Pustynnik (roślina)

rodzaj roślin

Pustynnik (Eremurus) – rodzaj roślin z rodziny złotogłowowatych liczący ok. 60 gatunków[3]. Występują od wschodniej części basenu Morza Śródziemnego po zachodnie Himalaje i północno wschodnie Chiny. Ponad 40 gatunków rośnie w Azji Środkowej[4]. Występują na siedliskach suchych – wydmach, pustyniach i półpustyniach, na stepach i murawach górskich. Nierzadko rosną masowo, zwłaszcza na terenach wypasanych, ponieważ ich liście nie są zjadane przez zwierzęta[4]. Kilkanaście gatunków i ich mieszańców uprawianych jest jako rośliny ozdobne[4].

Pustynnik
Ilustracja
Eremurus stenophyllus
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad Euphyllophyta
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad jednoliścienne
Rząd szparagowce
Rodzina złotogłowowate
Rodzaj pustynnik
Nazwa systematyczna
Eremurus Marschall von Bieberstein
Cent. Pl. Rar. Ross. t. 61. 1810[2]
Typ nomenklatoryczny
E. spectabilis Marschall von Bieberstein[2]
Eremurus robustus
Eremurus spectabilis

MorfologiaEdytuj

Pokrój
Rośliny z bulwiasto zgrubiałymi kłączami okrytymi pozostałościami martwych liści. Korzenie nieliczne i mięsiste, rozchodzące się poziomo[5].
Liście
Liczne, wąskie, tworzą rozetę przyziemną. Blaszka równowąska, zwykle z wyraźną linią grzbietową[5].
Kwiaty
Zebrane w wysokie, nierozgałęzione kwiatostany groniaste. Kwiaty wsparte są błoniastymi przysadkami. Okwiat składa się z 6 listków wolnych lub zrośniętych u nasady. Listki z 1, 3 lub 6 ciemniejszymi żyłkami. Wewnętrzne listki zwykle szersze od zewnętrznych[5]. Mają barwę białą, żółtą, pomarańczową, różową, brązową. Pręcików jest 6, z wyprostowanymi, dłuższymi od okwiatu nitkach[4]. Zalążnia górna z pojedynczą szyjką słupka[5]. Najpierw w kwiecie dojrzewają pręciki i w tym czasie słupek odgięty jest w dół, po wysypaniu pyłku, słupek się prostuje[4].
Owoce
Kulistawe, trójkomorowe torebki zawierające nasiona, często oskrzydlone[5] lub kanciaste[4].

SystematykaEdytuj

Wykaz gatunków[3][5]

Zastosowanie i uprawaEdytuj

Rośliny uprawia się jako ozdobne w miejscach słonecznych, na glebach dobrze przepuszczalnych, mineralnych i żyznych. Źle znoszą nadmiar wilgoci. Rozmnaża się je z nasion wysiewanych latem bezpośrednio po zbiorze lub przez podział bulw latem[5]. Ze względu na wymagania klimatyczne rośliny z tego rodzaju najczęściej uprawiane są w południowej Europie oraz w suchych częściach Ameryki Północnej[4].

PrzypisyEdytuj

  1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2018-02-25].
  2. a b Index Nominum Genericorum. Smithsonian Institution. [dostęp 2018-02-25].
  3. a b Eremurus. W: The Plant List. Version 1.1 [on-line]. [dostęp 2018-02-25].
  4. a b c d e f g Roger Philips, Martyn Rix: The Botanical Garden. Vol. 2. Perennials and annuals. London: Macmillan, 2002, s. 458. ISBN 0-333-74890-5.
  5. a b c d e f g Beata Grabowska, Tomasz Kubala: Encyklopedia bylin. Tom I, A-J. Poznań: Zysk i s-ka, 2011, s. 344-346. ISBN 83-7506-845-0.