Otwórz menu główne

Royal Air Force

siły powietrzne Wielkiej Brytanii

Royal Air Force (pol. Królewskie Siły Powietrzne), RAF – siły lotnicze Wielkiej Brytanii powstałe w 1918 roku. Obecnym dowódcą Królewskich Sił Lotniczych jest Air Chief Marshal Stephen Dalton. RAF podporządkowany jest Brytyjskim Siłom Zbrojnym podlegającym królowej Elżbiecie II.

Royal Air Force
lat. Per ardua ad astra "Przez przeciwności do gwiazd"
Ilustracja
Historia
Państwo  Wielka Brytania
Sformowanie 1 kwietnia 1918
Patron monarcha
Dowódcy
Obecny Air Chief Marshall Stephen Dalton
Organizacja
Rodzaj sił zbrojnych lotnictwo
Podległość Brytyjskie Siły Zbrojne

Spis treści

HistoriaEdytuj

RAF powstał 1 kwietnia 1918 z połączenia Royal Flying Corps (Królewski Korpus Lotniczy) oraz Royal Naval Air Service (Służba Lotnicza Marynarki Królewskiej). Tym samym powstały pierwsze na świecie siły powietrzne niezależne od dowództwa lądowego lub marynarki wojennej. RAF podlegał bezpośrednio Ministerstwu Lotniczemu (Air Ministry). Do końca I wojny światowej RAF miał 4 tys. pilotów oraz 114 tys. personelu naziemnego. Zadania lotnictwa polegały na prowadzeniu zwiadu, bombardowaniu celów naziemnych oraz niszczeniu samolotów przeciwnika.

W okresie międzywojennym RAF nie prowadził żadnych operacji militarnych, a jego działania ograniczały się do transportu poczty i wojska. W 1928 roku samoloty RAF wzięły udział w ewakuacji cywilów w Afganistanie (była to pierwsza tego typu akcja).

W 1936 roku doszło do reorganizacji RAF: powstało dowództwo obrony wybrzeża (Coastal Command), dowództwo myśliwskie (Fighter Command) i dowództwo bombowe (Bomber Command).

 
Charakterystyczny kształt Supermarine Spitfire, który odegrał znaczącą rolę w bitwie o Anglię

Za największy sukces RAF uważa się bitwę o Anglię (1940), kiedy piloci RAF (również innych niż brytyjska narodowości) powstrzymali naloty niemieckiej Luftwaffe, ratując Wielką Brytanię – nieprzygotowaną wówczas do obrony swojego terytorium przed lądową inwazją niemiecką (zob. operacja Lew Morski). Podobnie na Malcie RAF uratował tę ważną strategicznie wyspę przed zajęciem przez oddziały włoskie.

Samoloty RAF uczestniczyły podczas drugiej wojny światowej również w nalotach bombowych na Niemcy, a także służyły do innych celów, jak niszczenie okrętów podwodnych, do zwiadu itp.

RAF nie wziął poważniejszego udziału w kolejnych wojnach, choć i w Korei, Wietnamie, podczas kryzysu sueskiego (1956) walczyły samoloty RAF, jednak ich udział był marginalny (po stronie brytyjskiej operowały tam głównie samoloty lotnictwa marynarki Fleet Air Arm). W latach 1948-1960 RAF brał natomiast ciągły udział w operacjach przeciwpartyzanckich na Malajach (operacja Firedog)[1]. RAF wniósł również istotny wkład w moście powietrznym podczas radzieckiej blokady Berlina na przełomie 1948 i 1949 roku (dostarczając 394 509 ton zaopatrzenia w 65 857 lotach)[2].

W 1968 roku w RAF przeprowadzono kolejne zmiany: trzy dowództwa połączono w jedno – dowództwo uderzeniowe (Strike Command).

RAF odegrał za to istotną rolę podczas wojny falklandzkiej (1982). W wojnie w Zatoce Perskiej (1990) wzięło udział ok. 100 samolotów RAF.

W 2010 dokument Strategic Defence and Security Review zdecydował o natychmiastowym wycofaniu z RAF samolotów Hawker Siddeley Nimrod i Hawker Siddeley Harrier, cięcia dotknęły także eskadry Panavia Tornado, w tym wszystkie Tornada F3.

