Otwórz menu główne

Kornel Czupryk, czasami również Korneli[1], właśc. Tomasz Czupryk (ur. 31 marca 1890 w Czeremoszni, zm. 6 czerwca 1988 w Radomsku) – polski franciszkanin konwentualny, prezbiter, mistrz nowicjatu, gwardian, prowincjał, misjonarz.

Kornel Czupryk OFMConv.
Tomasz Czupryk
prezbiter, prowincjał
Ilustracja
o. Kornel i o. Maksymilian przed wyjazdem do Japonii w 1933
Data i miejsce urodzenia 31 marca 1890
Czeremosznia
Data i miejsce śmierci 6 czerwca 1988
Radomsko
prowincjał prowincji polskiej franciszkanów
Okres sprawowania 1927–1933
komisarz generalny Komisariatu Lwowskiego
Okres sprawowania 1943–1946
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
Inkardynacja Zakon Braci Mniejszych Konwentualnych
Śluby zakonne 8 grudnia 1912
Prezbiterat 11 czerwca 1916

ŻyciorysEdytuj

Urodził się 31 marca 1890 w Czeremoszni jako Tomasz Czupryk[2][3]. Od 1904 kształcił się w C. K. Gimnazjum w Złoczowie, gdzie w 1908 ukończył IV klasę[4][5][6][7]. W 1908 we Lwowie wstąpił do zakonu franciszkanów (Zakon Braci Mniejszych Konwentualnych)[2][3]. Od 1908 do 1909 odbył nowicjat (razem z nim bracia Wenanty Katarzyniec i Innocenty Guz)[3]. 8 grudnia 1912 złożył śluby wieczyste[3]. Odbywał studia filozoficzne i teologiczne w Wyższym Seminarium Duchownym Franciszkanów w Krakowie[3]. 11 czerwca 1916 w Krakowie otrzymał sakrament święceń kapłańskich z rąk bp. Adama Sapiehy[2][3].

W trakcie I wojny światowej posługiwał jako kapelan w szeregach c. i k. armii[3]. W niepodległej Rzeczypospolitej pracował w konwentach franciszkańskich: w Czyszkach (od 1918 do 1919), w kościele Podwyższenia Krzyża Świętego Radomsku (od 1919 do 1920)[8], w klasztorze i kościele Matki Bożej Anielskiej w Grodnie (od 1920 do 1921)[3], gdzie pełnił funkcję wikarego i ekonoma klasztoru[2][9]. Podczas wojny polsko-bolszewickiej mimo najazdu agresorów i zagrożenia od lipca 1920 pozostawał w konwencie wraz z gwardianem o. Błażejem Justvanem, zaś po ich wkroczeniu do klasztoru 25 sierpnia zdołał zbiec z klasztoru (w tym czasie o. Błażej został zatrzymany, a po torturach zamordowany)[2]. Od tego czasu przez około miesiąc, z uwagi na jego poszukiwanie i na ciążący na nim wyrok śmierci ze strony bolszewików, ukrywał się w przebraniu służącego we wsi Adamowicze[3][9]. We wrześniu powrócił do grodzieńskiego klasztoru wraz z Wojskiem Polskim[2][3][9].

