Ocelot

rodzaj ssaka
Zobacz też: inne znaczenia.

Ocelot[14] (Leopardus) – rodzaj drapieżnego ssaka z podrodziny kotów (Felinae) w rodzinie kotowatych (Felidae).

Ocelot
Leopardus[1]
J.E. Gray, 1842[2]
Ilustracja
Przedstawiciel rodzaju – ocelot wielki (L. pardalis)
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ssaki
Podgromada żyworodne
Infragromada łożyskowce
Rząd drapieżne
Podrząd kotokształtne
Rodzina kotowate
Podrodzina koty
Rodzaj ocelot
Typ nomenklatoryczny

Leopardus griseus J.E. Gray, 1842 (= Felis pardalis Linnaeus, 1758)

Synonimy
  • Dendrailurus Severtzov, 1858[3]
  • Lynchailurus Severtzov, 1858[3]
  • Noctifelis Severtzov, 1858[4]
  • Oncifelis Severtzov, 1858[3]
  • Oncoides Severtzov, 1858[3]
  • Pajeros J.E. Gray, 1867[5]
  • Pardalina J.E. Gray, 1867[6]
  • Pardalis J.E. Gray, 1867[7]
  • Margay J.E. Gray, 1867[8]
  • Oncilla Allen, 1919[9]
  • Mungofelis Antonius, 1933[10]
  • Oreailurus Cabrera, 1940[11]
  • Colocolo Pocock, 1941[12]
  • Montifelis Schwangart, 1941[13]
  • Pseudolynx Schwangart, 1941[13]
Gatunki

zobacz opis w tekście

Zasięg występowaniaEdytuj

Rodzaj obejmuje gatunki o cętkowanej sierści występujące w Stanach Zjednoczonych, Meksyku, Belize, Gwatemali, Salwadorze, Hondurasie, Nikaragui, Kostaryce, Panamie, Kolumbii, Wenezueli, na Trynidadzie i Tobago, w Gujanie, Surinamie, Gujanie Francuskiej, Brazylii, Ekwadorze, Peru, Boliwii, Chile, Paragwaju, Urugwaju i Argentynie[15].

MorfologiaEdytuj

Długość ciała 38–100 cm, ogona 19,5–51,8 cm; masa ciała 1,3–15,5 kg; samce są większe i cięższe od samic[15].

SystematykaEdytuj

EtymologiaEdytuj

  • Leopardus: gr. λεοπαρδος leopardos „lampart, pantera”[16].
  • Dendrailurus: gr. δενδρον dendron „drzewo”; αιλουρος ailouros „kot”[17]. Gatunek typowy: Felis strigilata Wagner, 1841[a].
  • Lynchailurus: rodzaj Lynchus Jardine, 1834 (ryś)[b]; gr. αιλουρος ailouros „kot”[19]. Gatunek typowy: Felis pajeros Desmarest, 1816[c].
  • Noctifelis: łac. nox, noctis „noc”; rodzaj Felis Linnaeus, 1758 (kot)[20]. Gatunek typowy: Felis guigna Molina, 1782.
  • Oncifelis: epiet gatunkowy Felis onca Linnaeus, 1758; rodzaj Felis Linnaeus, 1758 (kot)[21]. Gatunek typowy: Felis geoffroyi d’Orbigny & Gervais, 1844.
  • Oncoides: epiet gatunkowy Felis onca Linnaeus, 1758; gr. ειδος eidos „wygląd, postać”[21]. Gatunek typowy: Felis pardalis Linnaeus, 1758.
  • Pajeros: epiet gatunkowy Felis pajeros Desmarest, 1816[22]. Gatunek typowy: Pajeros pampanus J.E. Gray, 1867 ( =  Felis pajeros Desmarest, 1816).
  • Pardalina: zdrobnienie łac. pardalis „pantera”[23]. Gatunek typowy: Pardalina warwickii J.E. Gray, 1867 (=  Felis geoffroyi d’Orbigny & Gervais, 1844).
  • Pardalis: gr. παρδαλις pardalis „lampart”[23]. Gatunek typowy: Felis pardalis Linnaeus, 1758.
  • Margay: lokalna, indiańska nazwa Maragua lub Maragaia znad rzeki Marañón dla cętkowanego kota[24]. Gatunek typowy: Felis macroura Wied-Neuwied, 1823 (=  Felis wiedii Schinz, 1821).
  • Oncilla: epitet gatunkowy Felis pardinoides oncilla Thomas, 1903; hiszp. oncilla „mały irbis śnieżny”[9]. Gatunek typowy: Felis pardinoides oncilla Thomas, 1903[d].
  • Mungofelis: zbitka wyrazowa nazw rodzajów: Mungos É. Geoffroy Saint-Hilaire & Cuvier, 1795 (mungo) oraz Felis Linnaeus, 1758 (kot)[10]. Gatunek typowy: Felis braccata Cope, 1889[c].
  • Oreailurus: gr. ορος oros, ορεος oreos „góra”[25]; αιλουρος ailouros „kot”[26]. Gatunek typowy: Felis jacobita Cornalia, 1865.
  • Colocolo: hiszp. colocolo „kot”, od mapudungun Colo Colo „potwór z legend Mapuche[12]. Gatunek typowy: Felis jacobita Cornalia, 1865.
  • Montifelis: łac. mons, montis „góra”[27]; felis lub feles „kot”[28]. Gatunek typowy: Felis colocolo Molina, 1782.
  • Pseudolynx: gr. ψευδος pseudos „fałszywy” [29]; rodzaj Lynx Kerr, 1792 (ryś). Gatunek typowy: Lynchailurus (Pseudolynx) kriegi Schwangart, 1941. Młodszy homonim Pseudolynx Girault, 1916 (Hymenoptera).

