Kolbudy

wieś w województwie pomorskim

Kolbudy (kaszub. Kôlbùdë)[2] – duża wieś w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie gdańskim, w gminie Kolbudy (do końca 2001 pod nazwą gmina Kolbudy Górne) nad Radunią przy drodze wojewódzkiej nr 221 i na trasie nieczynnej linii kolejowej nr 229 Pruszcz Gdański-Żukowo.

Artykuł

54°16′11.75″N 18°27′52.30″E

- błąd

0 m

WD

54°16'0.1"N, 18°28'0.1"E, 54°16'11.60"N, 18°27'59.00"E

- błąd

14 m

Odległość

410 m

Kolbudy
wieś
Ilustracja
Państwo

 Polska

Województwo

 pomorskie

Powiat

gdański

Gmina

Kolbudy

Wysokość

79 m n.p.m.

Liczba ludności (2020[1])

3698

Strefa numeracyjna

58

Kod pocztowy

83-050

Tablice rejestracyjne

GDA

SIMC

0163950

Położenie na mapie gminy Kolbudy
Mapa konturowa gminy Kolbudy, blisko centrum na lewo znajduje się punkt z opisem „Kolbudy”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, u góry znajduje się punkt z opisem „Kolbudy”
Położenie na mapie województwa pomorskiego
Mapa konturowa województwa pomorskiego, w centrum znajduje się punkt z opisem „Kolbudy”
Położenie na mapie powiatu gdańskiego
Mapa konturowa powiatu gdańskiego, blisko centrum na lewo u góry znajduje się punkt z opisem „Kolbudy”
Ziemia54°16′11,75″N 18°27′52,30″E/54,269931 18,464528
Strona internetowa

Kolbudy są siedzibą gminy, jednostki Ochotniczej Straży Pożarnej oraz klubu sportowego GKS Kolbudy. Obszar sołectwa obejmuje również miejscowość Podwidlino (kaszub. Pòdwidlëno, niem. Podfidlin). Transport publiczny jest obsługiwany przez PKS. Prowadzi tędy Szlak Skarszewski – zielony znakowany szlak turystyczny.

Historia i zabytkiEdytuj

W latach 1945–1998 miejscowość należała do województwa gdańskiego.

Do 20 grudnia 1998[3] miejscowość była administracyjnie podzielona na dwie części: Kolbudy Dolne (niem. Unter Kahlbude) i Kolbudy Górne (niem. Ober Kahlbude[4]). Według danych Ramułta (1899) Kolbudy Górne wraz z Podwidlinem, liczyły ogółem 405 mieszkańców, z tego było: 168 katolików Kaszubów, 6 ewangelików Kaszubów, 16 katolików Niemców oraz 215 ewangelików Niemców.

Po 2015 w centrum wsi na miejscu dawnych ogródków działkowych przy drodze wojewódzkiej przewidywane jest utworzenie parku z zadaszoną sceną i widownią na kilkaset miejsc oraz zespołem urządzeń sportowo-rekreacyjnych (w tym ścianką wspinaczkową) oraz ścieżką dydaktyczną (częściowo na pomostach) i placem zabaw[5]. Ponadto w 2017 podjęto decyzję o budowie przy szkole w Kolbudach basenu. Przewiduje się, że będzie on miał 25 m długości, 4 tory sportowe, 2 tory z urządzeniami rekreacyjnymi, brodzik dla dzieci, jacuzzi, saunę suchą i parową oraz salę do zajęć fitness[6].

W 2021 kosztem 4,34 mln zł dokonano przebudowy mostu drogowego nad Radunią przy ul. Przemysłowej o długości 27 m, dzięki czemu jego nośność wzrosła z 12 do 40 ton[7].

W zachodniej części wsi zachowany zabytkowy, pięciokondygnacyjny młyn wodny nad Reknicą z pocz. XX wieku[8][9].

Wspólnoty wyznanioweEdytuj

Jaz KolbudyEdytuj

 
Jaz Kolbudy
 
Jaz Kolbudy
 
Jaz od strony zalewu

Jaz Kolbudy jest pierwszym i zasadniczym urządzeniem hydrotechnicznym, które pozwala na osiąganie na niewielkiej Raduni tak wysokiej mocy. Jest to jaz o korpusie żelbetonowym, oparty na ściankach szczelnych drewnianych[11].

W skład jazu wchodzą:

  • jaz główny, składający się z trzech przęseł zamykanych klapkami z przeciwwagą,
  • jaz boczny, mający jedno przęsło zamykane jak w jazie głównym,
  • dwa upusty głębione o wymiarach 1,50x 1,70 m zamykane podwójnie zasuwami drewnianymi o napędzie ręcznym.

Maksymalna przepustowość urządzeń piętrzących 111,35 m³/s. Największy przepływ, 57 m³/s, odnotowano w marcu 1947 roku. Średni przepływ Raduni w przekroju tego jazu wynosi 5,28 m³/s. Na jazie następuje rozrząd wód Raduni na stare koryto, łączące się poniżej budowli z prawobrzeżnym dopływem Reknicą i na kanał derywacyjny o długości 1350 m, zawieszony na południowo-zachodnim skłonie wzgórza morenowego we wsi Kolbudy[11].

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. dane Urzędu Gminy dot. ludności sołectwa, www.kolbudy.pl, 30 czerwca 2020.
  2. Dr F. Lorentz „Polskie i kaszubskie nazwy miejscowości na Pomorzu Kaszubskiem” (ISBN 83-60437-22-X) (ISBN 978-83-60437-22-3).
  3. Dz.U. z 1998 r. nr 156, poz. 1026.
  4. Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości (M.P. z 1946 r. Nr 142, poz. 262).
  5. Kolbudy z parkiem kulturowym. „Flash - Panorama Pomorza. Pruszcz gdański i powiat gdański. Bezpłatny miesięcznik lokalny”, wrzesień 2014. Flash Press. 
  6. Kolbudy będą miały swój basen. „Flash - Panorama Pomorza. Pruszcz gdański i powiat gdański. Bezpłatny miesięcznik lokalny”, październik 2016. Flash Press. 
  7. Most na ul. Przemysłowej w Kolbudach oddany do użytku. Odetchnęli kierowcy i mieszkańcy
  8. ds: W Kolbudach zastanawiają się co dalej ze starym młynem. Czy uda się uratować niszczejący zabytek. Pruszcz Gdański Nasze Miasto, 2019-03-27.
  9. ds: Zabezpieczą Stary Młyn w Kolbudach. Prace remontowe powstrzymujące dewastację ruszą w wakacje. Pruszcz Gdański Nasze Miasto, 2019-07-14.
  10. Dane według wyszukiwarki zborów, na oficjalnej stronie Świadków Jehowy jw.org [dostęp 2018-10-09].
  11. a b Elektrownie Straszyn. [dostęp 2011-02-01].

Linki zewnętrzneEdytuj