W 1921 objął funkcję mistrza nowicjatu, którą pełnił w kolejnych latach; w klasztorze we Lwowie, w klasztorze franciszkanów w Kalwarii Pacławskiej i w klasztorze franciszkanów w Łagiewnikach do 1927[3]. Od 1927 do 1933 przez dwie kadencje sprawował urząd prowincjała prowincji polskiej[2][3] (tytułowany także jako prowincjał oo. franciszkanów w Polsce[10]). W tym czasie działał na rzecz odnowy życia zakonnego, jak również prowadzenia w klasztorach biblioteka i kronik[3]. W trakcie jego urzędowania został odzyskany klasztor w Gnieźnie (1928), podjęto wydawanie czasopisma (od 1931 jako „Wieści z Prowincji”, krótko jako „Wiadomości z Prowincjatu”, później na stałe pod nazwą „Wiadomości z Prowincji”)[3]. Udzielał wsparciu o. Maksymilianowi Kolbe w zakresie rozwoju infrastruktury zakonu w Polsce oraz podjęcia pracy misyjnej poza granicami[3]. W tym czasie zostało założone osiedle Niepokalanów (pierwotnie o. Maksymilian planował nadać osiedlu nazwę „Zagroda Niepokalanej”, jednak o. Kornel przekonał go do nazwy Niepokalanów)[11], gdzie wybudowano klasztor w (poświęcony przez o. Kornela 8 grudnia 1927 w uroczystość Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny[12][13]). Po drugim wyborze na urząd prowincjała w 1930 postanowił o założeniu misji franciszkanów w Japonii, gdzie skierował pierwszych zakonników i dokąd sam również pragnął wyjechać[2][3]. Na kapitule zakonnej 20 lipca 1933 został mianowany przełożonym franciszkańskiej misji w Japonii[2]. Po opuszczeniu Niepokalanowa wspólnie z o. Maksymilianem Kolbem od 8 września 1933 (uroczystość Narodzenia Najświętszej Maryi Panny) płynął statkiem SS Conte Rosso z Wenecji na Daleki Wschód, a 4 października tego roku (wspomnienie kościelne św. Franciszka z Asyżu) dotarł do Nagasaki[14][15][2][16]. Po przybyciu obaj zakonnicy złożyli wizytę biskupowi archidiecezji Nagasaki J. K. Hayasace[17]. W grudniu 1933 objął funkcję przełożonego misji franciszkańskiej[18][19][2] (tzw. „japoński Niepokalanów” – jap. „Mugenzai No Sono”[20][21]), zaś stanowisko gwardiana sprawował[22][21] do 1936[3]. Ponadto na miejscu był magistrem kleryków, administratorem wydawnictwa, wykładowcą teologii moralnej, prawa zakonnego i liturgiki[3]. W tym okresie (1934, 1935) głosił także nauki rekolekcyjne w Harbinie[23] oraz przebywał w miastach Stanów Zjednoczonych z prelekcjami na temat misji w Japonii[21]. W okresie swojego kierownictwa w Nagasaki rozwinął misję (w 1. poł. 1936 było tam 5 księży i 24 braci), przy której założono szkołę niedzielną[24], w kwietniu 1936 otwarto seminarium duchowne (wówczas kształciło się 20 studentów japońskich), a „Rycerz Niepokalanej” w języku japońskich ukazywał się w nakładzie 65 tys. egzemplarzy[21]. W korespondencji do współbraci w Polsce w 1934 Czupryk sugerował także możliwość podjęcia pracy misyjnej w sąsiedniej Korei[25]. Powróciwszy do kraju podczas kapituły zakonnej w lipcu 1936 został wybrany na stanowisko gwardiana klasztoru franciszkanów w Poznaniu[26][27], które sprawował do 1939[28][3].

Podczas II wojny światowej początkowo mieszkał w Warszawie, a od 1942 we Lwowie[3]. Tam od 1943 do 1946 sprawował urząd komisarza generalnego t.j. przełożonego utworzonego 11 marca 1940 Komisariatu Lwowskiego[3]. Po wojnie był gwardianem w Gnieźnie od 1947 do 1948, następnie w klasztorze franciszkanów w Krakowie od 1950 do 1953, w klasztorze w Głogówku od 1965 do 1968[3]. W 1975 zamieszkał w Radomsku[3]. W tym mieście zmarł 6 czerwca 1988 w wieku 98 lat[3].

W latach 50. XX wieku wyznał, iż w połowie sierpnia 1941 we Lwowie, gdy już dowiedział się o zatrzymaniu przez Niemców o. Maksymiliana Kolbego, doznał jego objawienia który miał do niego przemówić słowami „Zbliżam się do Boga”[29]. Po latach o. Korneli przyznał, że za życia o. Maksymiliana widział w nim świętego, mimo że przed 1939 rokiem nikt (także współbracia zakonni) nie spodziewał się, że może zostać świętym[30].

