Władysław Kucharski (historyk)

polski historyk, pedagog, działacz społeczny

Władysław Wiktor Kucharski (ur. 23 grudnia 1875 w Sanoku, zm. 1942) – polski historyk, pedagog, dyrektor szkół, działacz społeczny.

Władysław Kucharski
Data i miejsce urodzenia 23 grudnia 1875
Sanok
Data śmierci 1942
Zawód, zajęcie historyk, nauczyciel
Narodowość polska
Edukacja C. K. Gimnazjum w Sanoku
Rodzice Stanisław, Zofia
Odznaczenia
Odznaka Honorowa „Orlęta”

ŻyciorysEdytuj

Urodził się 23 grudnia 1875 w Sanoku[1][2][3]. Był synem Stanisława (kancelista od ksiąg gruntowych w C. K. Sądzie Obwodowym w Sanoku[1], radny miejski, w 1896 przeniesiony służbowo do Lwowa[4]) i Zofii z domu Robel[5]. Wraz z rodziną mieszkał w Sanoku przy ulicy Podgórze 284[1].

W 1894 zdał egzamin dojrzałości w C. K. Gimnazjum Męskim w Sanoku (w jego klasie byli m.in. Emil Gaweł, Franciszek Słuszkiewicz)[2][6][7]. Po maturze miał podjąć studia prawnicze[2]. Od października 1895 studiował kierunek filozoficzny na Uniwersytecie we Fryburgu (Szwajcaria), co umożliwiło mu stypendium przyznane przez fundację Czartoryskich[8].

Podjął pracę w zawodzie nauczyciela 28 sierpnia 1898[3]. Złożył egzamin nauczycielski 28 lutego 1899. Został mianowany nauczycielem rzeczywistym 22 czerwca 1899[3]. Na początku roku szkolnego został przeniesiony z Brzeżan do C. K. IV Gimnazjum we Lwowie i pracował tam w kolejnych latach[9][3][10][11]. W tym okresie, w latach szkolnych 1910/1911 i 1911/1912 pełnił posadę dyrektora Prywatnego Gimnazjum Realnego w Borszczowie, ucząc tam historii, geografii[12][13][9], w latach szkolnych 1919/1920 i 1920/1921 był dyrektorem Prywatnego Gimnazjum Żeńskiego „Sacré Coeur” (typu humanistycznego) przy placu Jura l we Lwowie[9][14], a w 1921 kierował Zakładem w Drohowyżu (kształcącym sieroty z I wojny światowej, działającej na mocy Fundacji Skarbkowskiej)[9]. Latem 1935 został dyrektorem Gimnazjum im. Stanisława Konarskiego w Oświęcimiu[15][16] i sprawował tę funkcję do wybuchu II wojny światowej we wrześniu 1939[17]. W tym czasie pełnił stanowisko honorowo, bez pobierania wynagrodzenia, jako że będąc pułkownikiem Wojska Polskiego w stanie spoczynku otrzymywał emeryturę.

Od 1919 do 1919 zasiadał w Tymczasowej Radzie Miejskiej we Lwowie[9]. Był przewodniczącym koła im. Adama Asnyka Towarzystwa Szkoły Ludowej we Lwowie[18]. Od 1924 był redaktorem czasopisma harcerskiego „Skaut[9].

Został pierwszym historykiem pochodzącym z miasta Sanoka[19]. Był autorem monografii historycznej pt. Sanok i sanocka ziemia w dobie Piastów i Jagiellonów. Monografia historyczna z 1905[20], służącej na początku XX wieku za podstawowe źródło wiedzy o mieście, z którego korzystali w kolejnych latach historycy-regionaliści[21]. Publikował prace historyczne (także w „Gazecie Sanockiej”[22]), biograficzne, podręczniki, szkice literackie, utwory poetyckie i sceniczne.

Władysław Kucharski zmarł w 1942 i został pochowany na cmentarzu w Nowym Sączu. Był żonaty, miał dwóch synów, którzy polegli walcząc jako Orlęta Lwowskie w obronie Lwowa w 1918.

