Wimbledon

turniej tenisowy
Ten artykuł dotyczy turnieju tenisowego. Zobacz też: Wimbledon – ujednoznacznienie.

Wimbledontenisowy turniej zaliczany do turniejów Wielkiego Szlema. Rozgrywany jest on od 1877 roku jako mistrzostwa Anglii. Jest to najstarszy i najbardziej prestiżowy turniej tenisowy na świecie – The Championships. Rozgrywany jest w jednej z 32 dzielnic Wielkiego LondynuWimbledon (w gminie London Borough of Merton), położonej na południowy zachód od centrum miasta. Na tamtejszych kortach trawiastych All England Lawn Tennis and Croquet Club odbywa się co roku, na przełomie czerwca i lipca. Uznawany jest za nieoficjalne mistrzostwa świata na kortach trawiastych.

Wimbledon
Ilustracja
Trofea Wimbledonu (u góry kobiece, niżej męskie)
Miejsce  Wielka Brytania
Londyn
Obiekt All England Tennis and Croquet Club
Nawierzchnia Trawiasta
Pierwsza edycja 1877
ATP Tour
Kategoria Wielki Szlem
Drabinka 128S/128Q/64D/48X
Dyrektor Richard Lewis
WTA Tour
Kategoria Wielki Szlem
Drabinka 128S/128Q/64D/48X
Dyrektor Richard Lewis
Aktualni mistrzowie
Gra pojedyncza mężczyzn
Serbia Novak Đoković
Gra podwójna mężczyzn
Chorwacja Nikola Mektić
Chorwacja Mate Pavić
Gra pojedyncza kobiet
Australia Ashleigh Barty
Gra podwójna kobiet
Hsieh Su-wei
Belgia Elise Mertens
Gra mieszana
Stany Zjednoczone Desirae Krawczyk
Wielka Brytania Neal Skupski
Strona internetowa
Wielki Szlem
Mecz singlowy tenisistek w Londynie w 1908 roku (letnie igrzyska olimpijskie)
Wimbledon 2011 – Petra Kvitová, zwyciężczyni
Triumfator z 2011 roku – Novak Đoković po wygranej w półfinale
Roger Federer – ośmiokrotny mistrz Wimbledonu

134. edycja turnieju w Wimbledonie rozpoczęła się tradycyjnie w poniedziałek, 28 czerwca 2021, 144 lata od pierwszych zawodów.

19 lipca 1877 na trawiastym korcie All England Croquet and Lawn Tennis Club, przy Worple Road, zakończył się, już wtedy zakłócony deszczem, pierwszy turniej wimbledoński.

HistoriaEdytuj

Pierwszy turniej tenisowy w historii odbył się na kortach Wimbledonu 9 lipca 1874, lecz nie były to jeszcze mistrzostwa Anglii[1].

Pierwszy turniej wimbledoński odbył się w 1877 roku. Były to tylko rozgrywki singla mężczyzn. W 1884 roku program poszerzono o rozgrywki singla pań i debla panów[2]. Debel kobiet i gra mieszana po raz pierwszy odbyły się w 1913 roku. Podobnie jak pozostałe turnieje wielkoszlemowe, Wimbledon był bojkotowany przez czołowych zawodników amatorskich, aż do nastania ery open w 1968 roku. Ostatnim brytyjskim triumfatorem był Andy Murray w 2016 roku, a triumfatorką – Virginia Wade w 1977 roku.

Na długiej liście triumfatorów Wimbledonu, zapoczątkowanej nazwiskiem Gore’a, widnieją znacznie sławniejsi od niego gracze, którzy potrafili wygrywać ten turniej „seriami”. Najwięcej razy Wimbledon wygrywał Szwajcar Roger Federer 8 razy (2003-2007, 2009, 2012, 2017), 7 razy zrobili to Anglik William Renshaw (1881-1886 i 1889), oraz Amerykanin Pete Sampras (1993-1995, 1997-2000).