Określono także przyszłość RAF:

  • 22 samoloty transportowe Airbus A400M zastąpią samoloty C-130 Hercules C1/C3.
  • 14 samoloty-cysterny Airbus A330 MRTT zastąpią wycofane VC10 i TriStar.
  • Wejście do służby samolotów Lockheed F-35 Lightning II opóźniono do 2020, a zamawianą wersję zmieniono na F-35C. W 2012 roku powrócono jednak do wersji F-35B.
  • Ze 160 zamówionych Eurofighter Typhoon 53 sztuki z pierwszej transzy miały być wycofane do 2019, obecnie ten plan nie jest rozpatrywany.
  • Samoloty Panavia Tornado GR4 zostaną w służbie do czasu zastąpienia ich przez F-35, wszystkie Tornado F3 wycofano w 2011.
  • Samoloty Raytheon Sentinel zostaną wycofane po zakończeniu misji w Afganistanie (średnio 5-letnie samoloty).
  • 25 śmigłowców AgustaWestland AW101 zostanie zmodernizowanych i przeniesionych do lotnictwa floty Royal Navy, w ich miejsce zakupionych będzie 14 nowych śmigłowców CH-47 Chinook.
  • Zadanie wycofywanych samolotów rozpoznania elektronicznego Nimrod przejmą 3 zakupione w USA KC-135 przebudowane do wersji Boeing RC-135.

RAF pozostają największymi w Europie siłami powietrznymi, wykorzystują około 1000 statków powietrznych (British Army i Royal Navy mają na wyposażeniu dalsze 500 samolotów i śmigłowców). Znacznie skurczyła się jednak flota samolotów bojowych, obecnie więcej myśliwców w NATO poza USA wykorzystuje Francja, Niemcy, Turcja i Grecja. Priorytetem sił powietrznych Wielkiej Brytanii jest możliwość szybkiego przerzutu wojsk i zaopatrzenia niż operacji na własnym terytorium, stąd proporcjonalnie więcej dużych samolotów transportowych i wielofunkcyjnych samolotów tankujących w powietrzu.

23 listopada 2015 roku premier David Cameron ogłosił zamiar zakupu bez przetargu 9 morskich samolotów patrolowych Boeing P-8 Poseidon przeznaczonych do zwalczania okrętów podwodnych. Decyzja podyktowana jest brakami po skasowaniu programu samolotów Nimrod MRA[3].

WyposażenieEdytuj

Samolot Zdjęcie Producent Typ Wersja Liczba[4] Uwagi
Samoloty
Lockheed Martin F-35 Lightning II     Stany Zjednoczone Myśliwiec wielozadaniowy F-35B
FGR1
9[5] Planowane 48.
Eurofighter Typhoon     Niemcy
  Wielka Brytania
  Włochy
  Hiszpania
Myśliwiec wielozadaniowy F2
FGR4
T3
147 Zamówiono 160.
Boeing Sentry     Stany Zjednoczone Samolot wczesnego ostrzegania AEW1 6
Boeing RC-135W Airseeker     Stany Zjednoczone SIGINT R1 1 Zamówiono 3.
Raytheon Sentinel     Kanada Dowodzenie polem walki R1 5
Beechcraft Shadow     Stany Zjednoczone Rozpoznanie (ISTAR) R1 5
Britten-Norman Islander     Wielka Brytania Rozpoznanie elektroniczne CC2A 7
Diamond DA42 Twin Star     Austria Rozpoznanie (ISTAR) 3
BAe 125     Wielka Brytania Transport VIP CC3 5
BAe 146     Wielka Brytania Transport VIP
transportowy
CC2
C3
2
2
Dwa używane BAe 146-200QC dodano w 2013 roku.
Lockheed Hercules (C-130J)     Stany Zjednoczone Taktyczny transportowiec C4
C5
13
10
Dwa C-130J-30 C4 #ZH876 i #ZH873 spisane ze stanu po uszkodzeniu w Iraku w 2007 i 2017 roku[6][7].
Airbus Atlas     Hiszpania Taktyczny transportowiec C1 20 Zamówiono 22.
Boeing Globemaster     Stany Zjednoczone Strategiczny transportowiec C-17ER 8
Airbus Voyager     Hiszpania Latająca cysterna/transportowy KC2
KC3
9
5
BAE Hawk     Wielka Brytania Szkolenie zaawansowane T1
T2
125
28
Short Tucano     Wielka Brytania Szkolenie podstawowe T1 82
Beechcraft King Air B200     Stany Zjednoczone Szkolny B200
200 GT
5
2
Przeszkolenie na maszyny wielosilnikowe.
Grob Vigilant     Niemcy Szkolny T1 65
Grob Viking     Niemcy Szybowiec szkolny T1 81
Grob Tutor     Niemcy Szkolny T1 94
Śmigłowce
Boeing Chinook     Stany Zjednoczone Ciężki śmigłowiec transportowy HC2
HC2A
HC3
HC4
HC6