PublikacjeEdytuj

OdznaczeniaEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. a b c CK Gimnazjum Państwowe Wyższe w Sanoku. Katalog główny, rok szkolny 1891/1892 (zespół 7, sygn. 13). AP Rzeszów – O/Sanok, s. 264.
  2. a b c Sprawozdanie Dyrektora C. K. Gimnazyum w Sanoku za rok szkolny 1894. Sanok: Fundusz Naukowy, 1894, s. 58.
  3. a b c d Henryk Kopia: Spis nauczycieli szkół średnich w Galicyi oraz polskiego gimnazyum w Cieszynie. Lwów: Towarzystwo Nauczycieli Szkół Wyższych, 1909, s. 64.
  4. Kronika. „Gazeta Sanocka”. Nr 73, s. 3, 23 sierpnia 1896. 
  5. Osoby o nazwisku „Kucharski” w Genealogii Potomków Sejmu Wielkiego. sejm-wielki.pl. [dostęp 2 lipca 2014].
  6. Po 10-ciu latach. „Gazeta Sanocka”, s. 3, Nr 28 z 10 lipca 1904. 
  7. Absolwenci. 1losanok.pl. [dostęp 2016-05-14].
  8. Kronika. „Gazeta Sanocka”, s. 3, Nr 29 z 20 października 1895. 
  9. a b c d e f g h Kucharski. IV Gimnazjum 1928 ↓, s. 63.
  10. Kronika. Budowa przystanku kolejowego. „Tygodnik Ziemi Sanockiej”, s. 3, Nr 25 z 16 października 1910. 
  11. Maria Myćka-Kril: Dorobek nauczycieli i uczniów Gimnazjum w Sanoku. W: Księga pamiątkowa Gimnazjum Męskiego w Sanoku 1888–1958. Kraków: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1958, s. 96.
  12. Kronika. Wiadomości osobiste. „Tygodnik Ziemi Sanockiej”. Nr 25, s. 3, 16 października 1910. 
  13. Sprawozdanie Dyrekcyi Polskiego Gimnazyum Realnego z prawami szkół rządowych w Borszczowie za rok szkolny 1911/12. Borszczów: 1912, s. 15.
  14. Zbysław Popławski: Gimnazja na odłączonych ziemiach Małopolski Wschodniej. lwow.com.pl. [dostęp 2 lipca 2014].
  15. Kalendarium szkoły - 1931-1950. konarski.edu.pl. [dostęp 2 lipca 2014].
  16. 100 lat Liceum Konarskiego - 95 lat LO im. St. Konarskiego w Oświęcimiu. kasztelania.pl, 13 maja 2011. [dostęp 2 lipca 2014].
  17. Staruszek Konar kończy 95 lat. tvn24.pl, 29 września 2010. [dostęp 2 lipca 2014].
  18. Aleksander Czołowski: Historia Lwowa. Lwów: 1925, s. 21.
  19. Sanok. Dzieje miasta. Praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka. Kraków: Secesja, 1995, s. 5. ISBN 83-86077-57-3.
  20. Sanok i sanocka ziemia w dobie Piastów i Jagiellonów : monografia historyczna. pbc.rzeszow.pl. [dostęp 2 lipca 2014].
  21. Wojciech Sołtys, Oświata i szkolnictwo, W epoce autonomii galicyjskiej, w: Sanok. Dzieje miasta. Praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka, Kraków 1995, s. 439.
  22. Władysław Kucharski. Grzegorz z Sanoka. Rys biograficzny. „Gazeta Sanocka”, s. 1-2, Nr 143 z 23 września 1906. 
  23. Z przeszłości Sanoka / Kronika. Mianowania i przeniesienia. „Gazeta Sanocka”. Nr 9, s. 1-3, 28 lutego 1904. 
  24. Gimnazyum sanockie w świetle cyfr do r. 1899. „Gazeta Sanocka”. Nr 21, s. 1-2, 22 maja 1904. 

BibliografiaEdytuj