Wśród kobiet najwięcej, 9 razy Wimbledon wygrała Martina Navrátilová (1978-1979, 1982-1987, 1990), 8 razy Wimbledon wygrała Amerykanka Helen Wills Moody (1927-1930, 1932-1933, 1935, 1938).

Rekordy tenisistów XIX i początków XX wieku pomniejsza fakt, że korzystali z regulaminu obowiązującego do 1922 r., gwarantującego obronę tytułu mistrza Wimbledonu bez konieczności przebijania się przez turniej zasadniczy, tj. challenge round.

W 2012 roku korty Wimbledonu były areną zmagań tenisistów podczas XXX Letnich Igrzysk Olimpijskich, które rozpoczęły się trzy tygodnie po Wimbledonie.

KortyEdytuj

Nawierzchnię wszystkich kortów, na których rozgrywany jest turniej stanowi trawa – życica. Piłka po odbiciu od takiej nawierzchni dostaje przyspieszenia, co faworyzuje styl gry serwis-wolej. Wimbledon jest w tej chwili jedynym turniejem wielkoszlemowym, rozgrywanym na trawie. W przeszłości nawierzchnię trawiastą posiadały również inne turnieje wielkoszlemowe: French Open do 1928 r., US Open do 1975 r., a Australian Open do 1988 r.

Dwa główne korty Wimbledonu – kort centralny i kort nr 1 – są używane tylko podczas tego turnieju. Na pozostałych siedemnastu są rozgrywane także inne imprezy londyńskiego All England Lawn Tennis and Croquet Club.

W 1922 roku lokalizacja turnieju wimbledońskiego uległa zmianie – został on przeniesiony z Worple Road na Church Road w obrębie tej samej dzielnicy. Za budowę głównego kortu odpowiedzialny był Stanley Peach. Pierwszy mecz na nowym obiekcie rozegrany został 26 czerwca 1922[3]. Powstały wtedy kort centralny mieści prawie 14 tysięcy miejsc. Ze względu na częste opady deszczu podczas turnieju, zbudowano nad nim zasuwany dach, który został ukończony w 2009 r. Kort centralny jest miejscem rozgrywania wszystkich półfinałów oraz finałów. We wcześniejszych fazach odbywa się na nim wiele pojedynków z udziałem najwyżej rozstawionych zawodników.

Drugim pod względem ważności kortem jest kort nr 1. W obecnej formie istnieje on od 1997 r., kiedy to zastąpił swego zbyt małego poprzednika. Pojemność nowego kortu, to około 11 000.

Kort nr 2, o pojemności 3000 miejsc jest nazywany „cmentarzem mistrzów” (Graveyard of Champions). Nazwa ta wzięła się z tego, że wielu faworytów (m.in. John McEnroe, Pete Sampras czy siostry Williams) odpadało tu niespodziewanie we wczesnych rundach turnieju.

TradycjeEdytuj

Tradycyjnymi barwami Wimbledonu są zielony i fioletowy. Takiego koloru są logo turnieju, a nawet ręczniki używane przez zawodników. Do 2005 r. ubrania w tej kolorystyce były noszone przez sędziów i dzieci od podawania piłek, jednak obecnie stroje te zastąpiły granatowe ubiory z kolekcji Ralpha Laurena. Tenisiści grający na Wimbledonie zobowiązani są występować w białych kostiumach – jest to jedyne tego typu ograniczenie w całym cyklu rozgrywkowym[4].

W odniesieniu do zawodniczek zawsze używana jest na korcie forma „panna” (Miss) lub „pani” (Mrs). Z drugiej strony mężczyźni nie są tytułowani jako Mister.

Typową potrawą serwowaną widzom są truskawki z bitą śmietaną. Rocznie zużywa się do jej przyrządzania 28 ton truskawek i 7000 litrów śmietany.