Podział systematycznyEdytuj

Status dwóch gatunków L. braccatus i L. pajeros nie został jeszcze ostatecznie wyjaśniony. Zostały wyodrębnione z gatunku L. colocolo przez Garcia-Pereę w 1994 na podstawie różnic morfologicznych i geograficznych[30]. Jednak analiza genetyczna umożliwia istnienie podziału w poszczególnych populacjach, ale nie na poziomie gatunku[31][32]. Do rodzaju należą następujące gatunki[15][14][33]:

UwagiEdytuj

  1. Takson niemożliwy do zidentyfikowania[18].
  2. Synonim Lynx Kerr, 1792.
  3. a b Podgatunek L. colocolo.
  4. Podgatunek L. tigrinus.

PrzypisyEdytuj

  1. Leopardus, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. J.E. Gray. Descriptions of some new Genera and fifty unrecorded Species of Mammalia. „The Annals and Magazine of Natural History”. 10, s. 260, 1842 (ang.). 
  3. a b c d Severtzov 1858 ↓, s. 386.
  4. Severtzov 1858 ↓, s. 386, 390.
  5. Gray 1867 ↓, s. 269.
  6. Gray 1867 ↓, s. 266.
  7. Gray 1867 ↓, s. 270.
  8. Gray 1867 ↓, s. 271.
  9. a b J.A. Allen. Notes on the synonymy and nomenclature of the smaller spotted cats of tropical America. „Bulletin of the American Museum of Natural History”. 41, s. 358, 1919 (ang.). 
  10. a b W. von O. Antonius. Über Felis braccata Cope und andere Schönbrunner Kleinkatzen. „Der Zoologische Garten”. 6, s. 13, 1933 (niem.). 
  11. A. Cabrera. Notas sobre carnívoros sudamericanos. „Notas del Museo de La Plata”. 5 (29), s. 16, 1933 (hiszp.). 
  12. a b R.I. Pocock. The examples of the Colocolo and of the pampas cat in the British Museum. „The Annals and Magazine of Natural History”. Elevens Series. 7, s. 269, 1941. DOI: 10.1080/00222934108527156 (ang.). 
  13. a b F. Schwangart. Südamerikanische Busch-, Berg- und Steppenkatzen. „Bayerische Akademie der Wissenschaften, Abhandlungen der Mathematisch-naturwissenschaftlichen Klasse”. Neue Folge. 49, s. 37, 1941 (niem.). 
  14. a b W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 135–136. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.)
  15. a b c M.E. & F.C. Sunquist: Family Felidae (Cats). W: D.E. Wilson, R.A. Mittermeier: Handbook of the Mammals of the World. Cz. 1: Carnivores. Barcelona: Lynx Edicions, 2009, s. 145–147. ISBN 978-84-96553-49-1. (ang.)
  16. Palmer 1904 ↓, s. 369.
  17. Palmer 1904 ↓, s. 221.
  18. F.O. do Nascimento: Revisão taxonômica do gênero Leopardus Gray, 1842 (Carnivora, Felidae). São Paulo: 2010, s. 27. (port.)
  19. Palmer 1904 ↓, s. 389.
  20. Palmer 1904 ↓, s. 460.
  21. a b Palmer 1904 ↓, s. 474.
  22. Palmer 1904 ↓, s. 497.
  23. a b Palmer 1904 ↓, s. 515.
  24. Palmer 1904 ↓, s. 400.
  25. Jaeger 1944 ↓, s. 155.
  26. Jaeger 1944 ↓, s. 7.
  27. Jaeger 1944 ↓, s. 139.
  28. Jaeger 1944 ↓, s. 89.
  29. Jaeger 1944 ↓, s. xvii.
  30. R. Garcia-Perea. The pampas cat group (Genus Lynchailurus Severertzov 1858) (Carnivora: Felidae), A systematic and biogeographic review. „American Museum Novitates”. 3096, s. 1-35, 1994 (ang.). 
  31. W.E. Johnson, J.P. Slattery, E. Eizirik, J.-H. Kim, M.M. Raymond, C. Bonacic, R. Cambre, P. Crawshaw, A. Nunes, H.N. Seuánez, M. Angelo, M. Moreira, K.L. Seymour, F. Simon, W. Swanson & S.J. O’Brien. Disparate phylogeographic patterns of molecular genetic variation in four closely related South American small cat species. „Molecular Ecology”. 8, s. 79-94, 1999 (ang.). 
  32. E. Eizirik, W.E. Johnson & S.J. O’Brien. Submitted. Molecular systematics and revised classification of the family Felidae (Mammalia, Carnivora). „Journal of Mammalogy”. 
  33. D.E. Wilson & D.M. Reeder (red.): Genus Leopardus. W: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2020-03-07].

BibliografiaEdytuj