Otwórz menu główne

Frank Joseph Whaley[1][2][3], bardziej znany jako Frank Whaley (ur. 20 lipca 1963 roku[4][5] w Syracuse[6], w stanie Nowy Jork) – amerykański aktor, scenarzysta i reżyser filmowy, teatralny i telewizyjny[7].

Frank Whaley
Imię i nazwisko Frank Joseph Whaley
Data i miejsce urodzenia 20 lipca 1963
Syracuse (Nowy Jork), USA
Zawód aktor, reżyser, scenarzysta,
Współmałżonek Heather Bucha (od 2001)
Lata aktywności od 1987

Spis treści

ŻyciorysEdytuj

Wczesne lataEdytuj

Urodził się i wychował w Syracuse, w stanie Nowy Jork, jako syn Josephine (z domu Timilione) i Roberta W. Whaley'a Seniora[8][9][10]. Jest pół Irlandczykiem i pół Sycylijczykiem[11]. Jego starszy brat Robert został muzykiem, kompozytorem i aktorem[12].

W 1981 roku ukończył Anthony A. Henninger High School. Później studiował na wydziale teatralnym na University of Albany w Albany i nowojorskim Actors Studio[13]. Jego ojciec zmarł w latach 90. z powodu problemów zdrowotnych związanych z alkoholizmem.

KarieraEdytuj

Zadebiutował w 1987 roku w Chwasty (Ironweed, 1987) obok Jacka Nicholsona i Meryl Streep. Dwa lata potem pojawił się w filmie Pole marzeń (Field of Dreams, 1989) z udziałem Burta Lancastera i Kevina Costnera. Rozpoczął długą współpracę z reżyserem Oliverem Stone’em, grając w biograficznym dramacie wojennym Urodzony 4 lipca (Born on the Fourth of July, 1989) u boku Toma Cruise’a, a następnie biograficznym The Doors (1991) jako gitarzysta Robby Krieger i sensacyjnym JFK (1991) w roli spiskowca w zabójstwie. W komedii Szansa dla karierowicza (Career Opportunities, 1991) podejmuje pracę nocnego sprzątacza w domu towarowym, gdzie spotyka dziewczynę swoich marzeń (Jennifer Connelly). W czarnej komedii Quentina Tarantino Pulp Fiction (1994) wystąpił jako Brett, człowiek Marsellusa. Pojawiał się także gościnnie w serialach, m.in. CBS Buddy Faro (1998).

W 1999 r. zadebitował jako scenarzysta i reżyser własnym niezależnym filmie Joe królem (Joe the King) z udziałem Vala Kilmera i wieloletniego przyjaciela i współpracownika Ethana Hawke. Film miał swoją premierę na Sundance Film Festival i zdobył prestiżową Whaley Waldo Salt Screenwriting Award. W jego drugim filmie The Jimmy Show (2001) wystąpili: Whaley, Carla Gugino i Ethan Hawke. Film miał swoją premierę także na Sundance Film Festival. Trzeci to komediodramat New York City Serenade (2007), w którym zagrali Chris Klein i Freddie Prinze Jr., miał swoją premierę na Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Toronto 2007.

Whaley pracuje także w teatrach, często współpracuje z The New Group w Nowym Jorku, zagrał m.in. w sztuce Wallace’a Shawna Marie i Bruce z Marisą Tomei[14].

Życie prywatneEdytuj

5 maja 2001 roku ożenił się z Heather Buchą, aktorką i pisarką, z którą ma dwójkę dzieci.

