Otwórz menu główne

Józef Karol Bogaczewicz (ur. 28 stycznia 1904 w Sanoku, zm. 22 lutego 1991 tamże) – polski nauczyciel, przyrodnik, poeta.

Józef Bogaczewicz
Ilustracja
Fotografia nagrobna Józefa Bogaczewicza
Data i miejsce urodzenia 28 stycznia 1904
Sanok
Data i miejsce śmierci 22 lutego 1991
Sanok
Miejsce spoczynku Cmentarz Centralny w Sanoku
Zawód, zajęcie nauczyciel
Miejsce zamieszkania Sanok
Narodowość  Polska
Edukacja Państwowe Gimnazjum Męskie im. Królowej Zofii w Sanoku
Uczelnia Uniwersytet Jana Kazimierza
Wydział Wydział Matematyczno-Przyrodniczy
Małżeństwo Janina
Dzieci Aleksander
Odznaczenia
Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Medal Komisji Edukacji Narodowej Odznaka Honorowa PCK IV stopnia
Złota Odznaka ZNP

Spis treści

ŻyciorysEdytuj

 
Grobowiec rodziny Bogaczewiczów w Sanoku

Józef Karol Bogaczewicz urodził się 28 stycznia 1901 w Sanoku[1]. Pochodził z wielodzietnej rodziny mieszczańskiej. Był synem Antoniego (sługa kolejowy)[2]. W 1922 zdał egzamin dojrzałości w Państwowym Gimnazjum w Sanoku (w jego klasie byli m.in. Maria Myćka-Kril, Kazimierz Ochęduszko, Edward Szwed, Julian Zawadowski)[1][3]. Po zdaniu matury przez rok był nauczycielem na wsi w województwie poznańskim. Następnie podjął studia w kierunku biologii na Wydziale Matematyczno-Przyrodniczym Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie[4], które ukończył z wyróżnieniem w 1926. W okresie II Rzeczypospolitej był zatrudniony jako nauczyciel w Seminarium Nauczycielskim w Drohobyczu, Rohatynie, Złoczowie oraz w Państwowym Liceum i Gimnazjum im. Józefa Korzeniowskiego w Brodach, gdzie został mianowany profesorem szkół średnich.

Po wybuchu II wojny światowej 1939 podczas okupacji sowieckiej pozostawał nauczycielem w Brodach. Po ataku Niemiec na ZSRR z połowy 1941 był zatrudniony jako księgowy w Bursztynie. Tam jednocześnie podjął działalność w ramach tajnego nauczania. Od 1942 przebywał ponownie w Sanoku, gdzie w czasie okupacji niemieckiej pracował w Polskiej Szkole Handlowej (Polnische Öffentliche Handelsschule) wykładając maszynopisanie i higienę[4][5] oraz również działał w tajnym nauczaniu[6][7] (Wojciech Sołtys podał czas przybycia J. Bogaczewicza do Sanoka w kwietniu 1944[4]). Po wojnie był nauczycielem szkół średnich w Sanoku, wykładając chemię, matematykę i biologię. Pracował w Liceum Pedagogicznym, Zespole Szkół Mechanicznych (1947-1949[8]), I Liceum Ogólnokształcącym Męskim[9], w II Liceum Ogólnokształcącym Żeńskim (gdzie uczył chemii)[10]. Pełnił funkcję sekretarza POP PZPR[11]. W 1969 odszedł na emeryturę. Pisał również wiersze, w których opiewał przyrodę Sanoka i Bieszczadów. W Sanoku zamieszkiwał przy ulicy Bartosza Głowackiego 23[12].

Józef Bogaczewicz zmarł 22 lutego 1991[13]. Był żonaty z Janiną (1919-1996[14]), także nauczycielką. Oboje zostali pochowani w grobowcu rodzinnym na Cmentarzu Centralnyn w Sanoku. Tomik poezji pt. Wiersze matematyka autorstwa Józefa Bogaczewicza został wydany pośmiertnie w 1994 przez jego syna Aleksandra (1939-2017)[15], który został lekarzem ginekologiem-położnikiem[16].

OdznaczeniaEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. a b XXXVI. Sprawozdanie Dyrekcji Państwowego Gimnazjum im. Królowej Zofji w Sanoku za rok szkolny 1921/1922. Sanok: 1922, s. 15, 23.
  2. Państwowe Gimnazjum Wyższe w Sanoku. Katalog główny, Rok 1918/1919. s. 412.
  3. Absolwenci. 1losanok.pl. [dostęp 27 czerwca 2014].
  4. a b c Wojciech Sołtys: Polska Szkoła Handlowa / Polnische Öffentliche Handelsschule (1941-1944). W: Księga pamiątkowa szkół ekonomicznych w Sanoku 1925-1995. Sanok: 1995, s. 50. ISBN 83-903469-0-7.
  5. Grono pedagogiczne w okresie 1941-1944. W: Księga pamiątkowa szkół ekonomicznych w Sanoku 1925-1995. Sanok: 1995, s. 310. ISBN 83-903469-0-7.
  6. Andrzej Brygidyn: Kryptonim „San”. Żołnierze sanockiego Obwodu Związku Walki Zbrojnej – Armii Krajowej 1939-1944. Sanok: Społeczny Komitet Wydawniczy „San”, 1992, s. 118.
  7. Jacek Chrobaczyński, Tajne nauczanie, W latach II wojny światowej i konspiracji, w: Sanok. Dzieje miasta, Praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka, Kraków 1995, s. 688.
  8. Grono pedagogiczne. W: Stanisław Dydek: Zespół Szkół Mechanicznych w Sanoku 1946–1996. Brzozów: Oficyna Wydawniczo-Reklamowa „Edytor” w Brzozowie, 1997, s. 218. ISBN 83-87450-00-6.
  9. Księga pamiątkowa (obchodów 100-lecia Gimnazjum oraz I Liceum Ogólnokształcącego w Sanoku). Sanok: 1980, s. 160.
  10. Księga pamiątkowa 1928-2008 II Liceum Ogólnokształcącego im. Marii Skłodowskiej-Curie w Sanoku wydana z okazji jubileuszu 80-lecia szkoły. Sanok: 2008, s. 158.
  11. Biografie / Konteksty (1904–1991). W: Księga pamiątkowa 1928-2008 II Liceum Ogólnokształcącego im. Marii Skłodowskiej-Curie w Sanoku wydana z okazji jubileuszu 80-lecia szkoły. Sanok: 2008, s. 117.
  12. Zofia Bandurka: Wykaz imienny zaproszonych i obecnych na Zjeździe – przygotowała mgr Zofia Bandurkówna. W: Dwa dni w mieście naszej młodości. Sprawozdanie ze zjazdu koleżeńskiego wychowanków Gimnazjum Męskiego w Sanoku w 70-lecie pierwszej matury w roku 1958. Warszawa: 1960, s. 117.
  13. Franciszek Oberc: Kalendarium sanockie 1974-1994, w: Sanok. Dzieje miasta, Praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka, Kraków 1995, s. 961.
  14. Aleksander Bogaczewicz. Podziękowanie. „Tygodnik Sanocki”. nr 31 (247), s. 2, 2 sierpnia 1996. 
  15. Teksty. biblioteka.sanok.pl. [dostęp 2016-02-16].
  16. Marek Tutak. Koci Zamek. „Tygodnik Sanocki”, s. 5, Nr 5 (534) z 1 lutego 2002. 

BibliografiaEdytuj