Otwórz menu główne

Niniew

wieś w województwie wielkopolskim

Niniew (daw. także Niniewo, Nieniewo[2]) – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie pleszewskim, w gminie Chocz.

Niniew
Niniew – jeden z budynków z rudy darniowej
Niniew – jeden z budynków z rudy darniowej
Państwo  Polska
Województwo wielkopolskie
Powiat pleszewski
Gmina Chocz
Wysokość 89 m n.p.m.
Liczba ludności (2014) 321[1]
Strefa numeracyjna (+48) 62
Kod pocztowy 63-313
(poczta: Chocz)
Tablice rejestracyjne PPL
SIMC 0195601
Położenie na mapie gminy Chocz
Mapa lokalizacyjna gminy Chocz
Niniew
Niniew
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Niniew
Niniew
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa wielkopolskiego
Niniew
Niniew
Położenie na mapie powiatu pleszewskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu pleszewskiego
Niniew
Niniew
Ziemia52°01′01,2″N 17°48′52,6″E/52,017000 17,814611

Spis treści

PołożenieEdytuj

Niniew leży nad dolną Prosną, na prawym jej brzegu, na skraju Równiny Rychwalskiej. Wieś zajmuje powierzchnię 455 ha. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kaliskiego. Obecnie jest jedną z dwunastu wsi należących do gminy Chocz[3].

HistoriaEdytuj

Według źródeł pisanych z 1579 roku Niniew należał do Niniewskich herbu Nałęcz. Gniazdo tego rodu wzmiankowane było już w 1352 roku. W roku 1618 wieś należała do Zygmunta Suchorzewskiego, w 1789 do Kazimierza Lipskiego. W 1793 Niniew znalazł się pod zaborem pruskim, zaś do 1815 w granicach Kongresówki, a więc pod zaborem rosyjskim. Na Prośnie przebiegała granica pomiędzy Wielkim Księstwem Poznańskim a Imperium Rosyjskim. W pobliskim Czołnochowie znajdowała się komora celna ze stacjonującym oddziałem Kozaków. W 1827 wieś zamieszkiwało 145 mieszkańców. W 1864 Niniew przynależał do gminy Olesiec, zamieszkiwało go wówczas 164 mieszkańców. Po uwłaszczeniu carskim w 1865 chłopi z Niniewa, w ramach protestu ze względu na niesprawiedliwe potraktowanie, uniemożliwiali dziedzicowi uprawę ziemi, która odpadła od wsi podczas parcelacji. Przywódców protestu aresztowano[3].

Na początku XIX majątek w Niniewie należał do Franciszka Stanisława Lubańskiego. Kolejnym właścicielem majątku w Niniewie była częściowo spolonizowana rodzina Pedów. Po odzyskaniu niepodległości w 1918 wieś należała administracyjnie do gromady Chocz w powiecie kaliskim, w województwie łódzkim. Przed II wojną światową Alfred Peda i jego syn Jerzy byli więzieni w Berezie Kartuskiej, zaś syn Otto służył w Wojsku Polskim w stopniu oficera. Pedowie założyli OSP we wsi, wznosząc na własnym gruncie pierwszą drewnianą remizę w 1930[4][3].

Wojska niemieckie zajęły Niniew (przemianowany na Langenstein) 4 września 1939. Jak cała gmina wieś została wcielona do Kraju Warty. 17 mieszkańców Niniewa brało udział w kampanii wrześniowej, trzech zginęło, jeden został zamordowany w niemieckim obozie koncentracyjnym. W czasie okupacji wysiedlono niektórych Polaków, sprowadzając na ich miejsce Niemców. Polacy zmuszeni byli do zatrudnienia się w gospodarstwach niemieckich, w przeciwnym razie groziła im wywózka na roboty do Rzeszy. Mężczyzn wcielano też do Wehrmachtu. Kwileń został wyzwolono w styczniu 1945 roku[3].

W 1945 rozparcelowano majątek rodziny Pedów. W dworze zamieszkali dotychczasowi pracownicy majątku. Z czasem dwór, czworaki i inne zabudowania rozebrano; dużą oborę w 1977. Do dnia dzisiejszego zachował się jedynie spichlerz z 1875 roku. W 1961 wieś została zelektryfikowana. Pod koniec lat 60-tych położono drogę asfaltową. Niniew jest wsią sołecką[3].

TurystykaEdytuj

Za Domem Strażaka znajduje się zabytkowy spichlerz, jedyna pozostałość po zabudowie dworskiej. W pobliżu pomnikowe dęby szypułkowe (jako pomnik od 1999 roku). Zachował się większy zespół domów chłopskich z przełomu XIX i XX wieku[5].

Transport drogowyEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Gmina Chocz. Wykaz ilościowy mieszkańców według miejscowości. Chocz: 2014, s. 1. (pol.)
  2. Łucja Gajda, Stanisław Małyszko: Majątki wielkopolskie. T. 2: Powiat pleszewski. Szreniawa: Muzeum Narodowe Rolnictwa i Przemysłu Rolno-Spożywczego, 1997, s. 120. ISBN 83-86624-01-9. (pol.)
  3. a b c d e Jan Woldański (pod red.): Gmina Chocz. Przewodnik historyczno-kulturalny. Chocz: Gminny Ośrodek Kultury w Choczu, 2014, s. 225-228. ISBN 978-83-939071-0-6. (pol.)
  4. OSP w Niniewie (pol.). www.chocz.pl, 2016-01-30. [dostęp 2019-03-04].
  5. Paweł Anders (pod red.): Puszcza Pyzdrska. Poznań: 2013, s. 72. ISBN 978-83-61091-90-5. (pol.)