Otwórz menu główne

Michaił Efimowicz Katukow, ros. Михаил Ефимович Катуков (ur. 17 września 1900 we wsi Bolszoje Uwarowo, zm. 8 czerwca 1976 w Moskwie) – radziecki dowódca wojskowy, marszałek wojsk pancernych (1959), dowódca wyższych związków operacyjnych Armii Czerwonej, dowódca wojsk pancernych i zmechanizowanych Grupy Wojsk Radzieckich w Niemczech, dwukrotny Bohater Związku Radzieckiego (1944, 1945).

Michaił Efimowicz Katukow
Михаил Ефимович Катуков
ilustracja
marszałek wojsk pancernych marszałek wojsk pancernych
Data i miejsce urodzenia 17 września 1900
Bolszoje Uwarowo,
Imperium Rosyjskie
Data i miejsce śmierci 8 czerwca 1976
Moskwa, ZSRR
Przebieg służby
Lata służby 19171976
Siły zbrojne Red star.svg Armia Czerwona
Stanowiska d-ca: 20 Dywizji Pancernej,
4 Brygady Pancernej, 1. i 3. Korpusu Zmech., 1 Armii Pancernej, wojsk pancernych i zmechanizowanych Grupy Wojsk Radzieckich w Niemczech
Główne wojny i bitwy wojna domowa w Rosji,
II wojna światowa:
Odznaczenia
Złota Gwiazda Bohatera Związku Radzieckiego Złota Gwiazda Bohatera Związku Radzieckiego
Order Lenina Order Lenina Order Lenina Order Lenina Order Czerwonego Sztandaru Order Czerwonego Sztandaru Order Czerwonego Sztandaru Order Suworowa I klasy (ZSRR) Order Suworowa I klasy (ZSRR) Order Kutuzowa I klasy (ZSRR) Order Bohdana Chmielnickiego I klasy Order Kutuzowa II klasy (ZSRR) Order Czerwonej Gwiazdy Order „Za służbę Ojczyźnie w Siłach Zbrojnych ZSRR” III klasy (ZSRR) Medal 100-lecia urodzin Lenina Medal „Za Obronę Moskwy” Medal „Za zdobycie Berlina” Medal „Za Zwycięstwo nad Niemcami w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej 1941-1945”Medal 20-lecia Zwycięstwa w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej 1941-1945 30 years of victory rib.png Medal Weterana Sił Zbrojnych ZSRR Medal jubileuszowy XX-lecia Robotniczo-Chłopskiej Armii Czerwonej 30 years saf rib.png 40 years saf rib.png 50 years saf rib.png Order Wybitnej Służby (Wielka Brytania)

ŻyciorysEdytuj

Urodził się we wsi Bolszoje Uwarowo w obwodzie moskiewskim. W 1917 podczas rewolucji październikowej brał udział w walkach w Piotrogrodzie. Od 1919 w Armii Czerwonej, uczestnik wojny domowej w Rosji na Froncie Południowym.

W 1922 ukończył kurs oficerów piechoty, a w 1927 kurs „Wystrzał”. W 1935 ukończył akademicki kurs doskonalenia dowódców oddziałów w Wojskowej Akademii Motoryzacji i Mechanizacji RKKA, od tego momentu pełnił służbę w wojskach pancernych.

W 1940 został dowódcą 20 Dywizji Pancernej, jako jej dowódca uczestniczył w początkowym okresie walki z Niemcami podczas II wojny światowej. We wrześniu 1941 był dowódcą 4 Brygady Pancernej (później przemianowanej na 1 Gwardyjską Brygadę Pancerną) i jako jej dowódca brał udział w walkach w obronie Moskwy, a następnie w biwie pod Moskwą. W 1942 został mianowany dowódcą 1 Korpusu Pancernego, który wyróżnił się w walkach pod Woroneżem. We wrześniu 1942 został mianowany dowódcą 3 Korpusu Zmechanizowanego.

W styczniu 1943 został dowódcą 1 Armii Pancernej (w kwietniu 1944 przemianowanej na 1 Gwardyjską Armię Pancerną). Jako jej dowódca uczestniczył w walkach na Łuku Kurskim, a następnie w składzie 1 Frontu Ukraińskiego w wyzwalaniu Ukrainy i operacji lwowsko-sandomierskiej. 23 września 1944, za udział w tej operacji otrzymał po raz pierwszy Medal „Złota Gwiazda” wraz z tytułem honorowym Bohatera Związku Radzieckiego oraz Order Lenina.

Następnie jako dowódca 1 Gwardyjskiej Armii Pancernej brał udział w operacji warszawsko-poznańskiej, zachodniopomorskiej i berlińskiej. 6 kwietnia 1945, za udział w operacji pomorskiej został powtórnie uhonorowany tytułem Bohatera Związku Radzieckiego z jednoczesnym wręczeniem Orderu Lenina.

Po zakończeniu II wojny światowej początkowo dowódca Armii Pancernej, a następnie dowódca wojsk pancernych i zmechanizowanych Grupy Wojsk Radzieckich w Niemczech.

W 1951 ukończył kurs dowódców w Akademii Sztabu Generalnego. Od 1955 w inspektor w Głównej Inspekcji Ministerstwa Obrony ZSRR, a następnie od 1957 zastępca naczelnika Oddziału Operacyjnego Wojsk Lądowych ZSRR.

Od 1963 w grupie Generalnych Inspektorów Ministerstwa Obrony ZSRR.

Napisał wspomnienia pod tytułem На острие главного удара (wyd. I w 1976 roku, wydanie polskie pod tytułem Pancerny grot wyd. w 1976).

Zmarł 8 czerwca 1976 w Moskwie, został pochowany na Cmentarzu Nowodziewiczym.

AwanseEdytuj

OdznaczeniaEdytuj

BibliografiaEdytuj