Ogorzałka mała

Ogorzałka mała (Aythya affinis) – gatunek średniej wielkości ptaka wodnego z rodziny kaczkowatych (Anatidae).

Ogorzałka mała
Aythya affinis[1]
(Eyton, 1838)
Ilustracja
Samiec
Ilustracja
Samica
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Infragromada ptaki neognatyczne
Rząd blaszkodziobe
Rodzina kaczkowate
Podrodzina kaczki
Rodzaj Aythya
Gatunek ogorzałka mała
Synonimy
  • Fuligula affinis Eyton, 1838[2]
  • Marila affinis (Eyton, 1838)[3]
  • Nyroca affinis (Eyton, 1838)[3]
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[4]
Status iucn3.1 LC pl.svg
Zasięg występowania
Mapa występowania

     lęgowiska

     przeloty

     zimowiska

     występuje przez cały rok

WystępowanieEdytuj

Ptak ten zamieszkuje Amerykę Północną od Alaski na północy po Wielkie Jeziora Północnoamerykańskie na południu. Zimuje na północnoamerykańskich preriach, w Ameryce Środkowej, Kolumbii oraz na Antylach i Hawajach. Sporadycznie pojawia się w środkowych Andach i dorzeczu Orinoko oraz na Grenlandii. Do Europy zalatuje bardzo rzadko, do Polski – wyjątkowo.

MorfologiaEdytuj

Cechy gatunku
Bardzo podobna do ogorzałki, lecz mniejsza. Samiec w ubarwieniu godowym ma głowę, szyję i pierś czarną z fioletowym, metalicznym połyskiem. Czarne również ogon, pokrywy ogonowe i kuper. Boki i brzuch białe. Wierzch popielatoszary z poprzecznym prążkowaniem, ciemniejszym niż u ogorzałki. Lusterko białe. Samica brązowa, głowa i szyja ciemniejsza, u nasady dzioba biała plama, brzuch białawy. Na skrzydle białe lusterko. Młodociane podobne do samicy, lecz ciemniejsze i bez białej plamy u nasady dzioba.
Wymiary średnie [5][6]
dł. ciała ok. 38–46 cm
rozpiętość skrzydeł 61–84 cm
masa ciała ok. 700–1200 g (średnio 870 g)

EkologiaEdytuj

Biotop
Niezbyt duże zbiorniki słodkowodne. Zimuje na dużych jeziorach i w ujściach rzek.
Gniazdo
Na lądzie w gęstej roślinności w pobliżu wody lub na pływającej platformie.
Jaja
W ciągu roku wyprowadza jeden lęg, składając w maju – czerwcu 8 do 25 (średnio 6–15) jaj w kolorze od szarego po ciemnooliwkowy[5], o średnich wymiarach 56 × 40 mm i średniej masie 44 g.
Wysiadywanie
Jaja wysiadywane są przez okres 21 do 28 dni przez samicę[5]. Pisklęta opuszczają gniazdo po wykluciu, usamodzielniają się po 45–50 dniach.
Pożywienie
Rośliny wodne, skorupiaki, mięczaki, owady wodne i małe ryby[5]. Pokarm zdobywa nurkując[5].

OchronaEdytuj

W Czerwonej księdze gatunków zagrożonych Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody został zaliczony do kategorii LC (najmniejszej troski)[4]. Na terenie Polski gatunek ten jest objęty ścisłą ochroną gatunkową[7].

PrzypisyEdytuj

  1. Aythya affinis, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. Carboneras 1992 ↓, s. 618.
  3. a b Denis Lepage: Ogorzałka mała (Aythya affinis) (Eyton, 1838). Avibase. [dostęp 2014-01-14].
  4. a b Aythya affinis. Czerwona księga gatunków zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.).
  5. a b c d e Lesser Scaup Aythya affinis (ang.). WhatBird. [dostęp 2014-01-14].
  6. P. Sterry, A. Cleave, A. Clements, P. Goodfellow: Ptaki Europy: przewodnik ilustrowany. Warszawa: Horyzont, 2002. ISBN 83-7311-341-X.
  7. Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 16 grudnia 2016 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt (Dz.U. z 2016 r. poz. 2183)

BibliografiaEdytuj

  • Carles Carboneras: Family Anatidae (Ducks, geese and Swans). W: Josep del Hoyo, Andrew Elliott, Jordi Sargatal: Handbook of the Birds of the World. Cz. 1: Ostrich to Ducks. Barcelona: Lynx Edicions, 1992. ISBN 84-87334-10-5. (ang.)