Otwórz menu główne

Władimir Oskarowicz Kappel (ros. Владимир Оскарович Каппель, ur. 28 kwietnia 1883; zm. 26 stycznia 1920) – rosyjski generał, monarchista i przeciwnik bolszewizmu.

Władimir Kappel
Владимир Оскарович Каппель
Ilustracja
generał major
Data urodzenia 28 kwietnia 1883
Data i miejsce śmierci 26 stycznia 1920
gubernia irkucka
Przebieg służby
Lata służby 1900-1920
Siły zbrojne Armia Imperium Rosyjskiego (1900-1918)
biali (1918-1920)

ŻyciorysEdytuj

Urodził się w arystokratycznej rodzinie szwedzko-rosyjskiej. Wstąpił do Armii Rosyjskiej w 1900. Brał udział w wojnie z Japonią. Podczas I wojny światowej był dowódcą 347 pułku piechoty w 1 Armii Rosyjskiej. Po rewolucji październikowej udał się na Powołże, do Samary. W 1918 został dowódcą Armii Komitetu Członków Konstynuanty (Komucz). Początkowo na czele małego oddziału (2 kompanie piechoty, oddział jazdy i 1 bateria dział majora Wyrypajewa) gromił przeważające siły bolszewickie, m.in. pod Syzraniem, w Stawropolu (obecnie Togliatti), Symbirsku (obecnie Uljanowsk). Razem z legionem czechosłowackim zajął 7 sierpnia 1918 Kazań, zdobywając pokaźną część rosyjskiego złotego zapasu[1][2]. W końcu sierpnia stoczył w rejonie Swijażska bitwę z oddziałami Armii Czerwonej szykującymi się do odbicia Kazania. Po zaciętej walce musiał się wycofać, by pójść na odsiecz zagrożonemu Symbirskowi. 10 września Kazań został ponownie opanowany przez czerwonych[3]. Dwa dni później czerwoni weszli również do Symbirska. W dniach 18-24 września Kappel usiłował odbić miasto, jednak zagrożony okrążeniem przez nadchodzącą czerwoną 5 Armię musiał się wycofać[4].

Po przewrocie wojskowym w grudniu 1918, na skutek którego admirał Kołczak zdobył władzę dyktatorską na terenach kontrolowanych przez jego wojska, Kappel przedstawił mu plan stworzenia doborowej jednostki składającej się z samych oficerów odznaczonych orderem św. Jerzego. Kołczak wyraził zgodę. Dowódcą Korpusu Oficerskiego został Kappel. Jednostka sprawdzała się na polu walki doskonale, często rozbijając przeważające siły wroga. Za sukcesy na froncie Kappel został awansowany do stopnia generała majora.

Jednak pod koniec 1919 armia Kołczaka była już w stanie rozkładu. "Biali" musieli się cofać pod naporem Armii Czerwonej, która na początku grudnia 1919 rozpoczęła ofensywę. Oddziały "białych" zostały w połowie stycznia 1920 okrążone, jednak dzięki umiejętnościom Kappela znaczna część wojsk zdołała się uratować, przebijając się przez pierścień nieprzyjaciela i w ciągłych walkach cofając się przez Syberię. Ten odwrót znany jest jako Wielki Syberyjski Marsz Lodowy. Po przejściu przez rzekę Kan generał miał odmrożone nogi, wdała się gangrena i trzeba było amputować część stóp[5]; kilka dni potem zmarł na zapalenie płuc w guberni irkuckiej. Dowództwo po nim objął generał Siergiej Wojciechowski, który dokończył Marsz Lodowy. Po rozpadzie Związku Radzieckiego szczątki Władimira Kappela zostały pochowane na moskiewskim cmentarzu Dońskim.

OdznaczeniaEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Evan Mawdsley, Wojna domowa w Rosji 1917-1920, Monika Popławska (tłum.), Warszawa: Bellona, 2010, s. 84, ISBN 978-83-11-11638-2, OCLC 750846354.
  2. J. D. Smele, The "Russian" Civil Wars 1916-1926. Ten Years That Shook the World, Hurst&Company, London 2015, ​ISBN 978-1-84904-721-0​, s. 86.
  3. Evan Mawdsley, Wojna domowa w Rosji 1917-1920, Monika Popławska (tłum.), Warszawa: Bellona, 2010, s. 94-95, ISBN 978-83-11-11638-2, OCLC 750846354.
  4. Simbirskaja opieracija 1918 [w:] Grażdanskaja wojna i wojennaja intierwiencija w SSSR. Encikłopiedija, Sowietskaja Encikłopiedija, Moskwa 1987.
  5. Gieorgij Listwin: Дом Каппеля в Орловке К истории Великого Сибирского Ледяного похода. Статья вторая (ros.). W: ИА «Белые воины» [on-line]. 27 lipca 2012. [dostęp 2015-11-22].