Iggy Pop

amerykański muzyk rockowy

Iggy Pop, właśc. James Newell Osterberg, Jr.[5][6] (ur. 21 kwietnia 1947 w Muskegon[7]) – amerykański muzyk, wokalista, autor tekstów, aktor filmowy[4].

Iggy Pop
ilustracja
Imię i nazwisko James Newell Osterberg[1]
Pseudonim Iggy Pop
Data i miejsce urodzenia 21 kwietnia 1947[2]
Muskegon[3], Michigan, USA
Instrumenty gitara, instrumenty klawiszowe, perkusja
Gatunki garage rock, glam rock, protopunk[4], punk rock, hard rock, shock rock[4]
Zawód wokalista, instrumentalista, autor piosenek, aktor
Aktywność od 1960
Wydawnictwo Virgin, RCA, A&M, Arista
Powiązania David Bowie, Marilyn Manson
Zespoły
The Stooges
Odznaczenia
Oficer Orderu Sztuki i Literatury (Francja)
Strona internetowa

Jeden z najważniejszych pionierów punk rocka i prekursorem nowej fali[8]. Nazwany został "ojcem chrzestnym punka" (Godfather of punk)[9][5].

W 1995 brytyjski magazyn Mojo umieścił pierwsze trzy albumy jego zespołu The Stooges, Fun House i Raw Power na liście 100 najwybitniejszych albumów wszech czasów, z czego debiutancki album został sklasyfikowany na 79. miejscu tego zestawienia, drugi na 98, zaś trzeci na 16. miejscu. Na tej samej liście umieszczono również solowy album Iggy'ego zatytułowany Lust For Life. Został sklasyfikowany na 44. miejscu[10].

W 2003 otrzymał we Francji Order Sztuki i Literatury[11]. W 2009 wokalista został sklasyfikowany na 17. miejscu listy 50 najlepszych heavymetalowych frontmanów wszech czasów według Roadrunner Records[12]. W 2010 amerykański magazyn Rolling Stone sklasyfikował go wraz z zespołem The Stooges na 76. miejscu 100 najwybitniejszych artystów w historii muzyki[13].

W 2010 wraz z zespołem The Stooges został uhonorowany miejscem w Rock and Roll Hall of Fame[14].

W 2012 jego pierwszy album z zespołem The Stooges został sklasyfikowany na 185. miejscu 500 najlepszych albumów wszech czasów według Rolling Stone[15]. Na tej samej liście znalazł się również album Fun House z 1970, który umieszczono na 191. miejscu[15].

Spis treści

ŻyciorysEdytuj

Wczesne lataEdytuj

Urodził się w Muskegon w stanie Michigan jako syn Louella (z domu Christensen; 1917–1996) i Jamesa Newella Österberga, Sr. (1921–2007)[16], byłego nauczyciela języka angielskiego w szkole średniej i trenera baseballa w Fordson High School w Dearborn. Ma pochodzenie niemieckie, angielskie i irlandzkie po ojcu[17], a norweskie i duńskie po przodkach matki[17]. Jego ojciec został adoptowany przez szwedzką rodzinę i przyjął nazwisko Österberg. Dorastał w Ypsilanti. W 1965 ukończył Pioneer High School[16] w Ann Arbor. Uczęszczał do University of Michigan[16], jednak porzucił studia.

KarieraEdytuj

 
W 1973 na koncercie w Massey Hall w Toronto.

Na przełomie lat 60. i 70. XX wieku należał do The Stooges[18], grupy rockowej, w której był wokalistą i liderem[19]. Zespół z powodu swoich koncertów zyskał złą sławę. Pop na scenie szokował publiczność dzikością swego zachowania, prowokacyjnymi odzywkami, samookaleczeniem, obnażaniem się. The Stooges, założony w 1967, dziś jest uznawany za jednego z pionierów punk rocka, jednak w okresie działalności nie odnosił wielkich sukcesów i rozpadł się w 1974, także z powodu kłopotów Popa z narkotykami[20].

 
Iggy Pop w 1987

Karierę solową Pop rozpoczął w 1977, dzięki wydatnej pomocy Davida Bowiego[21], producenta kilku jego płyt – The Idiot w marcu i Lust For Life we wrześniu[22]. Nowe nagrania jak "China Girl" (w maju 1977) mogły zaskoczyć jego dotychczasowych fanów – Pop nie bał się ruszyć w spokojniejsze, na niektórych z późniejszych płyt wręcz popowe rejony. Jednak o tym, że muzyk nie zapomniał o swych korzeniach mogą świadczyć choćby płyty z przełomu tysiącleci: Avenue B i Beat 'Em Up[3].

