Otwórz menu główne

Pogrzebień

wieś w województwie śląskim

Pogrzebień (niem. Pogrzebin) – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie raciborskim, w gminie Kornowac.

Pogrzebień
Kościół św. Bartłomieja
Kościół św. Bartłomieja
Państwo  Polska
Województwo śląskie
Powiat raciborski
Gmina Kornowac
Liczba ludności (2015) 1315
Strefa numeracyjna (+48) 32
Kod pocztowy 44-285
Tablice rejestracyjne SRC
SIMC 0216444
Położenie na mapie gminy Kornowac
Mapa lokalizacyjna gminy Kornowac
Pogrzebień
Pogrzebień
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Pogrzebień
Pogrzebień
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
Pogrzebień
Pogrzebień
Położenie na mapie powiatu raciborskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu raciborskiego
Pogrzebień
Pogrzebień
50°04′N 18°18′E/50,066667 18,300000

W latach 1945–54 siedziba gminy Pogrzebień. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa katowickiego.

Spis treści

GeografiaEdytuj

Miejscowość jest położona wysoko na doliną Odry dochodząca w niektórych miejscach do 100 metrów sprawia wrażenie punktu widokowego, o malowniczym położeniu. W miejscowości znajduje się panorama doliny Odry z pocysterskimi stawami Wielikąt, na tle wyłaniającego się Beskidu Śląskiego i Śląsko-Morawskiego z Łysą Górą, a po drugiej stronie Góry Opawskie.

HistoriaEdytuj

Od 1313 roku wieś należała do klasztoru dominikanek jako wiano Eufemii Ofki. W 1800 roku dobra nabył Jan Nepomucen Larisch, ojciec Luizy, która wyszła za mąż za Josepha von Eichendorffa, a w 1882 roku dobra nabył Artur Baildon.

Inne nazwy miejscowościEdytuj

  • 1258 Pohrzebynia
  • 1264 Pogrebyna, Pogrzebyna
  • 1313 Pogrebina
  • 1358 Pogrebine
  • 1532 Pohrebin
  • 1679 Pogrzebien
  • Rosyjska nazwa – Погребное: w czasie wojny takiej nazwy wsi używali rosyjscy żołnierze.

ZabytkiEdytuj

PałacEdytuj

Osobny artykuł: Pałac w Pogrzebieniu.

Pałac w Pogrzebieniu należał do rodziny Larischów, a w 1882 roku Artur von Baildon zakupił ten obiekt dla swojego jedynego syna, pałac stał się posiadłością rodziny von Baildon. W latach 18851887 przebudowa nadała mu cechy pałacu, został wyposażony m.in. w cenne marmurowe schody. W 1930 roku posiadłość przejął zakon Salezjanów. W latach II wojny światowej w pałacu na krótko utworzono obóz przejściowy dla reemigrantów niemieckich z Besarabii oraz Bukowiny. Następnie utworzono obóz dla ludności polskiej pod nazwą Polenlager 82, który z kolei stał się obozem dla dzieci, tzw. Kinderlager. Obecnie w pałacu jest klasztor sióstr Salezjanek, które nabyły go w 1946 roku.

Kościół pw. św. BartłomiejaEdytuj

Wybudowany w 1851 roku, w stylu neoromańskim, ale prawdopodobnie swoimi początkami sięga XIV wieku, przebudowany w latach 19551960, przed wejściem znajduje się sarkofag ze zwłokami Służebniczki Bożej Laury Meozzi.

KapliczkaEdytuj

Kapliczka zbudowana w 1930 roku na planie sześciokąta foremnego, jest drewniana, polichromowana. Drzwi i okna są zamknięte ostrołukowo i przeszklone, a dach jest sześciopołaciowy, dzwonowy, podbity blachą i zwieńczony kulą z krzyżem. Wewnątrz znajduje się polichromowana rzeźba św. Jana Nepomucena z XVIII wieku oraz tabliczka erekcyjna dawnego fundatora kapliczki – Halacza z XVIII wieku.

Miejsca PamięciEdytuj

  • Teren klasztorny przy ul. Brzeskiej – pomnik ku czci polskich dzieci zamordowanych przez hitlerowców w obozie w latach II wojny światowej.
  • Cmentarz parafialny – grób zbiorowy wojenny ofiar obozu Polenlager 82 oraz 7 mieszkańców Pogrzebienia i Kornowaca pomordowanych w obozach śmierci w latach 19391945.
  • Cmentarz przy kościele pw. św. Bartłomieja – mogiła zbiorowa wojenna Anzelma Kraska, Alojzego Kraska, Stanisława Wyciska i nieznanego Francuza – poległych w czasie II wojny światowej.

Osoby związane z PogrzebieniemEdytuj

  • Luiza Larisch – córka Alojza, właściciela pałacu w Pogrzebieniu, która w 1815 roku poślubiła znanego niemieckiego poetę romantyzmu – Josepha von Eichendorffa.
  • Lucjan Hanzlik - informatyk, laureat programu Ventures Fundacji dla Nauki Polskiej w 2012 roku

LiteraturaEdytuj

  • Nouveau traité de géographie, Volume 6, Nouveau traité de géographie, Anton Friedrich Büsching, Anton Friedrich Büsching, P. Gosse jr. D. Pinet, 1772
  • Archiv für slavische Philologie, Volume 20, Veröffentlichungen des Instituts für Slawistik, Weidmann., 1812-1898
  • Wisła: miesięcznik geograficzno-etnograficzny, (Vol. 19), M. Arcta., 1905
  • Rozprawy, Volumes 1-3, Wydawnictwa Łódzkiego Towarzystwa Naukowego – Łódzkie Towarzystwo Naukowe, Zakład im. Ossolińskich, 1954