Portal:Stany Zjednoczone

 < Portale < Geografia < Ameryka Północna < Stany Zjednoczone

WIKIPORTAL Stany Zjednoczone

Flag of the United States of America
Great Seal of the United States of America
Location on the world map

Stany Zjednoczone, demokratyczne państwo o liczbie ludności przekraczającej prawie 310 000 000 i powierzchni 9 631 418 km² umiejscowione w Ameryce Północnej. Graniczy z Kanadą od północy i Meksykiem od południa; od wschodu granicę kraju stanowi Ocean Atlantycki, a od zachodu Ocean Spokojny. Od 4 lipca 1776 Stany Zjednoczone stały się niezależne od Wielkiej Brytanii. Pierwszym prezydentem USA został Jerzy Waszyngton. Początkowo nowe państwo miało wiele kłopotów finansowych i politycznych. Trwała walka pomiędzy dwoma obozami: Federalistów (późniejszych Republikanów) chcących silnej władzy centralnej i Antyfederalistów (którzy przekształcili się w Demokratycznych Republikanów, a następnie w Demokratów) dążących do zachowania odrębności poszczególnych stanów. Drugą sprawą sporną była kwestia niewolnictwa, które miało pozostać kwestią rozstrzyganą na poziomie władz stanowych i przez długi czas udawało się zachować równowagę pomiędzy jego zwolennikami i przeciwnikami. Konstytucja została uchwalona 17 września 1787.

Wybrany artykuł na medal edytuj

Union Infantry and Artillery Advancing Toward The Angle July 3, 1863 -- Gettysburg (PA) Cyclorama 2012.jpg

Bitwa pod Gettysburgiem – najkrwawsza bitwa wojny secesyjnej, stoczona w dniach 1−3 lipca 1863 roku pod miastem Gettysburg w stanie Pensylwania. Armia Północnej Wirginii generała Roberta E. Lee została pokonana przez Armię Potomaku, ponosząc przy tym ogromne straty w ludziach; straty, które − przy ograniczonych możliwościach naboru rekruta − okazały się nie do odrobienia. Trzeciego, decydującego dnia, Lee popełnił błąd, nakazując atak na dobrze przygotowane centrum wojsk Unii. Ten manewr odebrał mu zwycięstwo i kosztował tysiące ofiar.

Konfederacka armia, nieatakowana przez wojska Unii, wycofała się wprawdzie w dobrym porządku, ale nigdy już nie miała podjąć większej ofensywy. Wraz z upadkiem 4 lipca oblężonego Vicksburga, bitwa ta − choć nie decydująca sama w sobie − wyznaczyła punkt zwrotny, od którego Konfederacja systematycznie chyliła się ku upadkowi, a wojna secesyjna zbliżała się do końca, mimo że miała trwać jeszcze prawie dwa lata.

Wybrana ilustracja edytuj

St Louis Gateway Arch.jpg

Czy wiesz, że... edytuj

Czy wiesz, że...

... Sędziowie amerykańscy, według zapisów konstytucyjnych są niezawiśli i pełnią swe funkcje bezterminowo?

... najdłuższą siecią metra na świecie jest metro nowojorskie?

... Wielkie Jezioro Słone w stanie Utah stanowi pozostałość plejstoceńskiego jeziora Bonneville?

... nazwa mieszczącego się w Seattle budynku Columbia Center (na zdjęciu) była zmieniana 4-krotnie?

Kuchnia edytuj

Two types of steak sauce.jpg

Brown sauce (z ang. "brązowy sos"; amer. ang. steak sauce) - sos podawany najczęściej do potraw typu fast food, barbecue, szczególnie wołowiny, składający się z octu balsamicznego, koncentratu pomidorowego, pieprzu czarnego i pieprzu cayenne.

Do zrobienia edytuj

Evolution-tasks-old.png
Jeśli chcesz pomóc w tworzeniu portalu "Stany Zjednoczone", znajdziesz tu tematy, które są potrzebne do zrobienia/poszerzenia. Jeśli zauważyłeś, że brakuje jakiegoś artykułu, a sam nie możesz go napisać, prosimy o umieszczenie go na poniższej liście oraz tutaj.

