Otwórz menu główne

Saksonia-Anhalt (niem. Sachsen-Anhalt, dolnoniem. Sassen-Anhalt) – kraj związkowy w Niemczech, ze stolicą w Magdeburgu.

Saksonia-Anhalt
Sachsen-Anhalt
kraj związkowy
ilustracja
Herb Flaga
Herb Flaga
Państwo  Niemcy
Stolica Magdeburg
Kod ISO 3166-2 DE-ST
Premier Reiner Haseloff (CDU)
Powierzchnia 20 446,31 km²
Populacja (31 grudnia 2011)
• liczba ludności

2 276 736[1]
• gęstość 111 os./km²
Szczegółowy podział administracyjny
Liczba miast na prawach powiatu 3
Liczba powiatów 11
Liczba gmin 219
Liczba przedstawicieli w parlamencie
Liczba przedstawicieli w Bundesracie 4
Położenie na mapie Niemiec
Położenie na mapie
Strona internetowa
Portal Portal Niemcy

Spis treści

PołożenieEdytuj

Północną część Saksonii-Anhalt stanowią równiny, wchodzące w skład Starej Marchii, gdzie leżą stare miasta hanzeatyckie jak Salzwedel, Stendal i Tangermünde. Na północnym wschodzie znajduje się teren pokryty łąkami, zwany wrzosowiskiem Colbitz-Letzling (Colbitz-Letzlinger Heide). Na południe od tego leży żyzna równina z miastami: Burg, Schönebeck (Elbe), Oschersleben (Bode), Wanzleben, Aschersleben. Na południowym zachodzie kraju leżą góry Harzu.

Na północnym wschodzie graniczy z krajem związkowym Brandenburgia, na południowym wschodzie z Saksonią, na południowym zachodzie z Turyngią oraz na północnym zachodzie z Dolną Saksonią.

HistoriaEdytuj

 
Tereny zamieszkane przez Słowian we wczesnym średniowieczu na niemieckiej mapie z XIX w.

We wczesnym średniowieczu przebiegała przez region zachodnia granica osadnictwa słowiańskiego. Zamieszkiwali tu m.in. Koledzice, Chudzicy, Nieletycy, Morzyczanie, Lesicy i Hawelanie. Znajdował się tu jeden z głównych grodów słowiańskich na PołabiuHobolin. W późnym średniowieczu na obszarze dzisiejszego kraju związkowego Saksonia-Anhalt istniał szereg krajów, z których najbardziej znaczącymi były Marchia Brandenburska (leżał tu jej zachodni kraniec, czyli Stara Marchia), arcybiskupstwo magdeburskie, Księstwo Saksonii-Wittenbergi oraz Anhalt (rozczłonkowany na mniejsze księstwa). W 1356 Księstwo Saksonii-Wittenbergi zostało przekształcone w Elektorat Saksonii, a w latach 1373-1415 Stara Marchia, jako część Brandenburgii, stanowiła posiadłość Korony Czeskiej. Miasto Tangermünde było drugą siedzibą Karola Luksemburskiego po Pradze.

 
Księstwa anhalckie w latach 1747-1793

W czasach nowożytnych na południu regionu istniały wydzielone z Elektoratu Saksonii księstwa: Księstwo Saksonii-Zeitz w latach 1657-1718, Księstwo Saksonii-Merseburga w latach 1657-1738 i Księstwo Saksonii-Weißenfels w latach 1656-1746. W 1680 arcybiskupstwo magdeburskie zostało przekształcone w świeckie księstwo i włączone do Brandenburgii, wraz z którą w 1701 zostało częścią Królestwa Prus, a region Wittenbergi znalazł się pod panowaniem królów Polski Augusta II Mocnego i Augusta III Sasa jako część unijnego państwa polsko-saskiego w latach 1697-1763. W 1718 także Zeitz z Naumburgiem, w 1738 Merseburg, a w 1746 Weißenfels z Querfurtem znalazły się w jego granicach.

W 1807 Stara Marchia i księstwo magdeburskie zostały włączone do Królestwa Westfalii. Na mocy postanowień kongresu wiedeńskiego w 1815 r. do Prus włączono Starą Marchię, Magdeburg oraz dotychczasowe północno-zachodnie ziemie Saksonii z Wittenbergą, które scalono tworząc prowincję Saksonia. W 1863 doszło do zjednoczenia ziem anhalckich w Księstwo Anhalt. W 1871 r. cały obszar został częścią Cesarstwa Niemieckiego.

Saksonia-Anhalt powstała przez administracyjne połączenie części dawnej pruskiej prowincji Saksonia, która stanowi główną część obecnego kraju związkowego, z dawnym Wolnym Krajem Anhalt i częściami dawnego księstwa Brunszwiku. W latach 1949-1990 znajdowała się w granicach NRD.

AdministracjaEdytuj

W nawiasach skróty z tablic rejestracyjnych poszczególnych powiatów.

Miasta na prawach powiatuEdytuj

 

Powiaty ziemskieEdytuj

Największe miastaEdytuj

miasto populacja
(2014)
1 Halle (Saale) 232,470
2 Magdeburg 232,306
3 Dessau-Roßlau 83,061
4 Wittenberga 46,621
5 Bitterfeld-Wolfen 40,779
6 Halberstadt 40,440
7 Stendal 40,079
8 Weißenfels 39,918
9 Bernburg (Saale) 33,633
10 Merseburg 33,317

PolitykaEdytuj

Koalicja rządząca: koalicja CDU i SPD

Skład Landtagu:

Przedostatnie wybory: 20 marca 2011
Ostatnie wybory: 2016

CiekawostkiEdytuj

 
Polsko-saski słup dystansowy z 1728 r. w Gräfenhainichen

PrzypisyEdytuj