Wiechlina

rodzaj roślin

Wiechlina, wyklina (Poa L.) – rodzaj roślin należących do rodziny wiechlinowatych (Poaceae). Wyróżnia się w jego obrębie ponad 500 gatunków[5] – według Plants of the World Online do tego rodzaju należą 573 gatunki[4]. Rodzaj jest kosmopolityczny – rozprzestrzeniony w strefach okołobiegunowych i umiarkowanych obu półkul, a w strefie równikowej obecny w większości obszarów górskich[4][5]. W Ameryce Północnej rośnie 175 gatunków, w Europie 45[6] (z czego w Polsce 22[7]), w Australii 46, w Nowej Zelandii 34[6].

Wiechlina
Ilustracja
Wiechlina łąkowa
Systematyka[1][2]
Domena

eukarionty

Królestwo

rośliny

Podkrólestwo

rośliny zielone

Nadgromada

rośliny telomowe

Gromada

rośliny naczyniowe

Podgromada

rośliny nasienne

Nadklasa

okrytonasienne

Klasa

Magnoliopsida

Nadrząd

liliopodobne (≡ jednoliścienne)

Rząd

wiechlinowce

Rodzina

wiechlinowate

Rodzaj

wiechlina

Nazwa systematyczna
Poa L.
Sp. Pl. 67. 1753
Typ nomenklatoryczny

Poa pratensis L.[3]

Wiechlina roczna
Kwiatostan wiechliny gajowej

Liczne gatunki z tego rodzaju uprawiane są jako pastewne, chroniące przed erozją i trawnikowe, niektóre są też uciążliwymi chwastami upraw[8][6].

MorfologiaEdytuj

Pokrój
Trawy wieloletnie, tylko ok. 15 gatunków to rośliny roczne[6].
Liście
W pąku złożone, z charakterystycznymi dwiema bruzdami biegnącymi wzdłuż środkowej wiązki przewodzącej. Często zakończone kapturkowato. Pochwy liściowe zrośnięte na różnej wysokości. U nasady blaszki ostróg brak[8], języczek liściowy zwykle błoniasty[5].
Kwiaty
Zwykle obupłciowe, czasem zmieszane z jednopłciowymi (zwykle żeńskimi). Kwiaty zebrane są po 2–8 w kłoski, a te w wiechowate kwiatostany złożone z 1–9 odgałęzieniami wiechy w węzłach[5]. Plewa dolna jest 1–3-nerwowa, 3 × krótsza od kłoska. Plewa górna ma 3–5 nerwów i jest 1,5 do 2 × krótsza od kłoska. Plewka dolna jest 3–5-nerwowa, naga lub owłosiona, bezostna. Plewka górna jest 2-nerwowa[8].
Owoce
Ziarniaki owalne lub wrzecionowate, na przekroju owalne lub trójkątne[5].

SystematykaEdytuj

Pozycja systematyczna

Rodzaj z rodziny wiechlinowatych (Poaceae), rzędu wiechlinowców (Poales)[2]. W obrębie rodziny należy do podrodziny wiechlinowych (Pooideae), plemienia Poeae, podplemienia Poinae[9].

Gatunki flory Polski[7]

Pierwsza nazwa naukowa według listy krajowej[7], druga – obowiązująca według bazy taksonomicznej Plants of the World online (jeśli jest inna)[4]

Lista gatunków

PrzypisyEdytuj

  1. Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI10.1371/journal.pone.0119248, PMID25923521, PMCIDPMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
  2. a b Peter F. Stevens, Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2011-01-03] (ang.).
  3. Index Nominum Genericorum. [dostęp 2009-02-22].
  4. a b c d Poa L.. [w:] Plants of the World online [on-line]. Royal Botanic Gardens, Kew. [dostęp 2022-12-25].
  5. a b c d e Guanghua Zhu, Liang Liu, Robert J. Soreng, Marina V. Olonova: Poa Linnaeus. [w:] Flora of China [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2022-12-25].
  6. a b c d David J. Mabberley: Mabberley's Plant-Book. Cambridge University Press, 2017, s. 734. ISBN 978-1-107-11502-6.
  7. a b c Zbigniew Mirek i inni, Vascular plants of Poland. An annotated checklist, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2020, s. 135-136, ISBN 978-83-62975-45-7.
  8. a b c Marian Falkowski (red.): Trawy polskie. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 1982, s. 361-362. ISBN 83-09-00593-8.
  9. Poaceae (grass family). [w:] Taxonomy Browser [on-line]. The National Center for Biotechnology Information. [dostęp 2011-01-03]. (ang.).