Otwórz menu główne

Jan Brueghel (starszy)

flamandzki malarz
Bukiet (1606 - 1607), Kunsthistorisches Museum, Wiedeń
Krajobraz rzeczny (1607), National Gallery of Art, Waszyngton
Raj i grzech pierworodny (1617) (wraz z Rubensem), Mauritshuis, Haga
Arcyksiążę Albert i Isabella odwiedzają gabinet kolekcjonerski (1621 - 1623), Walters Art Museum, Baltimore

Jan Brueghel (wymowa niderlandzka [jɑn ˈbɾøːɣəl], uproszczona polska [jan brechel]) (starszy), zwany Aksamitnym (ur. 1568 w Brukseli, zm. 13 stycznia 1625 w Antwerpii) – malarz flamandzki, syn Pietera Bruegla (starszego) i brat Pietera Brueghla (młodszego), zwanego Piekielnym; spowinowacony z malarskimi rodzinami Coecków, van Kesselów i Tenniersów.

Swój przydomek zawdzięczał delikatnej fakturze malarskiej, łagodnym tonacjom kolorystycznym, bogactwu i zarazem harmonii swych niekiedy słodkich kompozycji. Sztuki malarskiej uczył się początkowo pod kierunkiem swej babki, wybitnej miniaturzystki, Marii Bessemers, później w pracowni Gillisa van Coninxloo.

W 1589 wyruszył, zwyczajem ówczesnych adeptów malarstwa, w podróż do Włoch, gdzie między innymi wszedł w służbę kardynała Borromero, który pozostał jego stałym klientem i mecenasem. W 1597 wrócił do Antwerpii, gdzie był malarzem nadwornym arcyksiążąt.

Malował najczęściej niewielkie, często miniaturowe kompozycje, chętnie stosując na podobraziu blachę miedzianą. Do jego ulubionych motywów należały Madonny w otoczeniu girland i bukietów kwiatowych, alegorie, martwe natury, zwłaszcza z kwiatami i owocami; malował również pejzaże i sceny batalistyczne. Jego sielankowy styl, odznacza się świeżością kolorytu. Przedstawiał także sceny biblijne, np. Potop, Sodoma i Gomora. Najczęściej malował bukiety kwiatów i krajobrazy ożywione motywami religijnymi i mitologicznymi, oraz drobnymi scenkami z życia chłopów i zwierząt (niekiedy malowali je Peter Paul Rubens, Pieter van Avont i Hendrick van Balen). Jego prace posiadają m.in. Prado w Madrycie, Ermitaż, Luwr i Stara Pinakoteka[1].

Malarskie tradycje kontynuował z powodzeniem jego syn, Jan Brueghel (młodszy), który w 1625 uzyskał w Antwerpii tytuł mistrza, a po powrocie z podróży do Włoch przejął pracownię ojca.

Genealogia BrueghlówEdytuj

 
 
 
Pieter Bruegel (starszy)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Pieter Brueghel (młodszy)
 
Jan Brueghel (starszy)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Ambrosius Brueghel
 
Jan Brueghel (młodszy)
 
Anna Brueghel
 
David Teniers (młodszy)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Abraham Brueghel


Dzieła malarzaEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Jan Brueghel w Artcyclopedia.com (ang.). [dostęp 21.11.2011].

BibliografiaEdytuj

  • Ian. Chilvers: Oksfordzki leksykon sztuki. Warszawa: Arkady, 2002, s. 115. ISBN 83-213-4157-8.

Linki zewnętrzneEdytuj