Otwórz menu główne

Kobułty

wieś w województwie warmińsko-mazurskim

Kobułty (niem. Kobulten[1]) – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie olsztyńskim, w gminie Biskupiec. Do 1954 roku siedziba gminy Kobułty. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.

Kobułty
Kościół świętego Józefa
Kościół świętego Józefa
Państwo  Polska
Województwo warmińsko-mazurskie
Powiat olsztyński
Gmina Biskupiec
Liczba ludności (2006) 520
Strefa numeracyjna (+48) 89 716
Kod pocztowy 11-300 Biskupiec
Tablice rejestracyjne NOL
SIMC 0471573
Położenie na mapie gminy Biskupiec
Mapa lokalizacyjna gminy Biskupiec
Kobułty
Kobułty
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Kobułty
Kobułty
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Kobułty
Kobułty
Położenie na mapie powiatu olsztyńskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu olsztyńskiego
Kobułty
Kobułty
Ziemia53°47′57″N 21°01′46″E/53,799167 21,029444
Kobułty - kościół katolicki
Kobułty - kościół ewangelicki z początku XIX
Pomnik upamiętniający poległych w trakcie I wojny światowej z napisem: „UNSEREN • GEFALLENNEN • ZUM • GEDÄCHTNIS • 1914-1918”. Pomnik obecnie przerobiony na polski, dodana tablica z orłem w koronie i napisem: „POLAKOM POLEGŁYM I POMORDOWANYM ZA WIARĘ I OJCZYZNĘ NA WARMII I MAZURACH”.

Wieś położona w południowej części gminy Biskupiec, w pagórkowatym krajobrazie polodowcowym porośniętym lasami, na obszarze chronionego krajobrazu. W pobliżu wsi znajduje się zespół przyrodniczo-krajobrazowy "Kobułckie Wzgórza", utworzony w celu ochrony dużego kompleksu wysokich wzgórz morenowych. We wsi znajdują się trzy sklepy, biblioteka, ochotnicza straż pożarna, zespół szkól. Dwa kilometry na północ od wsi znajduje się wzgórze o wysokości 219 m n.p.m.

HistoriaEdytuj

Wieś założona około 1388roku jako wieś kościelna, w powiecie szczycieńskim, na polsko-pruskich Mazurach. Lokowana na stosunkowo dużym obszarze, bo aż 350 włókach. W kolejnych wiekach dobra często zmieniały właścicieli. W połowie wieku XIX do wsi należało niespełna 70 włók magdeburskich.

Według opisu Orłowicza, na początku XX w. była to wieś mazurska licząca 500 mieszkańców o zabudowie murowanej. We wsi były dwa kościoły: ewangelicki (stojący na wzgórzu w północnej części wsi) i katolicki, duża gorzelnia. W ogrodzie plebanii znajdowała się okazała lipa a w sąsiedztwie park dworski. Na wzgórzu, znajdującym się dwa kilometry na północ od wsi, znajdowała się wojskowa wieża widokowa.

Od 1 stycznia 1957, na mocy nowego podziału administracyjnego, Kobułty należą terytorialnie do gminy Biskupiec. W roku 2005, Kobułty otrzymały wyróżnienie w konkursie "Czysta i estetyczna zagroda – estetyczna wieś 2005" organizowanym przez Związek Gmin Warmińsko-Mazurskich.

ZabytkiEdytuj

We wsi znajduje się kilka obiektów architektury i założeń parkowych, w tym kilka wpisanych do rejestru zabytków:

  • kościół ewangelicki z 1823, obecnie w ruinie, dawniej klasycystyczny budynek z czworoboczna wieżą.
  • park dworski
  • spichlerz (obecnie w ruinie)
  • katolicki kościół neogotycki zbudowany w latach 1897-1899 (proj. Fritz Heitmann), z wysoką wieżą.
  • czworaki wybudowane zaraz przy spichlerzu,
  • cmentarz
  • przydrożne kapliczki.

PrzypisyEdytuj

  1. Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości (M.P. z 1946 r. nr 142, poz. 262)

BibliografiaEdytuj

Linki zewnętrzneEdytuj