Brakujące:
Michael Aguirre - Oświata w Stanach Zjednoczonych - Vashon Island - Muzyka w Stanach Zjednoczonych - Muzea w Stanach Zjednoczonych - Teatr w Stanach Zjednoczonych - Sport w Stanach Zjednoczonych - Kuchnia w Stanach Zjednoczonych

Do poszerzenia lub poprawienia:
Bob O’Connor - Cheyenne - Cincinnati - Clark (New Jersey) - Clarksville (Missouri) - Luke Ravenstahl - Tuscaloosa (Alabama) - Tyler (Teksas) - Unionville (Nevada) - United States Metric Board - Uniwersytet Stanforda - San Antonio (Teksas) - Szablon:Bronx - Szablon:Staten Island

Kategorie edytuj

Wybrany dobry artykuł edytuj

"Hell Comes to Quahog" – trzeci odcinek piątego sezonu serialu Family Guy. Premiera odbyła się 24 września 2006 na kanale telewizyjnym Fox. Według Nielsen ratings tego dnia odcinek obejrzało 9,66 miliona widzów. Tytuł jest nawiązaniem do filmu Hell Comes to Frogtown, a fabuła obraca się wokół walki obywateli Quahog z rujnującym ich miasto supermarketem. Kilka scen zostało wyciętych w procesie produkcji. Gościnnie występuje Carrie Fisher, która wciela się w rolę szefowej Petera, Angeli. Odcinek zebrał pozytywne recenzje

Peter ma za zadanie odebrać Meg z wrotkowiska. Po tym, jak zjawia się na miejscu i ostatecznie wraca do domu zapomniawszy o niej, wściekła Meg domaga się własnego samochodu. Peter udaje się z nią do salonu samochodowego, jednak zamiast samochodu kupuje jej czołg, który niedługo po tym konfiskuje Joe. Meg postanawia więc samodzielnie zarobić pieniądze na auto i zatrudnia się w Superstore USA, nowo otwartym supermarkecie w Quahog. Tymczasem jego pojawienie się powoduje bankructwo lokalnych kupców oraz przerwy dostaw prądu w całym mieście z powodu wysokiego zapotrzebowania supermarketu na elektryczność.

Wybrana biografia edytuj

George-W-Bush.jpeg

George Walker Bush i [ˈɔːɹ ˈwɑːkɚ bʊʃ] (ur. 6 lipca 1946 w New Haven w Connecticut w USA) – 43. prezydent Stanów Zjednoczonych wybrany w roku 2000. Sprawował urząd od 20 stycznia 2001 do 20 stycznia 2009. W wyborach prezydenckich 13 grudnia 2004 wybrany przez Kolegium Elektorów na drugą kadencję. Syn 41. prezydenta Stanów Zjednoczonych George’a H. W. Busha.

W 1978 Bush startował w wyborach do Izby Reprezentantów, lecz przegrał z Kentem Hance. W 1988 rodzina Bushów przeniosła się do Waszyngtonu, w celu pracy dla kampanii prezydenckiej ojca George’a. Po powrocie do Teksasu zainwestował w 1989 w drużynę baseballową Texas Rangers, w której sprzedaż udziałów w 1998 przyniosła mu zysk ponad 14 milionów dolarów[1].

W 1995 Bush wygrał wybory na gubernatora Teksasu. Jako zagorzały zwolennik kary śmierci, będąc gubernatorem Teksasu, nie ułaskawił ani jednego skazańca i zezwolił na przeprowadzenie 113 egzekucji[potrzebny przypis].

Wybór George’a W. Busha na prezydenta USA w 2000 roku wzbudził w części społeczeństwa amerykańskiego kontrowersje związane z wątpliwościami co do poprawności procesu liczenia głosów. George W. Bush otrzymał mniej głosów wyborców niż jego kontrkandydat Al Gore, jednak wygrał wybory uzyskując większość głosów Kolegium Elektorów Stanów Zjednoczonych. Podobna sytuacja miała wcześniej miejsce w 1828, 1876 i ponownie w 1888 roku[2], gdy prezydentem został Benjamin Harrison, który zdobył o 100 tysięcy głosów mniej niż jego konkurent, prezydent Grover Cleveland. W listopadzie 2004 G. Bush wygrał wybory stosunkowo niewielką przewagą, pokonując kandydata demokratów Johna Kerry’ego i został wybrany ponownie na prezydenta na następne 4 lata.