PrzypisyEdytuj

  1. W sprawie fałszywego kwestarza. „Kurier Warszawski”. Nr 244, s. 3, 6 września 1929.  Kornel Czupryk. Z naszych misyj w Japonii. „Rycerz Niepokalanej”. Nr 7, s. 215, 1934.  Listy misjonarzy. W stolicy Niepokalanej. „Misje Katolickie”. Nr 12, s. 361-365, 1934.  wzgl. Korneliusz, zob. Siedmiowiekowa działalność zakonu św. Franciszka. „Orędownik”. Nr 237, s. 6, 13 października 1937.  Andrzej Deptuch, Wiesław Banach. Spotkania. Rozmowa z o. Andrzejem – cz. 2. „Słówko”. Nr 6, s. 4, 8 lutego 1998. Parafia Podwyższenia Krzyża Świętego w Sanoku. .
  2. a b c d e f g h i j k Polski Franciszkanin przełożonym misji w Japonii. „Górnoślązak”. Nr 287, s. 3, 14 grudnia 1933. 
  3. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x O. Korneli Czupryk - prowincjał, misjonarz, komisarz. old.franciszkanie.pl, 2009-06-10. [dostęp 2018-07-02].
  4. Sprawozdanie Dyrekcyi C. K. Gimnazyum w Złoczowie za rok szkolny 1905. Złoczów: 1905, s. 60.
  5. Sprawozdanie Dyrekcyi C. K. Gimnazyum w Złoczowie za rok szkolny 1906. Złoczów: 1906, s. 57.
  6. Sprawozdanie Dyrekcyi C. K. Gimnazyum w Złoczowie za rok szkolny 1907. Złoczów: 1907, s. 63.
  7. Sprawozdanie Dyrekcyi C. K. Gimnazyum w Złoczowie za rok szkolny 1908. Złoczów: 1908, s. 72.
  8. Historia klasztoru. radomsko.franciszkanie.pl. [dostęp 2018-07-03].
  9. a b c O. Błażej Justvan. franciszkanie-warszawa.pl. [dostęp 2018-07-02].
  10. W sprawie fałszywego kwestarza. „Kurier Warszawski”. Nr 244, s. 3, 6 września 1929. 
  11. Gustaw Morcinek. Barć Niepokalanej (dokończenie). „Gość Niedzielny”. Nr 11, s. 81, 14 marca 1948. 
  12. Historia. niepokalanow.pl. [dostęp 2018-07-02].
  13. Kalendarium życia św. Maksymiliana. mi.bielsko.pl. [dostęp 2018-07-02].
  14. Dla misyj. Odjazd misjonarzy. „Misje Katolickie”. Nr 10, s. 315, 1933. 
  15. Przez pola misyjne. Azja. Japonia. Niepokalanów Japoński. „Misje Katolickie”. Nr 12, s. 376, 1933. 
  16. Andrzej Deptuch, Wiesław Banach. Spotkania. Rozmowa z o. Andrzejem – cz. 2. „Słówko”. Nr 6, s. 4, 8 lutego 1998. Parafia Podwyższenia Krzyża Świętego w Sanoku. 
  17. Przez pola misyjne. Azja. Japonia. Niepokalanów Japoński. „Misje Katolickie”. Nr 12, s. 377, 1933. 
  18. Ze świata. Polski Franciszkanin przełożonym misji w Japonii. „Kurier Warszawski”. Nr 344, s. 6, 13 grudnia 1933. 
  19. Polski Franciszkanin przełożonym misji w Japonii. „Niedziela Katolicka”. Nr 51, s. 8, 17 grudnia 1933. 
  20. Listy misjonarzy. W stolicy Niepokalanej. „Misje Katolickie”. Nr 12, s. 361-365, 1934. 
  21. a b c d Ze świata. Praca polskich misjonarzy w Japonii. „Kurier Warszawski”. Nr 147, s. 7, 29 maja 1936. 
  22. Polscy Ojcowie Franciszkanie (Konwentualni). „Miesięcznik Kościelny”. Nr 3, s. 106, 1935. 
  23. Jerzy Misiurek. Z dziejów duszpasterstwa polonijnego w Harbinie (II) 1926–1949. „Studia Polonijne”. Tom 2, s. 310, 1977. 
  24. U nas w kraju. Udział Polski w frontowej pracy misyjnej. „Misje Katolickie”. Nr 4, s. 121, 1935. 
  25. Kornel Czupryk. Z naszych misyj w Japonii. „Rycerz Niepokalanej”. Nr 7, s. 213, 1934. 
  26. Nowe władze zakonne OO. Franciszkanów w Polsce. „Gazeta Szamotulska”. Nr 82, s. 2, 21 lipca 1936. 
  27. Nowe władze zakonne OO. Franciszkanów w Polsce. „Kurier Warszawski”. Nr 204, s. 4, 27 lipca 1936. 
  28. Siedmiowiekowa działalność zakonu św. Franciszka. „Orędownik”. Nr 237, s. 6, 13 października 1937. 
  29. Duch ofiary w życiu wspólnot MI oraz poszczególnych Rycerzy w kontekście życia i śmierci św. Maksymiliana. mi-polska.pl. s. 1. [dostęp 2018-07-02].
  30. Andrzej Deptuch, Wiesław Banach. Spotkania. Rozmowa z o. Andrzejem – cz. 2. „Słówko”. Nr 6, s. 4, 8 lutego 1998. Parafia Podwyższenia Krzyża Świętego w Sanoku.