W 2003 The Stooges zostało reaktywowane w niemal oryginalnym składzie, oprócz basisty Mike'a Watta, który zastąpił zmarłego w 1975 Dave'a Alexandre'a. W tym składzie zespół w 2006 nagrał, a w 2007 wydał płytę The Weirdness. 6 stycznia 2009 w wieku 60 lat zmarł na atak serca gitarzysta Ron Asheton. Po niemal rocznej przerwie w koncertowaniu The Stooges postanowili powrócić do grania z Jamesem Williamsonem, który grał w The Stooges głównie w latach 1972-1974, kiedy to Ron Asheton grał w zespole na gitarze basowej. Stooges nagrało wtedy Raw Power z takimi utworami jak Search and destroy, czy Gimme Danger. Po powrocie Williamsona do składu, Stooges ogrywają głównie utwory z tej płyty, wzbogacone utworami z Metallic K.O. – gdzie też udzielał się Williamson – i kilkoma kawałkami z wcześniejszego okresu. W tym składzie w 2013 zespół wydał płytę Ready to Die. W 2014, po nagłej śmierci perkusisty Scotta Ashetona (który zmarł podobnie jak jego brat na zawał), Iggy Pop na rok zawiesił koncertowanie[23].

W 2015 powrócił do koncertowania po Europie i obu Amerykach, tym razem solo z muzykami, z którymi występował podczas trasy promocyjnej do płyty Blah Blah Blah[24]. Pierwszy koncert w nowym składzie zagrał 27 czerwca w Holandii na festiwalu Down the Rabbit Hole[25].

13 listopada 2015 ukazała się płyta Kylie Minogue Kylie Christmas (wyd. Parlaphone/Warner Bros), na której wziął udział w nagraniu utworu "Christmas Wrapping"[26].

W 2016 powrócił z solową płytą Post Pop Depression[27], nagraną z pokolenie młodszym Joshua Homme, znanym z zespołu Queens of the Stone Age. W Polsce spotkały go entuzjastyczne recenzje[28][29][30][31], zwrócono także uwagę na znakomitą formę koncertową niemal 69-letniego muzyka[32].

Grał też w filmach Jima Jarmuscha: Arizona Dream, Trainspotting czy Porachunki[33], do którym komponował także muzykę i piosenki.

Spotykał się z Diane Bishop (1960), Kathy Asheton (1968), Nico (1969), Sable Starr (1971), Lori Mattox (1972) i Bebe Buell (1973)[34]. W 1968 ożenił się z Wendy Weissberg, lecz 25 listopada 1969 ich ślub został anulowany. W latach 1984–1998 był żonaty z Suchi Asano[34]. W listopadzie 2008 poślubił Ninę Alu[34].

OdznaczeniaEdytuj

DyskografiaEdytuj

Zobacz więcej w artykule The Stooges, w sekcji Dyskografia.

Nagrania soloweEdytuj

Albumy koncertowe

Składanki

FilmografiaEdytuj

KompozytorEdytuj

obsada aktorskaEdytuj

Rok Tytuł Rola Reżyser
1970 Midsummer Rock Fest (film dokumentalny) w roli samego siebie Bob Heath
1983 Rock & Rule potwór z innego wymiaru (głos) Clive A. Smith
1986 Sid i Nancy (Sid and Nancy) spodziewany gość Alex Cox
Kolor pieniędzy (The Color of Money) chudy gracz na drodze Martin Scorsese
1987 Rolling Stone Presents Twenty Years of Rock & Roll (TV) w roli samego siebie Malcolm Leo
1990 Beksa (Cry-Baby) Belvedere Rickettes John Waters
Hardware Angry Bob Richard Stanley
1994-96 Przygody Piotrków (The Adventures of Pete & Pete) James Mecklenberg Alison Maclean
1995 Atolladero Madden Óscar Aibar
Truposz (Dead Man) Salvatore "Sally" Jenko Jim Jarmusch
Odlotowa dziewczyna (Tank Girl) Rat Face Rachel Talalay
1996 Kruk 2: Miasto Aniołów (The Crow 2: City of Angels) Curve Tim Pope
1997 Odważny (The Brave) człowiek jedzący ptaki Johnny Depp
1998 Star Trek: Stacja kosmiczna (Star Trek: Deep Space Nine) Yelgrun Chip Chalmers
2000 Dzień bałwana (Snow Day) Pan Zellweger Chris Koch
2002 Gliniarze bez odznak (Fastlane) Teddy McNair Marcos Siega
2003 Kawa i papierosy (Coffee and Cigarettes) Iggy (odc. "Somewhere in California") Jim Jarmusch
2007 Amerykański tata (American Dad!) Jerry (głos) Rodney Clouden, Ron Hughart
2008 Persepolis Anoush (głos) Vincent Paronnaud, Marjane Satrapi
2009 Koszmar (Suck) Victor Rob Stefaniuk
2010 Art House Gordon Ohr Victor Fanucchi
Artur i Minimki 3. Dwa światy (Arthur and the Two Worlds War) Darkos (głos) Luc Besson
2012 L'étoile du jour sumienie Elliota Sophie Blondy
2013–2014 Once Upon a Time in Wonderland gąsienica (głos) David Boyd
2014 Asthma lokalny pijak Jake Hoffman

