Otwórz menu główne

Edward Dysko

wojskowy polski, generał

Edward Dysko (ur. 13 września 1926 w Starej Rudni, Wileńszczyzna, zm. 6 stycznia 2009) – generał brygady Wojska Polskiego, działacz kombatancki, prezes Stowarzyszenia Kawalerów Orderu Wojennego Krzyża Grunwaldu.

Edward Dysko
generał brygady generał brygady
Data i miejsce urodzenia 13 września 1925
Stara Rudnia, Wileńszczyzna Polska
Data śmierci 6 stycznia 2009
Przebieg służby
Lata służby 1943-1990
Siły zbrojne Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie
Jednostki 6 Pomorska Dywizja Powietrznodesantowa, 1 Warszawska Dywizja Zmechanizowana
Stanowiska dowódca
Główne wojny i bitwy II wojna światowa

bitwa pod Lenino

operacja wiślańsko-odrzańska

operacja pomorska

operacja berlińska

Odznaczenia
Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Order Sztandaru Pracy II klasy Order Krzyża Grunwaldu III klasy Krzyż Walecznych (1920-1941) Krzyż Bitwy pod Lenino Brązowy Medal „Zasłużonym na Polu Chwały” Medal 30-lecia Polski Ludowej Medal 40-lecia Polski Ludowej Medal za Warszawę 1939–1945 Medal za Odrę, Nysę, Bałtyk Złoty Medal „Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny” Medal 10-lecia Polski Ludowej Medal „Za udział w walkach o Berlin” Złoty Medal „Za zasługi dla obronności kraju” Order Czerwonego Sztandaru Order Wojny Ojczyźnianej II klasy Medal „Za Wyzwolenie Warszawy” Medal „Za zdobycie Berlina” Medal „Za Zwycięstwo nad Niemcami w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej 1941-1945” 40 years of victory rib.png
Grób Edwarda Dysko na Wojskowych Powązkach

Spis treści

ŻyciorysEdytuj

W lutym 1940 roku został deportowany wraz z członkami rodziny do Kraju Krasnojarskiego[1].

Po wstąpieniu do 1 Dywizji Piechoty im. Tadeusza Kościuszki 12 czerwca 1943 r. walczył pod Lenino. Został skierowany do szkoły oficerskiej, a po jej ukończeniu przeszedł z dywizją szlak bojowy od Warszawy do Berlina[2]. Walczył o wyzwolenie Warszawy w styczniu 1945, o przełamanie Wału Pomorskiego i zdobycie Kołobrzegu w marcu 1945 i zdobycie Berlina w kwietniu i w maju 1945; był dwukrotnie ranny.

W 1948 skończył Oficerską Szkołę Piechoty i Kawalerii w Krakowie ze stopniem podporucznika i stanowiskiem dowódcy plutonu podchorążych. Wykładał taktykę w Oficerskiej Szkole Piechoty nr 2 w Jeleniej Górze.

W latach 1956-1959 był słuchaczem Akademii Sztabu Generalnego im. gen. broni Karola Świerczewskiego w Rembertowie. Jako pułkownik dyplomowany studiował w moskiewskiej Wojskowej Akademii Sztabu Generalnego Sił Zbrojnych ZSRR im. Klimienta Woroszyłowa.

Od 1957 służył w 6 Pomorskiej Dywizji Powietrznodesantowej[2].

W katach 1961-1963 w stopniu podpułkownika był dowódcą 16 kołobrzeskiego batalionu powietrznodesantowego[3].

Był szefem sztabu Dywizji, zastępcą dowódcy Dywizji ds. liniowych, a od 20 sierpnia 1968 roku piastował stanowisko dowódcy 6 Pomorskiej Dywizji Powietrznodesantowej w Krakowie, uczestniczącej w operacji „Dunaj”[2].

W październiku 1972 roku został mianowany generałem brygady; nominację wręczył mu w Belwederze przewodniczący Rady Państwa Henryk Jabłoński.

W styczniu 1973 roku objął dowództwo 1 Warszawskiej Dywizji Zmechanizowanej im. Tadeusza Kościuszki w Legionowie[2].

Następnie od 1 kwietnia 1975 do 30 stycznia 1980 był attaché wojskowym w Budapeszcie i szefem Wojskowego Sztabu Wojskowego w Warszawie[2].

W 1990 został pożegnany przez ministra obrony Piotra Kołodziejczyka i przeszedł w stan spoczynku[2].

W latach 1974-1990 był członkiem Rady Naczelnej ZBoWiD.

Był prezesem Zarządu Krajowego Stowarzyszenia Kawalerów Orderu Wojennego Krzyża Grunwaldu[4].

Był prezesem I Oddziału Związku Polskich Spadochroniarzy – Agencji Ochrony[5].

Zmarł 6 stycznia 2009 roku. Pochowany 14 stycznia 2009 roku na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie.

OdznaczeniaEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. W indeksie represjonowanych Ośrodka Karta figurują mieszkańcy Starej Rudni na Wileńszczyźnie, dzieci Adama i Malwiny Dysko: Leokadia (ur. 1924), Józefa (ur. 1931) i Kalina (ur. 1936).
  2. a b c d e f [1].
  3. Wojska Lądowe, www.jednostki-wojskowe.pl [dostęp 2017-11-17] (ang.).
  4. [2].
  5. Edward Dysko - KRS w Manager.Money.pl, manager.money.pl [dostęp 2017-11-17] (pol.).

BibliografiaEdytuj

  • Nekrologi w „Gazecie Wyborczej” z 09.01.2009.
  • „Kombatant” nr 10 (153) październik 2003.
  • Mariusz Jędrzejko, Mariusz Lesław Krogulski, Marek Paszkowski, Generałowie i admirałowie III Rzeczypospolitej (1989-2002), Wydawnictwo von borowiecky, Warszawa 2002, s. 164 (z fotografią)
  • Janusz Królikowski, Generałowie i admirałowie Wojska Polskiego 1943–1990, tom III: M–S, Toruń 2010, s. 377-379.

Linki zewnętrzneEdytuj