Turniej wimbledoński rozpoczyna się zawsze w poniedziałek. Niedziela, siódmy dzień turnieju, tradycyjnie był dniem wolnym. Nie odbywały się wtedy żadne gry. Odstępstwo od tej reguły miało miejsce czterokrotnie – w latach 1991, 1997, 2004 i 2016, kiedy właśnie w niedzielę nadrabiano spowodowane opadami deszczu zaległości. Wprowadzono wówczas tanie, dostępne od ręki bilety, bez rezerwacji miejsc. Deszcz podczas turnieju stanowi również niejako tradycję. Począwszy od 2022 roku mecze rozgrywane są również w niedzielę[5].

W 2007 r. na Wimbledonie zrównano ostatecznie nagrody pieniężne dla tenisistów oraz tenisistek. Wcześniej równouprawnienie wprowadziły pozostałe turnieje wielkoszlemowe.

RekordyEdytuj

Rekord Kobiety Mężczyźni
najwięcej tytułów (łącznie)   Billie Jean King (20)
  /   Martina Navrátilová (20)
  Lawrence Doherty (13)
najwięcej tytułów
(gra pojedyncza)
  /   Martina Navrátilová (9)   Roger Federer (8)
najwięcej tytułów
(gra podwójna)
  Elizabeth Ryan (12)   Todd Woodbridge (9)
najwięcej tytułów
z rzędu
  /   Martina Navrátilová (6)   William Renshaw (6)
najmłodsi mistrzowie   Lottie Dod
1887, 15 lat, 9 miesięcy
  Boris Becker
1985, 17 lat, 7 miesięcy
najstarsi mistrzowie   Charlotte Cooper
1908, 37 lat, 9 miesięcy
  Arthur Gore
1909, 41 lat, 6 miesięcy
ostatni brytyjscy
triumfatorzy
  Virginia Wade (1977)   Andy Murray (2016)

Aktualni mistrzowieEdytuj

Konkurencja Mistrzowie 2021
gra pojedyncza mężczyzn   Novak Đoković
gra pojedyncza kobiet   Ashleigh Barty
gra podwójna mężczyzn   Nikola Mektić
  Mate Pavić
gra podwójna kobiet   Hsieh Su-wei
  Elise Mertens
gra mieszana   Desirae Krawczyk
  Neal Skupski
gra pojedyncza chłopców   Samir Banerjee
gra pojedyncza dziewcząt   Ane Mintegi del Olmo
gra podwójna chłopców   Edas Butvilas
  Alejandro Manzanera Pertusa
gra podwójna dziewcząt   Kristina Dmitruk
  Diana Sznajdier
gra pojedyncza mężczyzn na wózkach   Joachim Gérard
gra pojedyncza kobiet na wózkach   Diede de Groot
gra pojedyncza na quadach   Dylan Alcott
gra podwójna mężczyzn na wózkach   Alfie Hewett
  Gordon Reid
gra podwójna kobiet na wózkach   Yui Kamiji
  Jordanne Whiley
gra podwójna na quadach   Andrew Lapthorne
  David Wagner
turniej legend mężczyzn   Arnaud Clément
  Michaël Llodra
turniej legend kobiet   Cara Black
  Martina Navrátilová
turniej legend seniorów   Jonas Björkman
  Todd Woodbridge

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Dutkowski 1979 ↓, Ewolucja przepisów, s. 16.
  2. Od starożytności do Nadala, [w:] Historia tenisa ziemnego [dostęp 2017-01-24].
  3. Dutkowski 1979 ↓, „Boska Zuzanna”, s. 85.
  4. Wimbledon – ciekawostki, [w:] Zbiór ciekawostek związanych z tenisem ziemnym [dostęp 2017-01-24].
  5. To koniec. Ostatni taki Wimbledon w historii. Rezygnują ze 144-letniej tradycji (pol.). Sport.pl, 2021-07-04. [dostęp 2021-07-11].

BibliografiaEdytuj