Byszewo (wieś w powiecie bydgoskim)

wieś w województwie kujawsko-pomorskim, powiecie bydgoskim

Byszewowieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie bydgoskim, w gminie Koronowo.

Artykuł 53°17′40″N 17°49′6″E
- błąd 38 m
WD 53°22'N, 17°53'E
- błąd 20581 m
Odległość 1237 m
Byszewo
wieś
Ilustracja
Kościół pw. Świętej Trójcy
Państwo  Polska
Województwo  kujawsko-pomorskie
Powiat bydgoski
Gmina Koronowo
Liczba ludności (2015) 174[1]
Strefa numeracyjna 52
Tablice rejestracyjne CBY
SIMC 0088779
Położenie na mapie gminy Koronowo
Mapa konturowa gminy Koronowo, blisko centrum po lewej na dole znajduje się punkt z opisem „Byszewo”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, u góry nieco na lewo znajduje się punkt z opisem „Byszewo”
Położenie na mapie województwa kujawsko-pomorskiego
Mapa konturowa województwa kujawsko-pomorskiego, po lewej nieco u góry znajduje się punkt z opisem „Byszewo”
Położenie na mapie powiatu bydgoskiego
Mapa konturowa powiatu bydgoskiego, po lewej nieco u góry znajduje się punkt z opisem „Byszewo”
Ziemia53°17′40″N 17°49′06″E/53,294444 17,818333

Byszewo uzyskało lokację miejską w 1286 roku, zdegradowane około 1300 roku[2].

Podział administracyjnyEdytuj

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bydgoskiego.

DemografiaEdytuj

Według danych Urzędu Gminy Koronowo (XII 2015 r.) miejscowość liczyła 174 mieszkańców[1].

PołożenieEdytuj

Byszewo jest położone na wschodnim brzegu ciągu jezior byszewskich, pomiędzy jeziorami: Studziennym i Długim.

Historia i zabytkiEdytuj

W 1253 r. decyzją księcia Kazimierza, władcy brzesko–kujawskiego, nastąpiła fundacja klasztoru cystersów w Byszewie. W ten sposób Kazimierz chciał formalnie związać tę część Krajny – dopiero co wydartą Świętopełkowi pomorskiemu – ze swym księstwem. W 1288 r., gdy klasztor wzbogacił się o leżącą w dolinie Brdy osadę Smeysche (dzisiejsze Koronowo), zakonnicy przenieśli tam siedzibę opactwa. Na fundamentach klasztoru i późniejszego kościoła w latach 1610-1663 wzniesiono nową, manierystyczną świątynię pw. Św. Trójcy, która przetrwała do czasów obecnych.

W usytuowanym na wzniesieniu, opadającym ostro ku rynnie jeziornej, kościele - Sanktuarium Najświętszej Maryi Panny Królowej Krajny znajduje się koronowany w 1966 r. obraz Matki Boskiej z Dzieciątkiem ze srebrnymi koronami, w pierwotnej postaci (przed renowacjami w różnych wiekach) znany już w XIII wieku. Kościół rozbudowano z wcześniejszej świątyni z XV lub XVI wieku i przebudowano w II połowie XVIII wieku (dodanie kaplic, sklepienia w nawie i hełmu na wieży). Wnętrze świątyni o wystroju barokowo-rokokowym (zróżnicowane sklepienia, rokokowa belka tęczowa, ławy kolatorskie, konfesjonały, liczne obrazy i płyty epitafijne) zdobi także bogata kolekcja portretów trumiennych i tarcz herbowych z 2. połowy XVII wieku[3]. Chór muzyczny wsparty na dwóch filarach z rokokowym prospektem organowym o bogatej ażurowej dekoracji.

Według rejestru zabytków NID[4] na listę zabytków wpisane są:

  • kościół parafialny pw. Świętej Trójcy, 1663, 2 poł. XVIII, nr rej.: A/1635 z 4.03.1931
  • cmentarz przy kościele, 2 poł. XVII-1 poł. XIX w., nr rej.: A/1633/1-4 z 10.05.2013
  • dzwonnica-brama, z elementami przyległego ogrodzenia, XVIII/XIX w., nr rej.: j.w.
  • spichrz plebański, drewniano-murowany z k. XVIII w., nr rej.: j.w. Drewniany, konstrukcji sumikowo-łątkowej z częścią murowaną. Wzniesiony na planie prostokąta, z belkowanym stropem wewnątrz i zamkniętym półkoliście wejściem; w części murowanej wejście zamknięte odcinkowo. Okienka z okiennicami; dach dwuspadowy kryty dachówką.

W Byszewie urodził się Kazimierz Kolańczyk, polski historyk prawa, profesor nauk prawnych, wieloletni kierownik Katedry Prawa Rzymskiego WPiA UAM oraz WPiA UMK.

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. a b Urząd Gminy Koronowo - liczby ludności - stan na dzień 31 grudnia 2015 r.
  2. Robert Krzysztofik, Lokacje miejskie na obszarze Polski. Dokumentacja geograficzno-historyczna, Katowice 2007, s. 24-25.
  3. https://web.archive.org/web/20120527175327/http://www.visitkujawsko-pomorskie.pl/rzeka-krowka,178,2,1122.html dostęp 17-05-2010
  4. Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo kujawsko-pomorskie. 2020-09-30. s. 12. [dostęp 2016-07-31].

Linki zewnętrzneEdytuj