Gaspard Monge

francuski matematyk, fizyk i chemik

Gaspard Monge (ur. 9 maja 1746 w Beaune, zm. 28 lipca 1818 w Paryżu) – francuski polityk i naukowiec: matematyk, fizyk oraz chemik, uważany za twórcę geometrii wykreślnej[1].

Gaspard Monge
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 9 maja 1746
Beaune
Data i miejsce śmierci 28 lipca 1818
Paryż
Miejsce spoczynku Panteon
Zawód, zajęcie polityk i naukowiec: matematyk,
fizyk,
chemik
Narodowość francuska
Tytuł naukowy comte de Péluse
Uczelnia École polytechnique
podpis

ŻyciorysEdytuj

Początki karieryEdytuj

Monge urodził się w rodzinie kupieckiej. Początkowo kształcił się w Kolegium Oratorian w Beaune. W roku 1762 rozpoczął naukę w Collège de la Trinité w Lyonie, gdzie w wieku 17 lat, po pierwszym roku nauki, został nauczycielem fizyki.

Po ukończeniu edukacji, w 1764 r. wrócił do Beaune, gdzie wykonał plan miasta w dużej skali, wymyślając metody obserwacji i konstruując potrzebne przyrządy. Plan, sprezentowany miastu, do dzisiaj jest przechowywany w jego bibliotece. Oficer saperów, który go zobaczył, napisał list do komendanta École Royale du Génie w Mézières, rekomendując Monge'a na stanowisko kreślarza.

Zajęcia polityczne i naukoweEdytuj

Monge w swym życiu pełnił wiele różnych funkcji. Od 1780 był członkiem Akademii Nauk w Paryżu. Był jednym z organizatorów École polytechnique, ministrem marynarki, oficerem artylerii, baronem, pedagogiem, organizatorem przemysłu obronnego, działał w komisji ustalającej miary i wagi.

Napisał wiele prac z metalurgii, optyki, mechaniki, chemii. Był współredaktorem encyklopedii, autorem słownika filozoficznego. Interesował się możliwościami lotów w powietrzu. Jako matematyk zajmował się rachunkiem różniczkowym, całkowym i wariacyjnym.

W latach 1798–1799 uczestniczył w wyprawie Napoleona do Egiptu.

UpamiętnienieEdytuj

Jego nazwisko pojawiło się na liście 72 nazwisk na wieży Eiffla[2].

PrzypisyEdytuj

  1. Monge Gaspard, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2021-10-05].
  2. The Names of the 72 Scientists Listed on the Borders of Each of the Four Sides of the Eiffel Tower (ang.). toureiffel.paris. [dostęp 2011-11-20].

Linki zewnętrzneEdytuj

Poprzednik
François Joseph de Gratet, wicehrabia Dubouchage
  minister floty i kolonii
17921793
  Następca
Jean Dalbarade