Polski Związek Katolicko-Społeczny

Polski Związek Katolicko-Społeczny (PZKS) – stowarzyszenie powstałe w 1981, od 2004 organizacja pożytku publicznego.

Polski Związek Katolicko-Społeczny
Państwo  Polska
Siedziba Al. Jerozolimskie 99/13, 02-001 Warszawa
Data założenia 1981
Rodzaj stowarzyszenia Stowarzyszenie
Status OPP
Profil działalności katolicki, społeczny, do 1991 polityczny
Zasięg Polska
Prezes Zbigniew Toczek
Nr KRS 0000117879
Data rejestracji 1 lipca 2002 (ostatnia)
brak współrzędnych
Strona internetowa

Zrzesza ok. 12 000 członków, działających w oddziałach w 13 województwach. Siedzibą jest m.st. Warszawa. Władze naczelne stanowi Zarząd Krajowy z prezesem, posiadający 5-osobowe Prezydium. Pierwszym prezesem był Janusz Zabłocki z Warszawy. Od 2017 prezesem PZKS jest Zbigniew Toczek z Gdańska.

PZKS założony został w 1981 wskutek odwilży spowodowanej powstaniem „NSZZ Solidarność”. Był pierwszym ogólnopolskim stowarzyszeniem katolików zarejestrowanym w ówczesnym okresie. W latach 1981–1991 miał w Sejmie 5-osobowe (w niektórych okresach 4-osobowe) Koło Poselskie PZKS, powołane przez kilku jego założycieli, którzy byli bezpartyjnymi posłami. Koło PZKS zastąpiło w Sejmie PRL funkcjonujące w latach 1957–1981 koło „Znak”. Posłowie PZKS nie głosowali za usankcjonowaniem stanu wojennego wprowadzonego w grudniu 1981.

W następnych latach po odsunięciu od władzy Janusza Zabłockiego władzę przejęli powiązani z aparatem bezpieczeństwa ludzie o poglądach narodowych skupieni wokół Jana Matłachowskiego[1].

PZKS był inicjatorem pierwszego poselskiego projektu ustawy o prawnej ochronie dziecka poczętego. Ugrupowanie broniło podstawowych praw człowieka i wielokrotnie włączało do prac Sejmu elementy humanizmu chrześcijańskiego. Koło Poselskie PZKS było pierwszą bezpartyjną strukturą sejmową zaproszoną do złożenia oficjalnej wizyty w Parlamencie Europejskim w Strasburgu. W swych działaniach współpracował z lokalnymi oddziałami KIK-u, ze środowiskiem „Więzi” i „Tygodnika Powszechnego”. W lutym 1989 wprowadził uroczyście obraz Matki Bożej Jasnogórskiej do gmachu Sejmu.

W 1991 działacze PZKS wspólnie z działaczami (m.in. posłami) Stowarzyszenia „Pax” powołali partię Polskie Forum Chrześcijańsko-Demokratyczne (od 1993 działające pod nazwą Stronnictwo Demokracji Polskiej), istniała ona do 1999.

Przedstawiciele PZKS utrzymywali kontakty z zagranicznymi środowiskami chrześcijańskimi. Organizacja rokrocznie organizuje wyjazdy dla dzieci i młodzieży na kolonie oraz obozy do krajów zachodnich. Ponadto jest promotorem i inicjatorem działań o charakterze formacyjno-oświatowym i wychowawczym, akcji charytatywnych, szkoleń, sympozjów, konferencji; wspiera akcje mające na celu zwalczanie uzależnień od narkotyków i alkoholu, współpracuje z Kościołem katolickim oraz z innymi Kościołami i wyznaniami, utrzymuje kontakty z zagranicznymi ruchami i organizacjami pozarządowymi.

Od 2007 organizuje wyjazdy młodzieży z całej Polski (m.in. z Rzeszowa, Lublina, Krakowa, Opola, Gdańska i Warszawy) do zamku w Hambach an der Weinstraße k. Karlsruhe, w ramach spotkań między przedstawicielami Francji, Niemiec i Polski. Ze strony niemieckiej głównym koordynatorem jest prof. R. D. Ruppert, adwokat z Karlsruhe.

PrezesiEdytuj

PosłowieEdytuj

Posłowie na Sejm PRL X kadencji / Sejm RP (1989–1991)Edytuj

Posłowie na Sejm PRL IX kadencji (1985–1989)Edytuj

Posłowie na Sejm PRL VIII kadencji (1981–1985)Edytuj

Wszyscy posłowie PZKS na Sejm VIII kadencji zostali wybrani jako kandydaci „Znaku”.

PrzypisyEdytuj

  1. Sławomir Cenckiewicz, „Endekoesbecja”: dezintegracja Polskiego Związku Katolicko-Społecznego w latach 1982–1986, „Aparat Represji w Polsce Ludowej 1944–1989” 2007, nr 1(5), 343–456

Zobacz teżEdytuj

BibliografiaEdytuj

Linki zewnętrzneEdytuj