Otwórz menu główne

Tadeusz Olbrycht

polski zootechnik

Tadeusz Maria Olbrycht (ur. 23 maja 1891 w Sanoku, zm. 2 czerwca 1963 w Krakowie) – polski zootechnik.

Tadeusz Olbrycht
Data i miejsce urodzenia 23 maja 1891
Sanok
Data i miejsce śmierci 2 czerwca 1963
Kraków
Zawód, zajęcie zootechnik, wykładowca akademicki
Narodowość  Polska
Tytuł naukowy profesor doktor habilitowany
Alma Mater Uniwersytet w Poznaniu
Uczelnia Wyższa Szkoła Rolnicza we Wrocławiu
Stanowisko profesor zwyczajny,
nauczyciel akademicki
Rodzice Piotr, Maria
Krewni i powinowaci Jan Stanisław, Bruno (bracia)
Odznaczenia
Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski

ŻyciorysEdytuj

Urodził się 23 maja 1891 w Sanoku[1][2]. Był synem Piotra Olbrychta (w 1882 zastępca prowizoryczny nauczyciela w szkole ludowej w Zahutyniu pod Sanokiem[3], lekarz weterynarii, w 1887 mianowanego weterynarzem powiatowym w Sanoku[4] i służący tam w kolejnych latach przy c. k. starostwie powiatu sanockiego[5], w 1911 starszy weterynarz przy c. k. starostwie powiatu wadowickiego[6])[2][7]. Jego braćmi byli Jan Stanisław (1886-1968, lekarz, profesor), Bruno (1895-1951, generał Wojska Polskiego)[2].

Gimnazjum ukończył w 1909 w Wadowicach. Następnie studiował weterynarię we Lwowie do 1912 roku. Studia te kontynuował w Dreźnie i Wiedniu, gdzie w 1914 roku uzyskał dyplom lekarza weterynarii. Z kolei dyplom inżyniera rolnika uzyskał na Uniwersytecie w Poznaniu.

Po wybuchu I wojny światowej został powołany służby w c. i k. armii i służył jako rotmistrz huzarów[2]. Pełnił stanowisko dyrektora szpitala koni na Węgrzech i na froncie włoskim[2]. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości został przyjęty do Wojska Polskiego[2]. Został awansowany do stopnia kapitana lekarza weterynarii rezerwy ze starszeństwem z 1 czerwca 1919[8][9]. W 1923, 1924 był oficerem rezerwowym lekarzem weterynarii w Kadrze Okręgowego Szpitala Koni nr VII w Poznaniu[10][11]. W 1934 pozostawał w ewidencji Powiatowej Komendy Uzupełnień Lwów Miasto[12].

Stopień naukowy doktora nauk weterynaryjnych otrzymał w Akademii Weterynaryjnej we Lwowie w 1921 roku, w której pracował podczas dwudziestolecia międzywojennego. W 1924 roku uzyskał tam stopień naukowy doktora habilitowanego. Tytuł profesora nadzwyczajnego otrzymał w 1926 roku, a profesora zwyczajnego w 1938 roku[13].

Podczas II wojny światowej przebywał na emigracji w Wielkiej Brytanii. Był profesorem hodowli zwierząt i pełnił funkcję prodziekana Wydziału Weterynaryjnego na Uniwersytecie Edynburskim[2]. Ponadto zdobył on doktorat z genetyki na University of London w 1944[13].

Po zakończeniu wojny wrócił w 1946 roku w nowe granice Polski, zamieszkując we Wrocławiu. Został wykładowcą na Uniwersytecie Wrocławskim i Politechnice Wrocławskiej[2]. Był pierwszym dziekanem Wydziału Zootechnicznego w latach 19501953. Kierował Katedrą Ogólnej Hodowli Zwierząt Uniwersytetu, a później Wyższej Szkoły Rolniczej we Wrocławiu do 1961 roku. Zmarł w 1963 roku w Krakowie i został pochowany tamże na Cmentarzu Rakowickim[13][2].

Dorobek naukowyEdytuj

Tadeusz Olbrycht był specjalistą w dziedzinie genetyki, hodowli zwierząt, biologii rozrodu zwierząt gospodarskich oraz żywienia zwierząt. Zaliczany jest do pionierów w zakresie sztucznego unasienniania zwierząt gospodarskich. Staż naukowy, a następnie etat asystenta uzyskał w Stanach Zjednoczonych u prof. Thomasa Hunta Morgana – laureata naukowej nagrody Nobla, na Uniwersytecie Columbia w Nowym Jorku. Pracował także jako lekarz weterynarii w stadninie koni w Kentucky[13].

Zaaklimatyzował w Polsce kukurydzę pastewną: koński ząb i wyhodował 4 odmiany. Opracował nowoczesny sprzęt do unasienniania zwierząt gospodarskich i dokonywania pomiarów, udowodnił eksperymentalnie, że rzęsistek bydlęcy powoduje ronienia u krów. Za swoją działalność został odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski[13].

Do jego najważniejszych prac należą[14]:

  • Podstawy rozwoju zootechniki miczurinowskiej w ZSRR, Lublin 1950.
  • Unasienianie zwierząt gospodarskich, Warszawa 1951.
  • Możliwości zwiększenia płodności zwierząt w świetle biologii, Lublin 1951.
  • Zootechnika. Część ogólna, Wrocław 1952.
  • Jak podnieść żywotność i płodność zwierząt gospodarskich, Warszawa 1955.
  • Kukurydza, Warszawa 1956.
  • Typy użytkowe i rasy zwierząt domowych, Wrocław 1960.

PrzypisyEdytuj

BibliografiaEdytuj