31
8
7
6
Zamówiono 14 HC6.
Westland Puma     Wielka Brytania Średni śmigłowiec transportowy HC2 24 28 modernizowanych do standardu HC2.
AgustaWestland Merlin     Wielka Brytania Średni śmigłowiec transportowy HC3
HC3A
21
6
25 zmodernizowanych trafi do Royal Navy.
Agusta A109E     Włochy Szkolny
Transport VIP
4
3
Westland Sea King     Wielka Brytania Search and Rescue HAR3
HAR3A
20
Bell Griffin     Kanada Treningowy
Szkolenie SAR
HT1
HAR2
12
4
Eurocopter Squirrel     Francja Śmigłowiec szkolny HT1 38
BSL
MQ-9 Reaper     Stany Zjednoczone Bezzałogowy aparat latający 10
Suma 999

Stopnie wojskoweEdytuj

Źródło: International Encyclopedia of Uniform Insignia[8]

OficerowieEdytuj

Kod NATO OF-10 OF-9 OF-8 OF-7 OF-6 OF-5 OF-4 OF-3 OF-2 OF-1
 
Marshal of the Royal Air Force

 

Air Chief Marshal

 

Air Marshal

 

Air Vice Marshal

 

Air Commodore

 

Group Captain

 

Wing Commander

 

Squadron Leader

 

Flight Lieutenant

 

Flying Officer

 

Pilot Officer

 

Marszałek polny Generał Generał broni Generał dywizji Generał brygady Pułkownik Podpułkownik Major Kapitan Porucznik Podporucznik

¹ Tylko podczas wojny oraz stopień honorowy

Podoficerowie i szeregowcyEdytuj

Kod NATO OR-9 OR-8 OR-7 OR-6/OR-5 OR-4 OR-3 OR-2 OR-1
 
Warrant Officer, Master Aircrew

  

Flight Sergeant, Flight Aircrew Sergeant

  

Chief Technician

 

Sergeant, Aircrew Sergeant

  

Corporal

 

Lance Corporal (na Pułk KSL)

 

Senior Aircraftman, Senior Aircraftman Technician

  

Leading Aircraftman

 

Aircraftman
Starszy chorąży sztabowy Starszy sierżant Sierżant Plutonowy Starszy kapral Kapral Starszy szeregowy Szeregowy

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. J.W.R. Taylor, P.J.R. Moyes, Pictorial history of the R.A.F. Volume 3. 1945-1969. Nowy Jork: Arco, 1970 (ang.), s.28-32
  2. J.W.R. Taylor, P.J.R. Moyes, Pictorial history of the R.A.F. Volume 3. 1945-1969. Nowy Jork: Arco, 1970 (ang.), s.26
  3. ​UK to obtain nine P-8 maritime patrol aircraft, Flightglobal.com, 23 listopada 2015 [dostęp 2016-04-18].
  4. House of Commons Hansard Written Answers, publications.parliament.uk, 25 lutego 2015 [dostęp 2015-06-06] (ang.).
  5. Chris Bishop, Marham’s F-35 jets ‘ready to fly, ready to fight’, Eastern Daily Press, 10 stycznia 2019 [dostęp 2019-03-03] (ang.).
  6. C-130 Accidents & Mishaps for the Royal Air Force, www.c-130.net [dostęp 2018-07-07] (ang.).
  7. RAF utraciły w Iraku Herculesa.
  8. International Encyclopedia of Uniform Insignia Around the World – Royal Air Force. [dostęp 2013-05-04].

Linki zewnętrzneEdytuj