Wybrana grafika na medal edytuj

A Jicarilla Man, 1904, Edward S. Curtis (sepia restored).jpg

Portret mężczyzny z plemienia Apaczy Jicarilla wykonany w 1904 roku

Muzyka edytuj

ZZ Top Live.jpg

ZZ Top – amerykańska grupa rockowa, trio, powstała w 1969 i ciągle aktywna w początkach XXI wieku, jest przedstawicielem hard rocka, bluesa i południowego rocka. W muzyce zespołu wyraźnie słychać wpływy boogie. Grupa nie stroniła też od groteski rockowej, reprezentując typowy teksański humor. Mimo wieloletniej, nieprzerwanej aktywności nie zaszła w niej ani jedna zmiana personalna.

Zespół powstał w 1969 i szybko zdobył szeroką popularność swymi dynamicznymi piosenkami, z charakterystycznymi szybkimi gitarowymi riffami. Okresem największych sukcesów grupy była połowa lat osiemdziesiątych, kiedy to promowany wieloma teledyskami album Eliminator stał się przebojem głównego nurtu rocka. Grupa wykształciła swój niepowtarzalny, groteskowy styl sceniczny. Dwaj frontmani, Gibbons i Hill, zapuścili długie brody. Ubrani tak samo, w golfowe kapelusze, obfite koszule, okulary przeciwsłoneczne i workowate spodnie, mogą uchodzić za dwóch bliźniaków. Ten specyficzny wygląd spowodował, że gdy grupa wystąpiła w filmie Powrót do przyszłości (część III) jako kapela country grającą na małomiasteczkowej zabawie na Dzikim Zachodzie: muzycy nie potrzebowali żadnej charakteryzacji. Ciekawostką jest, że zawsze ogolony perkusista ma nazwisko Beard, co oznacza „broda”.

Sport edytuj

AmericaWestArena.jpg

US Airways Center (dawniej America West Arena) hala sportowo widowiskowa zlokalizowana w centrum Phoenix w stanie Arizona. Została otwarta 6 czerwca 1992 roku. Swoje siedziby mają tu zespoły: Phoenix Suns z NBA, Phoenix Mercury z WNBA oraz Arizona Rattlers z AFL. Koszt budowy wyniósł około 90 milionów dolarów.

14 listopada 2005 roku po fuzji America West Airlines z US Airways arena zmieniła nazwę na US Airways Center. W wyniku prac remontowych w 2003 roku dobudowano klimatyzowany przeszklony pawilon, w którym ludzie czekają w kolejce po bilety.


Kino edytuj

I am legend.svg

Jestem legendą (ang. I Am Legend) – amerykański film fabularny (horror science-fiction) z 2007 roku, wyreżyserowany przez Francisa Lawrence’a, w którym główną rolę zagrał Will Smith. Jest trzecią, po Ostatnim człowieku na Ziemi (1964) oraz Człowieku Omedze (1971), pełnometrażową adaptacją powieści Richarda Mathesona o tym samym tytule z 1954 roku. Smith wcielił się w postać wirusologa Roberta Neville’a, odpornego na stworzonego przez ludzi śmiercionośnego wirusa, który pierwotnie miał pomóc wyleczyć raka. Żyjąc na opustoszałym w 2012 roku Manhattanie, pracuje on nad stworzeniem lekarstwa dla zarażonych wirusem ludzi, którzy zmienili się w żądne krwi potwory.

Warner Bros. pracę nad filmem rozpoczął w 1994 roku, angażując w projekt wielu aktorów i reżyserów, jednak jego produkcja uległa opóźnieniu z powodu problemów budżetowych. Ostatecznie zdjęcia do filmu ruszyły w 2006 roku. Sceny kręcono w wielu znanych miejscach Nowego Jorku, w tym najdroższą w dziejach kina scenę przy moście Brooklińskim, której koszt wyniósł 5 milionów dolarów. Film wszedł do kin 14 grudnia 2007 roku i stał się najbardziej dochodową produkcją, której premiera odbyła się w grudniu. Jestem legendą zarobiło 256 milionów dolarów w samych Stanach Zjednoczonych oraz 329 milionów dolarów za granicą. Łączny dochód, jaki przyniósł film, wynosi 585 milionów dolarów.'

Inne Wikiportale

Portal.svg
  1. How George W. Bush scored big with the Texas Rangers (ang.). The Center for Public Integrity. [dostęp 2017-05-14].
  2. The Electoral College: How It Works.