 1923 wiceministrem sprawiedliwości, 1923–1936 prokuratorem sądu okręgowego, następnie apelacyjnego (od 1927) w Warszawie. Został usunięty z tego stanowiska (nazywany „czerwonym prokuratorem”) za udzielanie pomocy oskarżonym w sprawach politycznych. Od lipca 1936[8] do 1950 był prezesem sądu apelacyjnego w Krakowie, w latach 1951–1959 sędzia sądu wojewódzkiego w Krakowie. Był uznawany za krasomówcę sądowego (niektóre z jego przemówień ogłoszono drukiem).

Zmarł w Warszawie. Został pochowany na Cmentarzu Powązkowskim (kwatera 155-1-13,14)[9].

PublikacjeEdytuj

  • Biskup Kajetan Sołtyk 1715–1788, Kraków – Warszawa 1906.
  • Wspomnienia prokuratora, przedmowę napisał Wacław Barcikowski, Warszawa: „Czytelnik” 1956 (wyd. 2 – 1957).

Ordery i odznaczeniaEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. H. Korczyk, Rudnicki Kazimierz [w:] Polski Słownik Biograficzny, t. 32, Wrocław 1991, s. 636–637
  2. Ludwik Hass, Ambicje, rachuby, rzeczywistość. Wolnomularstwo w Europie Środkowo-Wschodniej 1905–1928, Warszawa 1984, s. 231.
  3. Mirosław Filipowicz, Wobec Rosji. Studia z dziejów historiografii polskiej od końca XIX wieku po II wojnę światową, Lublin: Instytut Europy Środkowo-Wschodniej 2000, ​ISBN 83-85854-47-9​, s. 151
  4. Rafał Stobiecki, Rosja i Rosjanie w polskiej myśli historycznej w XIX i XX wieku [w:] Katalog wzajemnych uprzedzeń Polaków i Rosjan, red. Andrzej de Lazari, Warszawa 2006, s. 159–201.
  5. Szymon Askenazy, Przedmowa [w:] K. Rudnicki, Biskup Kajetan Sotyk 1715–1788, Kraków–Warszawa 1906, s. III
  6. Władysław Konopczyński, Do charakterystyki biskupa Sołtyka. Z powodu prac Kazimierza Rudnickiego „Biskup Kajetan Sołtyk 1715–1788 (Monografie w zakresie dziejów nowożytnych”, wyd. Szymon Askenazy, t. V), Kraków i Warszawa, Gebethner i Wolff 1906 i Adama Skałkowskiego „Biskup Sołtyk” w zbiorze „O cześć imienia polskiego”, Lwów 1908, „Kwartalnik Historyczny” 24 (1910), s. 493
  7. Aleksy Piasta: Piotrkowscy socjaliści wobec wyborów do Rady Miejskiej w grudniu 1916 r. (pol.). Piotrkowskie Zeszyty Historyczne 2016 nr. 17 cz. 2. [dostęp 2019-07-04].
  8. Nowy prezes Sądu Apelacyjnego w Krakowie Kazimierz Rudnicki. „Wschód”, s. 1, Nr 18 z 20 lipca 1936. 
  9. Cmentarz Stare Powązki: EWA i ALFRED MOLISCHOWIE, [w:] Warszawskie Zabytkowe Pomniki Nagrobne [online] [dostęp 2020-05-20].
  10. Order Odrodzenia Polski. Trzechlecie pierwszej kapituły 1921–1924. Warszawa: Prezydium Rady Ministrów, 1926, s. 20.
  11. M.P. z 1931 r. nr 260, poz. 346 „za zasługi na polu organizacji i administracji sądownictwa”.
  12. M.P. z 1935 r. nr 257, poz. 305 „za krasomówstwo sądowe”.

Literatura uzupełniającaEdytuj