Kadri Roshi

aktor albański

Kadri Roshi (ur. 4 stycznia 1924 w Ballshu, zm. 5 lutego 2007 w Tiranie[1]) – albański aktor.

Kadri Roshi
Data i miejsce urodzenia

4 stycznia 1924
Ballsh, Albania

Data i miejsce śmierci

6 lutego 2007
Tirana

Zawód

aktor

Współmałżonek

Drita Taho

Lata aktywności

1946–2005

Zespół artystyczny
Teatr Ludowy
Odznaczenia
Order Nderi i Kombit

ŻyciorysEdytuj

Był synem adwokata Maksuta i Hadrije[2]. Wcześnie osierocony przez rodziców, zarabiał na życie zajmując się pracą fizyczną[3]. W czasie II wojny światowej działał w ruchu oporu[2]. W początkach 1944 r. aresztowany przez Gestapo, w więzieniu przebywał do wyzwolenia kraju. Po opuszczeniu więzienia zaczął pracę jako portier w kinie Gloria i nadrabiał braki w edukacji[3]. Zafascynowany teatrem podjął się pracy suflera w Teatrze Ludowym w Tiranie[4]. Jego debiut teatralny miał mieć miejsce w 1946 roku – jako sufler zastąpił nieobecnego z powodu choroby aktora, co pozwoliło mu zagrać w sztuce Nikołaja Gogola Rewizor. Jeszcze w tym samym roku zagrał kolejne trzy role. W 1947 r. wyjechał na studia aktorskie do Zagrzebia, ale po zerwaniu współpracy Jugosławii z blokiem komunistycznym, studia kontynuował w Pradze[4].

W czasie swojej pięćdziesięcioletniej kariery scenicznej zagrał blisko 150 ról w teatrze i w filmie, w tym role Hamleta, Otella, ale zasłynął przede wszystkim jako odtwórca głównych ról w dramatach rosyjskich. Karierę filmową rozpoczął w 1953 r., podkładając głos do roli kronikarza w filmie Skanderbeg[2]. Pięć lat później zagrał jedną z głównych ról w filmie Tana. Najczęściej wymieniany w rankingach na najpopularniejszego aktora albańskiego w XX w. W 1961 otrzymał tytuł Zasłużonego Artysty (alb. Artist i Merituar) i Artysty Ludu (Artist i Popullit)[4]. W latach 60. był represjonowany, pracował na stanowisku robotniczym w zakładach mechanicznych[5]. W 1999 został uhonorowany przez prezydenta Rexhepa Meidaniego orderem Honor Narodu (alb. Nderi i kombit)[2].

Był wykładowcą sztuki aktorskiej w Instytucie Sztuk w Tiranie[4]. W 1997 roku został wyróżniony na Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Salonikach za rolę w filmie Mirupafshim (reż. Kristos Bukuras), razem z Margaritą Xhepą[1].

Był żonaty (żona Drita Taho), miał dwoje dzieci. Imieniem Roshiego nazwano jedną z sal w Teatrze Narodowym w Tiranie, kino w Kuçovej, a także ulice w Tiranie, Ballshu i w Durrësie.

FilmografiaEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. a b Robert Elsie: Historical Dictionary of Albania. Plymouth: Scarecrow Press, Inc., 2010, s. 390, seria: Historical Dictionaries of Europe, No. 75. ISBN 978-0-8108-6188-6. (ang.).
  2. a b c d Abaz Hoxha: Enciklopedi e kinematografise shqiptare. Tirana: 2002. ISBN 99927-1-555-3. (alb.).
  3. a b Josif Papagjoni: Enciklopedi. Teatri & Kinematografia Shqiptare. Tirana: Toena, 2009, s. 86-88. ISBN 978-99943-1-456-0. (alb.).
  4. a b c d Kadri Roshi (1924–2007), Aktoret Shqiptare [dostęp 2021-11-04] (alb.).
  5. At the OAN where I did my party internship there was also Kadri Roshi, memorie.al [dostęp 2022-11-02] (alb.).

BibliografiaEdytuj