Peter Gabriel

brytyjski muzyk, kompozytor i autor tekstów (ur. 1950)

Peter Brian Gabriel (ur. 13 lutego 1950 w Chobham[2]) – brytyjski muzyk rocka progresywnego i popu[3], a także wokalista, pianista i producent[4] działający na scenie muzycznej od 1967. Współzałożyciel i współtwórca zespołu Genesis, następnie artysta solowy.

Peter Gabriel
Ilustracja
Peter Gabriel w 2008
Imię i nazwisko

Peter Brian Gabriel

Data i miejsce urodzenia

13 lutego 1950
Chobham

Instrumenty

flet, instrumenty klawiszowe

Gatunki

Rock progresywny
Art rock[1]
Pop-rock[1]
Nowa fala[1]
Art pop

Aktywność

od 1967

Wydawnictwo

Geffen
Real World

Powiązania

Genesis Phil Collins

podpis
Strona internetowa

Największy solowy sukces komercyjny osiągnął piątym albumem pt. So, który promował przebojami: „Sledgehammer”, „In your Eyes” i „Don’t Give Up” (nagranym z Kate Bush). Napisał też muzykę do filmów, m.in. Ptasiek (reż. Alan Parker), Ostatnie kuszenie Chrystusa i Gangi Nowego Jorku (reż. Martin Scorsese).

Zaangażowany był w wiele interdyscyplinarnych projektów multimedialnych. Był jednym z pierwszych artystów traktujących teledysk jako autonomiczny gatunek sztuki, a nie tylko jako środek promocji albumu. W grudniu 1993 wypuścił program multimedialny „Xplora 1: Peter Gabriel’s Secret World”, stając się pierwszym artystą rockowym, który włączył się do tworzenia programów multimedialnych (CD-ROM). W 2004 przygotował nową wersję utworu „Curtains” na potrzeby gry Myst IV: Objawienie.

Jest członkiem Amnesty International i współzałożycielem organizacji Witness. Czynnie udziela się w akcjach charytatywnych (koncert 46664 czy Live Aid).

Rodzina i edukacja

edytuj

Urodził się w hrabstwie Surrey. Jego ojcem był Ralph Parton Gabriel (1912–2012), inżynier elektryk, a matką – Edith Irene Allen, która pochodziła z rodziny z muzycznymi inklinacjami. Jego rodzice prowadzili farmę Coxhill. Jako dziecko uczył się od matki gry na fortepianie, co wówczas nie wzbudzało jego entuzjazmu: Petera nudziły lekcje gry na fortepianie, nie miał dość silnej motywacji, by przy nich wytrwać[5].

Od najmłodszych lat dzieciństwa sprawiał wrażenie osoby zamkniętej w sobie. Wspominał: Matka i siostra chodziły do klubów bądź jeździły konno. Mnie to zupełnie nie pociągało, więc zostawałem na farmie i pogrążałem się w swoim własnym świecie. To chyba wtedy zacząłem być pochłonięty własną wyobraźnią[5]. W 1963 rozpoczął naukę w prywatnej szkole średniej Charterhouse i zamieszkał w internacie. Placówka nie zrobiła na nim dobrego wrażenia. Wspominał: W szkołach prywatnych panowała nieprzyjazna, groźna, uciążliwa atmosfera. (…) Dla kogoś, kto przedtem żył jak w gnieździe, było to koszmarnym snem. Sądzę, że ci, którzy czuli się tu świetnie, zawdzięczali to swoim sukcesom w sporcie, w nauce, w humanistyce, albo byli urodzeni do życia w towarzystwie. Nie spełniałem żadnego z tych warunków, więc czułem się nieprzystosowany[5].

Początki kariery

edytuj

W okolicach 1963 skomponował swoją pierwszą piosenkę – „Sammy the Slug”, a w następnym roku zaczął grać na perkusji, jednak wkrótce porzucił instrument. Jako że dysponował dobrym głosem, postanowił, że zostanie muzykiem, ponieważ chciał tym zaimponować dziewczynom[5]. Na kanwie wspólnego zainteresowania twórczością Otisa Reddinga, a także niechęci do warunków panujących w szkole, zaprzyjaźnił się z Tonym Banksem. Kiedy miał 15 lat, został perkusistą w zespole The Milords, który tworzyli starsi uczniowie Charterhouse. W 1966 dołączył do zespołu Spoken Word, a następnie – wraz z Banksem i Anthonym Phillipsem założył grupę The Garden Wall, której skład uzupełnił perkusista Chris Stewart.

Tony i Peter zaczęli komponować, a ich pierwszym wspólnym dziełem był utwór „She Is Beautiful” (później przemianowany na „The Serpent” i pod tą nazwą umieszczony na debiutancki albumie Genesis). Do składu The Garden Wall wkrótce dołączył Mike Rutherford, po czym zespół zarejestrował demo składające się z sześciu utworów. Rozpoczęli też współpracę z producentem Jonathanem Kingiem, który zaproponował im zmianę nazwy zespołu na Genesis[5].

