Otwórz menu główne

Zamek w Mirowieruiny zamku leżącego na Jurze Krakowsko-Częstochowskiej, wybudowanego w systemie tzw. Orlich Gniazd, we wsi Mirów w województwie śląskim, w powiecie myszkowskim[2][3].

Zamek w Mirowie
Obiekt zabytkowy nr rej. 422/60 z 8.02.1960, 115/78 z 1.03.1978[1]
Ilustracja
Państwo  Polska
Województwo  śląskie
Miejscowość Mirów
Rozpoczęcie budowy XIV w.
Położenie na mapie gminy Niegowa
Mapa lokalizacyjna gminy Niegowa
Zamek w Mirowie
Zamek w Mirowie
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Zamek w Mirowie
Zamek w Mirowie
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
Zamek w Mirowie
Zamek w Mirowie
Położenie na mapie powiatu myszkowskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu myszkowskiego
Zamek w Mirowie
Zamek w Mirowie
Ziemia50°36′52,597″N 19°28′30,478″E/50,614610 19,475133

Spis treści

NazwaEdytuj

Zamek oraz folwark zamkowy wymieniony został po raz pierwszy w 1399 jako Mirow, 1439 castrum seu fortalicium Mijrow, 1476 predium… castri Mirow, 1492 Myrow, 1502 Myrov, 1523 Mirzow, 1530 Myrowo, 1545 Mierow[3].

HistoriaEdytuj

Zamek w Mirowie został zbudowany w czasach Kazimierza Wielkiego, około połowy XIV wieku obok wsi Mirów lokowanej na prawie polskim[3].

Historycy przypuszczają, że już wcześniej istniały w tym miejscu drewniano-ziemne zabudowania. Początkowo warownię tworzyła kamienna strażnica podległa pod pobliski zamek w Bobolicach, która wraz z nim wchodziła w skład systemu obronnego znanego dziś jako Orle Gniazda. Strażnica ta należała do szlacheckiego rodu Lisów, którzy byli również właścicielami pobliskiego zamku w Koziegłowach. Jako pierwsi zainicjowali oni rozbudowę umocnień do formy rycerskiego zamku. W 1378 warownia ta nadana została jako lenno Władysławowi Opolczykowi przez Ludwika Węgierskiego, jednak za prowadzenie wrogiej Polsce polityki Władysław Jagiełło odebrał ją w 1396[4].

Jedna z pierwszych wzmianek odnotowuje Sassina, który w latach 1401-1405 był pierwszym burgrabią Mirowa. Zarządzał on zamkiem w imieniu właściciela - kasztelana sądeckiego Krystyna z Kozichgłów. W 1416 dokumenty sądowe wymieniają kolejnego burgrabiego mirowskiego o imieniu Polanis, który prowadził spór z plebanem z Zrębic. W 1424 Władysław Jagiełło na prośby Krystyna przenosi jego wsie leżące w ziemi krakowskiej: Choroń, Oltowiec, Mirów, Kotowice, Postawczowice, Jaworznik, Dupice, Żerkowice, Siamoszyce, Giebołtów, Kowalów i Kowalików z prawa polskiego na prawo średzkie[3][2].

Później w połowie XV w. zamek w Mirowie przeszedł w ręce kolejnych rycerskich rodów. W 1442 r. dobra mirowskie nabył Piotr z Bnina i zapoczątkował rozbudowę zamku[2]. W 1456 zamek mirowski wystawił 3 pieszych oraz wspólnie z zamkami: Ogrodzieniec, Bobolice i Bąkowiec wóz z 2 działami na wojnę trzynastoletnią jaka odbywała się pomiędzy państwem zakonu krzyżackiego a Koroną Królestwa Polskiego[3].

Kontynuowali ją następni właściciele – Myszkowscy herbu Jastrzębiec, którzy nabyli zamek w 1489. Przenieśli oni do Mirowa swoją siedzibę rodową (pisząc się później „Margrabiami na Mirowie” – tytuł „Marchio de Mirow” nadał im papież w 1596 – chodziło im jednakże o inny Mirów zbudowany w 1592, od 1601 związany z Ordynacją Pińczowską). Za ich czasu zamek podwyższono oraz zbudowano wieżę mieszkalną. Jednakże ograniczone możliwości rozbudowy spowodowały, że Myszkowscy przenieśli się do nowej, wygodniejszej siedziby. Zamek przeszedł w ręce Piotra Korycińskiego, a następnie rodziny Męcińskich[2].

Zamek w Mirowie mocno ucierpiał podczas potopu szwedzkiego, kiedy zniszczono znaczną część murów. Mimo podjętych przez właścicieli prac remontowych powoli popadał w ruinę i ostatecznie został opuszczony w 1787 r. Warownia stała się źródłem kamiennego budulca dla okolicznych mieszkańców, co przyspieszyło jej spustoszenie. W XIX wieku zamek został po raz pierwszy zinwentaryzowany. Nie miał już wówczas dachów, a mury w wielu miejscach były zawalone. W 1934 runęła ściana południowa zamku[2].

Okres powojennyEdytuj

Zamek został objęty ochroną konserwatorską w okresie PRL[2].

W 2006 r. rodzina Laseckich – obecnych właścicieli zamku – rozpoczęła prace zabezpieczające mające na celu ratowanie tego zabytku. Na zlecenie przedstawicieli rodziny: senatora Jarosława W. Laseckiego i jego brata Dariusza Laseckiego rozpoczęto szereg badań, na podstawie których opracowywany był optymalny sposób zabezpieczenia ruin. Prace odbywają się pod nadzorem specjalistów.

Obecnie nie jest możliwe zwiedzanie wnętrza zamku, który ze względu na zagrożenie jakie stwarza dla turystów, musiał zostać ogrodzony. Docelowo zamek w Mirowie zostanie udostępniony dla ruchu turystycznego, planowana jest również częściowa rekonstrukcja zawalonych ścian. W zabezpieczonych i zaadaptowanych pomieszczeniach znajdzie się centrum obsługi turystycznej oraz muzeum.

Opis zamkuEdytuj

Zamek w Mirowie stanowi przykład średniowiecznego zamku obronnego zaadaptowanego do celów mieszkalnych. Powierzchnia zamku wynosiła pierwotnie ok. 270 m2. W wyniku rozbudowy podjętej przez kolejnych właścicieli powierzchnia budowli rozrosła się do 1200 m2. Zamek otaczał mur obwodowy, był otoczony fosą, a na wewnętrzny dziedziniec prowadziła brama[2].

GaleriaEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo śląskie. 2018-09-30. [dostęp 12.12.2012].
  2. a b c d e f g Guerquin 1974 ↓.
  3. a b c d e Bukowski 2011 ↓.
  4. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich t. VI, hasło "Mirów". nakł. Filipa Sulimierskiego i Władysława Walewskiego, 1885. s. 498. [dostęp 2019–06–15].

BibliografiaEdytuj

Linki zewnętrzneEdytuj