Reinhold Glière

rosyjski kompozytor

Reinhold Ernst Glière lub Reinhold Glier[1] (ros. Рейнгольд Морицевич Глиэр, Rejngold Moricewicz Glier; ur. 30 grudnia 1874?/11 stycznia 1875 w Kijowie, zm. 23 czerwca 1956 w Moskwie) – rosyjski kompozytor, dyrygent i pedagog.

Reinhold Glière
Рейнгольд Морицевич Глиэр
ilustracja
Imię i nazwisko Reinhold Ernst Glière
Data i miejsce urodzenia 11 stycznia 1875
Kijów
Pochodzenie polsko-niemieckie
Data i miejsce śmierci 23 czerwca 1956
Moskwa
Instrumenty skrzypce
Gatunki muzyka poważna
Zawód kompozytor, dyrygent, pedagog
Odznaczenia
Nagroda Stalinowska Ludowy Artysta RFSRR
Order Lenina Order Lenina Order Lenina Order Czerwonego Sztandaru Pracy Order „Znak Honoru”

ŻyciorysEdytuj

Ojcem Glière'a był pochodzący z Klingenthalu Ernst Moritz Glier, zamieszkały w Kijowie budowniczy instrumentów dętych blaszanych; matka (Józefa Korczak) była Polką. Młody Glière uczył się od roku 1891 gry na skrzypcach w konserwatorium kijowskim u Otakara Ševčíka. Studia muzyczne kontynuował od roku 1894 na Konserwatorium Moskiewskim u Antona Areńskiego i Siergieja Taniejewa.

W rok po ukończeniu studiów został Glière pedagogiem w moskiewskim Instytucie im. Gniesinych (Российская академия музыки имени Гнесиных). W latach 1905–1908 studiował w Berlinie dyrygenturę u Oskara Frieda. W latach 1920–1941 był wykładowcą kompozycji na Konserwatorium Moskiewskim. Do jego uczniów należeli m.in. Nikołaj Miaskowski i Siergiej Prokofjew. Nie był zwolennikiem awangardy muzycznej, tworzył kompozycje stylistycznie konserwatywne, lecz doskonałe pod względem rzemiosła kompozytorskiego. Po studiach w Berlinie wprowadzał do swoich kompozycji elementy impresjonizmu muzycznego. Nie sprzeciwiał się oficjalnej polityce realizmu socjalistycznego. W tematyce nawiązywał często do folkloru narodów ZSRR. Był wielokrotnie nagradzany, otrzymał tytuł Ludowego Artysty ZSRR oraz Ludowego Artysty RFSRR, Ludowego Artysty Azerbejdżańskiej SRR i Ludowego Artysty Uzbeckiej SRR. Trzykrotny laureat Nagrody Stalinowskiej. Odznaczony trzema Orderami Lenina (1945, 1950, 1955), Orderem Czerwonego Sztandaru Pracy (1937) i Orderem „Znak Honoru” (1938)[2].

Jego balet „Czerwony Mak” z roku 1927 został uznany za wzorcowy przykład połączenia treści propagandowych z popularną, tradycyjną formą muzyczną.

Spoczywa pochowany na Cmentarzu Nowodziewiczym w Moskwie[3].

Dzieła (wybór)Edytuj

  • Trzy symfonie (I Symfonia Es-dur, Op. 8 (1900), II Symfonia c-moll, Op. 25 (1907), III Symfonia h-moll, Op.42 "Ilja Muromiec" (1911))
  • Balety: „Kozacy zaporoscy”, „Jeździec miedziany”, „Taras Bulba”, „Czerwony Mak”,
  • Uwertury: „Przyjaźń narodów”, „Na 20-lecie Rewolucji”, „Na 25-lecie Armii Czerwonej”, „Zwycięstwo”
  • Kantaty: „Ku czci Armii Czerwonej”
  • Opery: „Szach-Senem”, „Gjulsara”,
  • Koncerty: na harfę, sopran koloraturowy, wiolonczelę, róg, skrzypce,
  • Cztery kwartety smyczkowe
  • Trzy sekstety smyczkowe
  • Utwory fortepianowe
  • Utwory na orkiestrę dętą

PrzypisyEdytuj

  1. Glier Reinhold M., [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2017-10-25].
  2. Рейнгольд Морицевич Глиэр. Статьи. Воспоминания. Материалы. T. 1. Москва-Ленинград: Издательство „Музыка”, 1965, s. 45.
  3. Новодевичье кладбище. Глиэр Рейнгольд Морицевич (1874-1956)

BibliografiaEdytuj

  • Bogusław Schaeffer: Historia muzyki – style i twórcy, Młodzieżowy Ruch Miłośników Muzyki "Pro Sinfonika", Poznań 1979