Kosmatka (Luzula DC.) – rodzaj roślin należących do rodziny sitowatych. Należy do niego w zależności od ujęcia systematycznego ok. 75[4] do 108[5] gatunków. Gatunkiem typowym jest Luzula campestris (L.) DC.[3] Do flory Polski należy 10 gatunków[6]. Kosmatki występują w strefie klimatu chłodnego na obu półkulach, w strefie międzyzwrotnikowej głównie na terenach górskich[4]. Rodzaj potwierdzony został w analizach filogenetycznych jako takson monofiletyczny[7].

Kosmatka
Ilustracja
Kosmatka brunatna
Systematyka[1][2]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Podkrólestwo rośliny zielone
Nadgromada rośliny telomowe
Gromada rośliny naczyniowe
Podgromada rośliny nasienne
Nadklasa okrytonasienne
Klasa Magnoliopsida
Nadrząd liliopodobne (≡ jednoliścienne)
Rząd wiechlinowce
Rodzina sitowate
Rodzaj kosmatka
Nazwa systematyczna
Luzula DC.
Lamarck et A. P. de Candolle, Fl. Franç. ed. 3. 3: 158. 17 Sep 1805 (nom. cons.)[3]
Typ nomenklatoryczny

Luzula campestris (L.) DC. (typ. cons.)[3]

SystematykaEdytuj

Synonim taksonomiczny[3]

Juncoides Séguier

Pozycja systematyczna według Angiosperm Phylogeny Website (aktualizowany system APG IV z 2016)

Rodzaj należy do rodziny sitowatych (Juncaceae) z rzędu wiechlinowców (Poales) stanowiącego jeden z kladów jednoliściennych (monocots)[2].

Pozycja w systemie Reveala (1994–1999)

Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa jednoliścienne (Liliopsida Brongn.), podklasa komelinowe (Commelinidae Takht.), nadrząd sitopodobne (Juncanae Takht.), rząd sitowce (Juncales Dumort.), podrząd Juncineae Engl., rodzina sitowate (Juncaceae Juss.), rodzaj kosmatka (Luzula L.)[8].

 
Kosmatka polna (L. campestris)
 
L. comosa
 
L. hawaiiensis
 
Kosmatka gajowa (Luzula luzuloides)
 
Kosmatka licznokwiatowa (Luzula multiflora)
 
L. nivea
 
L. pilosa
 
Kosmatka olbrzymia (Luzula sylvatica)
Gatunki flory Polski[6]
Lista gatunków[9]
Mieszańce międzygatunkowe[9]

PrzypisyEdytuj

  1. Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS ONE”, 10 (4), 2015, e0119248, DOI10.1371/journal.pone.0119248, PMID25923521, PMCIDPMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
  2. a b Peter F. Stevens, Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2016-10-25] (ang.).
  3. a b c d Luzula (ang.). Index Nominum Genericorum (ING). [dostęp 2009-10-21].
  4. a b Di yang mei shu: Luzula (ang.). W: Flora of China [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2010-11-21].
  5. Janice Coffey Swab: Luzula (ang.). W: Flora of North America [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2010-11-21].
  6. a b Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Flowering plants and pteridophytes of Poland. A checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 2002. ISBN 83-85444-83-1.
  7. Phylogeny Conclusion (ang.). Juncaceae Phylogeny Group. [dostęp 2010-11-19].
  8. Crescent Bloom: Systematyka rodzaju Luzula (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 2009-01-18].
  9. a b Luzula (ang.). The Plant List. [dostęp 21 października 2015].