Lubiszewo Tczewskie

wieś w województwie pomorskim

Lubiszewo Tczewskie (kaszb. Lubiszéwò) – wieś kociewska w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie tczewskim, w gminie Tczew.

Artykuł 54°5′22″N 18°42′20″E
- błąd 38 m
WD 54°5'21.8"N, 18°42'20.2"E, 54°5'21.84"N, 18°42'23.26"E
- błąd 14 m
Odległość 1 m
Lubiszewo Tczewskie
wieś
Państwo  Polska
Województwo  pomorskie
Powiat tczewski
Gmina Tczew
Liczba ludności (2011) 486[1]
Strefa numeracyjna 58
Tablice rejestracyjne GTC
SIMC 0175716
Położenie na mapie gminy wiejskiej Tczew
Mapa konturowa gminy wiejskiej Tczew, w centrum znajduje się punkt z opisem „Lubiszewo Tczewskie”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, u góry znajduje się punkt z opisem „Lubiszewo Tczewskie”
Położenie na mapie województwa pomorskiego
Mapa konturowa województwa pomorskiego, blisko centrum na prawo znajduje się punkt z opisem „Lubiszewo Tczewskie”
Położenie na mapie powiatu tczewskiego
Mapa konturowa powiatu tczewskiego, u góry znajduje się punkt z opisem „Lubiszewo Tczewskie”
Ziemia54°05′22″N 18°42′20″E/54,089444 18,705556
Kościół pw. Świętej Trójcy.

PołożenieEdytuj

Wieś znajduje się ok. 6 km na zachód od Tczewa, w dolinie Motławy-Szpęgawy przy DW224. W pobliżu miejscowości znajduje się węzeł drogowy Stanisławie A1 z 224. Na południowy zachód od wsi ciągną się tzw. wzgórza lubiszewskie (pagórki, będące drumlinami). W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie gdańskim. We wsi znajduje się także Pracowniczy Ogród Działkowy im. Sambora.

HistoriaEdytuj

We wczesnym średniowieczu znajdował się w Lubiszewie pomorski gród książęcy, pełniący przez pewien czas (do 1253) rolę stolicy jednego z księstw dzielnicowych. Z 1198 pochodzi pierwsza wzmianka o kościele św. Trójcy – książę Grzymisław przyznał patronat nad nim domowi zakonnemu joannitów w Starogardzie[2]. W 1253 książę Sambor II przeniósł swoją siedzibę z Lubiszewa do Tczewa. Kolejny władca, Mściwój II, w 1278 nadał całe Lubiszewo joannitom. Powstał tu jeden z domów zakonnych. W 1370 joannici odsprzedali wszystkie swoje dobra na Pomorzu Gdańskim zakonowi krzyżackiemu. Zapewne od tego czasu datuje się upadek grodu w Lubiszewie.

W pobliżu wsi stoczono kilka starć, z których najbardziej znane są bitwa nad Jeziorem Lubiszewskim (niekiedy „bitwa pod Lubieszowem”) z 17 kwietnia 1577 w trakcie 2-letniej wojny Rzeczypospolitej ze zbuntowanym Gdańskiem oraz bitwa pod Tczewem 17-18 sierpnia 1627 podczas wojny polsko-szwedzkiej (1626–1629).

ZabytkiEdytuj

  • grodzisko cyplowe na północnym brzegu jeziora
  • Pośrodku wsi (zapewne na miejscu wczesnośredniowiecznego grodu) znajduje się gotycki kościół Św. Trójcy z 1. połowy XIV wieku (przebudowany w XIX wieku) z wieżą z roku 1573. Wnętrze kryte płaskim stropem, wystrój głównie barokowy i rokokowy z XVIII wieku: ołtarz główny i dwa boczne; ambona w kształcie łodzi żaglowej, o którą wspierają się wielka kotwica i św. Piotr z siecią; chrzcielnica w kształcie wieloryba, z którego paszczy wynurza się Jonasz trzymający naczynie do wody chrzcielnej. Najcenniejszymi elementami są dwie rzeźby gotyckie: grupa św. Trójcy (Tron Łaski) z ok. 1420 oraz słynąca łaskami figurka Madonny z ok. 1380. Ta ostatnia figurka została koronowana koronami papieskimi 31 sierpnia 1997 i jednocześnie dekretem biskupim ustanowiono w Lubiszewie Sanktuarium Matki Bożej Pocieszenia.
  • Spichrz i kilka domów z pierwszej połowy XIX wieku.

Związani z LubiszewemEdytuj

  • Ks. Bolesław Piechowskikuratus lubiszewski w latach 1926-1939, męczennik za wiarę. Dla upamiętnienia jego śmierci przy kościele w Lubiszewie postawiono pomnik (krzyż) autorstwa artysty rzeźbiarza Ignacego Zelka.

Zobacz teżEdytuj

Inne miejscowości z prefiksem Lubisz/Lubiesz: Lubiszewo, Lubieszyn, Lubieszynek, Lubieszewo, Lubiszyn, Lubiesz.

PrzypisyEdytuj

  1. Wieś Lubiszewo Tczewskie w liczbach, [w:] Polska w liczbach [online], polskawliczbach.pl [dostęp 2019-11-05] (pol.), liczba ludności w oparciu o dane GUS.
  2. Roczniki Towarzystwa Naukowego w Toruniu, R. 10, (1903), s. 30, nakł. Towarzystwa Naukowego [dostęp 2020-01-25].

Linki zewnętrzneEdytuj