Genesis

edytuj
 
Gabriel (1974)
 
Gabriel (2010)

Gabriel jako wokalista Genesis nagrał w sumie sześć albumów. Po wydaniu drugiej płyty Trespass doszło do zmian w składzie zespołu, Gabriel stał się głównym autorem tekstów, często w formie dość rozbudowanych historii (jak np. w utworze „The Musical Box” z albumu pt. Nursery Cryme).

Był pomysłodawcą uzupełnienia wizerunku scenicznego o rekwizyty teatralne, kostiumy i przebrania, do czego zainspirowały go częste awarie sprzętu koncertowego, które wywoływały długie przerwy między utworami. Nieustannie rozbudowywane rekwizyty sceniczne z czasem skomplikowały relacje wewnątrz zespołu, szczególnie nie przepadał za nimi Phil Collins, który twierdził, że cierpi z tego powodu muzyka. Po wydaniu płyty Selling England by the Pound Gabriel rozważał odejście z Grenesis. Tłumaczył: W stosunkach wewnątrz grupy zawsze rozgrywają się starcia o własne ego jej członków. Kiedy ma się zły dzień, pojawiają się wątpliwości: «Czy warto ciągnąć to dalej?» Ale zaraz potem nastrój się poprawia i myśli się: «Ależ to jest wspaniałe!» Moja chęć odejścia narastała powoli[5].

Na potrzeby albumu pt. The Lamb Lies Down on Broadway stworzył postać Raela, który odbywał wewnętrzną podróż. Gabriel wymógł na kolegach to, iż miał być on jedynym autorem tekstów poszczególnych piosenek ilustrujących całość dzieła. W tym samym czasie otrzymał propozycję napisania scenariusza od Williama Friedkina, świętującego sukces Egzorcysty. Jako że próby do nagrania The Lamb… już się rozpoczęły, to sprawy zaczęły się komplikować, tym bardziej że propozycji Friedkina sprzeciwił się Tony Banks. Reżyser w końcu wycofał się z pomysłu.

Kolejne napięcia w Genesis wywołał fakt, że Gabriel spodziewał się z żoną dziecka, przez co nie mógł poświęcać tyle czasu zespołowi, ile od niego oczekiwano, poza tym opóźniał oddawanie tekstów piosenek. Praca nad płytą przeciągała się i trwała w sumie pięć miesięcy. Trasa promująca dwupłytowe dzieło okazała się wyczerpująca. Historia Raela była ilustrowana pokazami slajdów, które praktycznie za każdym razem się zacinały, poza tym niektóre rekwizyty i przebrania używane przez Gabriela były monstrualnych rozmiarów i przez to trudne w użyciu podczas koncertów. Gabriel podczs trasy podjął ostateczną decyzję o odejściu, mimo że Banks wielokrotnie nakłaniał go do pozostania. W maju 1975 zagrała swój ostatni koncert z Genesis[5].

Życie prywatne

edytuj

W latach 60. poznał Jill Moore, którą poślubił w marcu 1971[5]. 26 lipca 1974 urodziła mu się córką Anna-Maria, której narodziny opisał jako „doświadczenie, które odsunęło wszystkie inne sprawy w cień”. Tłumaczył: Nie chciałem już być produktem z taśmy montażowej gwiazd rocka. Rzeczą ważniejszą od albumu stało się dla mnie to, aby wszystko ułożyło się dobrze z Jill i Anną. Było to powodem wielu spięć w zespole[5].

Dyskografia

edytuj

Albumy

edytuj
Rok Tytuł Pozycja na liście Certyfikat
USA
[6]
GBR
[7]
FRA
[8]
DEU
[9]
POL
1977 Peter Gabriel (Car)
  • Data: 25 lutego 1977
  • Wydawca: Atco, Charisma
38 7
1978 Peter Gabriel (Scratch)
  • Data: 3 czerwca 1978
  • Wydawca: Charisma, Atlantic
45 10
1980 Peter Gabriel (Melt)
  • Data: 30 maja 1980
  • Wydawca: Charisma, Mercury, Geffen
22 1
1982 Peter Gabriel (Security)
  • Data: 8 września 1982
  • Wydawca: Charisma, Geffen
28 6
1986 So
  • Data: 19 maja 1986
  • Wydawca: Charisma, Virgin, Geffen
2 1 61 14
1992 Us
  • Data: 29 września 1992
  • Wydawca: Real World, Geffen
2 2 1
2002 Up
  • Data: 24 września 2002
  • Wydawca: Geffen, Virgin
9 11 4 4
2010 Scratch My Back
  • Data: 15 lutego 2010
  • Wydawca: Virgin
26 12 4 2 2[12]
2011 New Blood
  • Data: 10 października 2011
  • Wydawca: Real World/Virgin
30 22 12 6 14[14]
2023 I/O
  • Data: 1 grudnia 2023[15]
  • Wydawca: Real World Records
„–” pozycja nie była notowana.

