Otwórz menu główne

Stanisław Świtalski

Oficer dyplomowany Wojska Polskiego

Stanisław Jan Ferdynand Świtalski (ur. 28 marca 1890 w Gródku Jagiellońskim, zm. 19 września 1939) – pułkownik dyplomowany piechoty Wojska Polskiego.

Stanisław Świtalski
Ilustracja
pułkownik dyplomowany piechoty pułkownik dyplomowany piechoty
Data i miejsce urodzenia 28 marca 1890
Gródek Jagielloński, Austro-Węgry
Data i miejsce śmierci 19 września 1939
Krzywa Góra, Polska
Przebieg służby
Lata służby 19141939
Siły zbrojne Orzełek legionowy.svg Legiony Polskie
Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie
Jednostki 9 Dywizja Piechoty
DOK VII
16 Dywizja Piechoty
Stanowiska szef sztabu dywizji
dowódca piechoty dywizyjnej
pomocnik dowódcy okręgu korpusu ds. uzupełnień
dowódca dywizji piechoty
Główne wojny i bitwy I wojna światowa
wojna polsko-ukraińska
obrona Lwowa
wojna polsko-bolszewicka
II wojna światowa
kampania wrześniowa
Odznaczenia
Odznaka honorowa za Rany i Kontuzje
Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Krzyż Niepodległości Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Walecznych (1920-1941, czterokrotnie) Złoty Krzyż Zasługi Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Medal Pamiątkowy Jubileuszowy 10 Rocznicy Wojny Niepodległościowej
Odznaka Pamiątkowa Generalnego Inspektora Sił Zbrojnych
Stanisław Świtalski (z prawej) i por Józef Gigiel-Melechowicz. Okres służby w Legionach

ŻyciorysEdytuj

Był synem radcy Józefa Świtalskiego i Heleny z Chądzyńskich. Po ukończeniu szkoły ludowej w Gródku i gimnazjum we Lwowie (1908) wstąpił na Uniwersytet Lwowski[1]. Przed I wojną światową ukończył studia na Wydziale Prawa Uniwersytetu Lwowskiego (1913). Od sierpnia 1914 do lipca 1917[2] w Legionach. Walczył w szeregach 2 pułku piechoty (dowodził plutonem a następnie kompanią). Przeniesiony do 6 pułku piechoty, walczył nad Styrem i Stochodem. Po kryzysie przysięgowym internowany w Beniaminowie, od 1918 w Polskiej Organizacji Wojskowej[2].

Od 3 listopada 1918[2] w Wojsku Polskim, brał udział jako dowódca kompanii sztabowej Brygady Lwów w bitwie o Lwów w tymże roku. Podczas walk został ranny[1]. Podczas wojny polsko-rosyjskiej dowodził batalionem w 6 pułku piechoty Legionów, a następnie pełnił funkcję zastępcy dowódcy tego pułku w latach 1920–1922[2].

W latach 1922–1923 słuchacz Kursu Doszkolenia w Wyższej Szkole Wojennej w Warszawie. Z dniem 15 października 1923, po ukończeniu kursu i uzyskaniu tytułu naukowego oficera Sztabu Generalnego, otrzymał przydział do 20 Dywizji Piechoty na stanowisko szefa sztabu[3]. 1 listopada 1923 roku został przydzielony do Inspektoratu Armii Nr I w Wilnie na stanowisko 2 referenta[4]. 1 września 1926 roku został przeniesiony do składu osobowego generała do prac przy Generalnym Inspektorze Sił Zbrojnych, generała brygady Stanisława Burhardt-Bukackiego na stanowisko I oficera sztabu[5]. 31 marca 1927 roku został przeniesiony do 82 pułku piechoty w Brześciu na stanowisko dowódcy pułku[6]. W październiku 1931 roku został mianowany dowódcą piechoty dywizyjnej 9 Dywizji Piechoty w Siedlcach[7]. W 1934 roku został przeniesiony do Dowództwa Okręgu Korpusu Nr VII w Poznaniu na stanowisko pomocnika dowódcy do spraw uzupełnień[8]. 2 kwietnia 1938 roku został wyznaczony na stanowisko dowódcy 16 Pomorskiej Dywizji Piechoty w Grudziądzu[9].

2 września 1939 z powodu nieudolnego dowodzenia został odwołany ze stanowiska dowódcy dywizji i skierowany do dyspozycji dowódcy Armii „Pomorze”. 7 września objął dowództwo improwizowanej grupy bojowej złożonej z oddziałów wartowniczych, etapowych, Przysposobienia Wojskowego i rozbitków z innych oddziałów armii. 10 września grupa ta po dołączeniu III batalionu 144 pułku piechoty rez. liczyła około trzech batalionów piechoty i miała za zadanie utrzymanie przeprawy na Bzurze w Sochaczewie. Podczas przebijania się resztek grupy przez Puszczę Kampinoską, poległ w walce z Niemcami w okolicach gajówki Krzywa Góra. Początkowo pochowany w miejscu śmierci, w 1951 prochy ekshumowano i został pochowany na cmentarzu Wojskowym na Powązkach, kwatera B-10, rząd VI, grób 9.

AwanseEdytuj

 
Grób Stanisława Świtalskiego

Ordery i odznaczeniaEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. a b Bohaterowie 1939, www.bohaterowie1939.pl [dostęp 2018-04-09].
  2. a b c d Tadeusz Jurga: Obrona Polski 1939. s. 828.
  3. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 63 z 27 września 1923 roku, s. 587.
  4. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 74 z 26 listopada 1923 roku, s. 688.
  5. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 44 z 14 października 1926 roku, s. 354.
  6. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 11 z 31 marca 1927 roku, s. 98.
  7. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 7 z 23 października 1931 roku, s. 324.
  8. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 14 z 22 grudnia 1934 roku, s. 254.
  9. Pułkownicy piechoty, Instytut Józefa Piłsudskiego w Ameryce, sygn. 701/1. Z informacji zamieszczonych w wykazie wynika, że został on sporządzony w lutym 1939 roku, przed awansami generalskimi.
  10. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 1 z 4 stycznia 1929 roku, s. 1.
  11. Dekret Wodza Naczelnego L. 2630 z 16 lutego 1921 r. Dziennik Personalny z 1921 r. Nr 8 poz. 239
  12. Rozkaz Ministra Spraw Wojskowych L. 2142 z 1921 r. (Dziennik Personalny z 1922 r. Nr 1, s. 76)
  13. M.P. z 1937 r. nr 64, poz. 96
  14. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 1 z 19 marca 1937 roku, s. 1.
  15. Dziennik Personalny MSWojsk Nr 12/1929, s. 238

BibliografiaEdytuj