FilmografiaEdytuj

Filmy fabularneEdytuj

  • 1987: Chwasty (Ironweed) jako młody Francis Phelan
  • 1989: Urodzony 4 lipca (Born on the Fourth of July) jako Timmy Burns
  • 1989: Pole marzeń (Field of Dreams) jako Archie Graham
  • 1990: Nowicjusz (The Freshman) jako Steve Bushak
  • 1990: Jak sprzedać zdechłego psa (Cold Dog Soup) jako Michael Latchmer
  • 1991: Szansa dla karierowicza (Career Opportunities) jako Jim Dodge
  • 1991: JFK jako Oswald oszust
  • 1991: The Doors jako Robby Krieger
  • 1992: Hoffa jako młody dzieciak
  • 1992: Powrót do ZSRR (Back in the U.S.S.R.) jako Archer
  • 1992: W księżycową jasną noc (A Midnight Clear) jako Paul 'Ojciec' Mundy
  • 1993: Pogrzebana tajemnica (Fatal Deception: Mrs. Lee Harvey Oswald, TV) jako Lee Harvey Oswald
  • 1993: Dzieci swinga (Swing Kids) jako
  • 1993: Spotkać białego psa (To Dance with the White Dog, TV) jako James
  • 1994: Narzeczona dla geniusza (I.Q.) jako Frank
  • 1994: Szkoła Buddy’ego (Swimming with Sharks) jako Guy
  • 1994: Pulp Fiction jako Brett, człowiek Marsellusa
  • 1995: Ryzykowne związki (Cafe Society) jako Mickey Jelke
  • 1995: Bandycki szlak (The Desperate Trail) jako Walter Cooper
  • 1995: Oddając ci hołd (Homage) jako Archie Landrum
  • 1996: Zwycięzca (The Winner) jako Joey
  • 1996: Tajna broń (Broken Arrow) jako Giles Prentice
  • 1997: Retrospekcja (Retroactive) jako Brian
  • 1997: Ładunek wewnętrzny (Bombshell) jako Malcolm Garvey
  • 1998: Kiedy ucichną działa (When Trumpets Fade, TV) jako Medyk Chamberlain
  • 1998: Pomnik (The Wall) jako biskup
  • 2003: Dobra noc na śmierć (A Good Night to Die) jako Chad
  • 2003: Szkoła rocka (The School of Rock) jako reżyser „Bitwy zespołów”
  • 2005: Pani Harris (Mrs. Harris, TV) jako George Bolen
  • 2005: Detektyw (Detective, TV) jako Brewmaster
  • 2006: World Trade Center jako Chuck Sereika
  • 2006: Rodzinne relacje (Where There's a Will, TV) jako Richie Greene
  • 2007: Motel (Vacancy) jako Mason
  • 2007: Śmiertelne zauroczenie (Cherry Crush) jako Wade Chandling
  • 2008: Drillbit Taylor (Drillbit Taylor: Ochroniarz amator) jako Stremowany ochroniarz
  • 2009: Cela 2 (The Cell 2) jako Duncan
  • 2009: W imię zemsty (As Good as Dead) jako Aaron
  • 2010: Janie Jones jako Chuck
  • 2014: Rob the Mob jako agent Frank Hurd
  • 2015: Monster Trucks
  • 2015: The Outskirts jako Herb

Seriale TVEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Frank Whaley (ang.). Listal. [dostęp 2015-07-27].
  2. Frank Whaley (ang.). TV.com. [dostęp 2015-07-27].
  3. Frank Whaley Biography & TV / Movie Credits (ang.). TVRage.Com. [dostęp 2015-07-27].
  4. Frank Whaley (Actor) - Pics, Videos, Dating, & News (ang.). Spokeo. [dostęp 2015-07-27].
  5. Frank Whaley Celebrity (ang.). TVGuide.com. [dostęp 2015-07-27].
  6. Frank Whaley (ang.). Celebrity Height Info. [dostęp 2015-07-27].
  7. Frank Whaley (ang.). Rotten Tomatoes. [dostęp 2015-07-27].
  8. Frank Whaley Biography (1963-) (ang.). Film Reference. [dostęp 2015-07-27].
  9. Who is Frank Whaley? (ang.). Omnilexica. [dostęp 2015-07-27].
  10. FILM; Picturing a Lost Boy, Drawing on Memory (ang.). New York Times. [dostęp 2015-07-27].
  11. Frank Joseph Whaley (ang.). LockerDome. [dostęp 2015-07-27].
  12. Frank Whaley (wł.). MYmovies. [dostęp 2015-07-27].
  13. Frank Whaley (ang.). Tribute.ca. [dostęp 2015-07-27].
  14. Marisa Tomei and Frank Whaley Are Marie and Bruce for The New Group, Opening April 5 (ang.). Playbill. [dostęp 2015-07-27].

BibliografiaEdytuj