Ścieżki dźwiękowe

edytuj
Rok Tytuł Pozycja na liście Certyfikat
USA
[6]
GBR
[7]
FRA
[8]
DEU
[9]
1985 Birdy
  • Data: marzec 1985
  • Wydawca: Geffen, Charisma
162 51
1989 Passion
  • Data: 5 czerwca 1989
  • Wydawca: Geffen, Virgin
60 29
2000 OVO
  • Data: 8 sierpnia 2000
  • Wydawca: Real World Records
24 28 14
2002 Long Walk Home: Music from the Rabbit-Proof Fence
  • Data: 16 kwietnia 2002
  • Wydawca: Real World Records
„–” pozycja nie była notowana.

Albumy koncertowe

edytuj
Rok Tytuł Pozycja na liście Certyfikat
USA
[6]
GBR
[7]
FRA
[8]
DEU
[9]
1983 Plays Live
  • Data: 9 czerwca 1983
  • Wydawca: Geffen, Charisma
44 8
1994 Secret World Live
  • Data: 13 września 1994
  • Wydawca: Geffen, Virgin
23 10 8
2003 Growing Up Live
2012 Live Blood
  • Data: 24 kwietnia 2012
  • Wydawca: Eagle Rock
185 11
„–” pozycja nie była notowana.

Kompilacje

edytuj
Rok Tytuł Pozycja na liście Certyfikat
USA
[6]
GBR
[7]
DEU
[9]
1990 Shaking the Tree
  • Data: 20 listopada 1990
  • Wydawca: Geffen, Virgin
48 11 85
  • BPI: 2x platyna[10]
  • RIAA: 2x platyna[11]
1992 Revisited
  • Data: 10 listopada 1992
  • Wydawca: Atlantic
2003 Hit
  • Data: 4 listopada 2003
  • Wydawca: Geffen, Virgin
100 29 25
„–” pozycja nie była notowana.
Rok Tytuł Pozycja na liście
USA
[6]
BEL
FRA
[8]
1980 Peter Gabriel – Ein Deutsches Album
  • Data: lipiec 1980
  • Wydawca: Charisma Records
1982 Peter Gabriel – Deutsches Album
  • Data: wrzesień 1982
  • Wydawca: Charisma Records
2008 Big Blue Ball
  • Data: 24 czerwca 2008
  • Wydawca: Real World
130 37 12
„–” pozycja nie była notowana.

Nagrody, pozycje na listach przebojów i rekordy

edytuj

Przypisy

edytuj
  1. a b c Peter Gabriel discography [online], Rate Your Music [dostęp 2023-01-18] (ang.).
  2. Peter Gabriel w bazie IMDb (ang.)
  3. Peter Gabriel discography – RYM/Sonemic [online], Rate Your Music [dostęp 2023-04-15] (ang.).
  4. Peter Gabriel, [w:] Encyclopædia Britannica [dostęp 2018-06-21] (ang.).
  5. a b c d e f g h i Spencer Bright, Peter Gabriel Misterny Świat, Wydawnictwo: Rock-Serwis, Kraków, 1994, ISBN 83-85335-19-6.
  6. a b c d e Billboard 200: Peter Gabriel. www.allmusic.com. [dostęp 2010-02-21]. (ang.).
  7. a b c d GB charts: Peter Gabriel. www.chartstats.com. [dostęp 2010-02-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-05-29)]. (ang.).
  8. a b c d Peter Gabriel French Albums Chart. lescharts.com. [dostęp 2013-10-15]. (ang.).
  9. a b c d Peter Gabriel/Longplay-Chartverfolgung. musicline.de. [dostęp 2013-10-15]. (niem.).
  10. a b c d e f g h i BPI: Peter Gabriel. www.bpi.co.uk. [dostęp 2016-04-12]. (ang.).
  11. a b c d e f g RIAA: Peter Gabriel. www.riaa.com. [dostęp 2010-02-21]. (ang.).
  12. OLiS – sprzedaż w okresie 15.03.2010 – 21.03.2010. olis.onyx.pl. [dostęp 2011-10-21]. (pol.).
  13. Złote płyty CD przyznane w 2010 roku [online], ZPAV [dostęp 2020-09-29].
  14. OLiS – sprzedaż w okresie 10.10.2011 – 16.10.2011. olis.onyx.pl. [dostęp 2011-10-21]. (pol.).
  15. i/o - Peter Gabriel | Album | AllMusic [online], allmusic.com [dostęp 2024-04-25] (ang.).
  16. Złote płyty DVD przyznane w 2005 roku [online], ZPAV [dostęp 2020-09-29].

Linki zewnętrzne

edytuj