Przypisy

  1. Iggy Pop w bazie Internet Movie Database (ang.)
  2. Iggy Pop w bazie Filmweb
  3. a b Iggy Pop (ang.) w Discogs.com
  4. a b c Greg Prato: Iggy Pop Biography (ang.). AllMusic. [dostęp 2016-08-17].
  5. a b Personalidade: Iggy Pop (EUA) (port.). InterFilmes.com. [dostęp 2017-08-13].
  6. Iggy Pop (ang.). Listal. [dostęp 2017-08-13].
  7. Colin Larkin: The Guinness encyclopedia of popular music, Tom 2. Guinness, 1992, s. 1223. ISBN 9781882267026.
  8. Iggy Pop Biografia na RMF fm (pol.). RMF FM. [dostęp 2015-12-31].
  9. Straceniec wszech czasów. Iggy Pop – rockowy terrorysta (pol.). Onet.pl. [dostęp 2012-03-06].
  10. Mojo: 100 Greatest Albums of All Time, Rocklist.net, 30 sierpnia 1995 (ang.).
  11. a b Légende du rock, Iggy Pop devient officier des Arts et des Lettres en 2003 (fr.). Puretrend.com. [dostęp 2014-11-26].
  12. Top 50 Greatest Metal Frontmen of All Time! (ang.). Roadrunner Records. [dostęp 2011-12-08].
  13. Thurston Moore: 100 Greatest Artists (ang.). Rolling Stone. [dostęp 2010-12-02].
  14. The Stooges (ang.). RockHall.com. [dostęp 2010-12-27].
  15. a b 500 Greatest Albums of All Time (ang.). Rolling Stone. [dostęp 2012-05-21].
  16. a b c Iggy Pop w bazie Notable Names Database (ang.)
  17. a b Iggy Pop — What Nationality Ancestry Race (ang.). Ethnicity of Celebs. [dostęp 2017-08-13].
  18. Kory Grow (2016-10-11): See Iggy Pop Transform From High School Debate King Into Stooges Wildman (ang.). Rolling Stone. [dostęp 2017-08-13].
  19. James Reed (2017-07-24): Yes, Iggy Pop is 70. And yes, he obliterated his set at FYF Fest (ang.). Los Angeles Times. [dostęp 2017-08-13].
  20. Steve Anglesey (2012-04-21): Hash pipe and slippers: Iggy Pop, Jack Nicholson and the wildest celebrity pensioners (ang.). Daily Mirror. [dostęp 2011-12-08].
  21. David Bowie Biography (1947-) (ang.). Film Reference. [dostęp 2017-08-13].
  22. Iggy Pop (21 de Abril de 1947) (port.). Filmow. [dostęp 2017-08-13].
  23. Iggy Pop Remembers Scott Asheton: 'He Played With A Boxer's Authority' (ang.). Rolling Stone. [dostęp 2017-08-13].
  24. On tour with Iggy Pop (ang.). MusicPsych. [dostęp 2017-08-13].
  25. Iggy Pop confirms he won't play replacement shows as Foo Fighters support slot falls through (ang.). New Music Express. [dostęp 2017-08-13].
  26. Tim Jonze (2015-11-19): Kylie Minogue: Kylie Christmas review – hellish, bizarre crimes against festive cheer (ft Iggy Pop) (ang.). The Guardian. [dostęp 2012-05-21].
  27. Zachary Davies (2016-02-07): Iggy Pop says new album Post Pop Depression will 'probably' be his last (ang.). The Independent. [dostęp 2017-08-13].
  28. Paweł Waliński (2016-03-15): Łomem człowieka trzeba odrywać (pol.). Interia.pl. [dostęp 2017-08-13].
  29. Jędrzej Słodkowski (2016-03-17): Iggy Pop na prezydenta! Ojciec punka nagrał najlepszą płytę od lat. Z liderem Queens Of The Stone Age (ang.). Gazeta Wyborcza. [dostęp 2017-08-13].
  30. Bartek Chaciński (2016-03-15): Ocalony, Recenzja płyty: Iggy Pop, „Post Pop Depression” (ang.). Polityka. [dostęp 2017-08-13].
  31. Iggy Pop u kresu drogi. Czy to już pożegnanie ikony rocka? (ang.). Dziennik.pl. [dostęp 2017-08-13].
  32. Co jest grane - Iggy Pop - 68 lat, dwie godziny tańca na scenie (ang.). Gazeta Wyborcza. [dostęp 2017-08-13].
  33. Iggy Pop (ang.). Rotten Tomatoes. [dostęp 2017-08-13].
  34. a b c Iggy Pop Dating History (ang.). FamousFix. [dostęp 2017-08-13].
  35. a b Iggy Pop Interviews (ang.). Iggy-Pop.com. [dostęp 2017-08-13].