Łubin biały

gatunek rośliny

Łubin biały (Lupinus albus L.) – gatunek rośliny z rodziny bobowatych (Fabaceae). Roślina roczna tradycyjnie uprawiana w regionie śródziemnomorskim[4]. Osiąga od 30 do 120 cm wysokości i ma szeroki zasięg w basenie Morza Śródziemnego. Ma duże wymagania glebowe oraz długi okres wegetacji[5].

Łubin biały
Ilustracja
Łubin biały
Systematyka[1][2]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Podkrólestwo rośliny zielone
Nadgromada rośliny telomowe
Gromada rośliny naczyniowe
Podgromada rośliny nasienne
Nadklasa okrytonasienne
Klasa Magnoliopsida
Nadrząd różopodobne
Rząd bobowce
Rodzina bobowate
Podrodzina bobowate właściwe
Rodzaj łubin
Gatunek łubin biały
Nazwa systematyczna
Lupinus albus L.
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[3]
Status iucn3.1 LC pl.svg

WystępowanieEdytuj

Gatunek szeroko rozpowszechniony w formie dzikiej na południowych Bałkanach, Sycylii, Korsyce i Sardynii oraz na wyspach Morza Egejskiego, a także w Izraelu, Palestynie i zachodniej Turcji. Występuje na łąkach, pastwiskach i trawiastych stokach, głównie na piaszczystych i kwaśnych glebach. Uprawia się go w całym regionie Morza Śródziemnego, a także w Egipcie, Sudanie, Etiopii, Syrii, Europie Środkowej i Zachodniej, USA i Ameryce Południowej, w tropikalnej i południowej Afryce, Rosji i na Ukrainie. Starożytny kultywar białego łubinu pod lokalną nazwą hanchcoly był uprawiany do niedawna w zachodniej Gruzji[4]. Uprawa łubinu białego w Polsce nie jest rozpowszechniona z powodu braku odpowiednich odmian. Jednak gatunek ten odznacza się dużym potencjałem plonotwórczym[6].

MorfologiaEdytuj

Pokrój
Pędy wyprostowane, mniejsze niż 1 m wysokości, krótkie pędy boczne. Cała roślina ma zabarwienie jasnozielone. Palowy system korzeniowy z licznymi korzeniami bocznymi[4].
Liście
Przylistki bardzo małe lub brak. Liście złożone z listków dużych, owalnych, gładkich i błyszczących[4].
Kwiaty
Ułożone spiralnie w szczytowe, luźne grono. Kolor korony biały z lekkim odcieniem niebieskiego lub bladoróżowego[5]. Liczba pręcików wynosi 9 lub 10. Pręciki dimorficzne – dłuższe i krótsze.
Owoce
Strąki wydłużone, proste. Nasiona oliwkowe, brązowe lub czarne, o bardzo niskiej zawartości alkaloidów, wysokiej zawartości białka (28-34%) i tłuszczu (11-13%)[6].

PrzypisyEdytuj

  1. Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS ONE”, 10 (4), 2015, e0119248, DOI10.1371/journal.pone.0119248, PMID25923521, PMCIDPMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
  2. Peter F. Stevens, Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2021-02-20] (ang.).
  3. Lupinus albus, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species [online] (ang.).
  4. a b c d White Lupine - Lupinus albus - Details - Encyclopedia of Life, Encyclopedia of Life [dostęp 2018-03-21] (ang.).
  5. a b Łubin biały - duże wymagania, ale też duży potencjał plonotwórczy nasion - Rynek Rolny, www.rynek-rolny.pl [dostęp 2018-03-28] (pol.).
  6. a b Łubin biały - HR Smolice, www.hrsmolice.pl [dostęp 2018-03-28] (pol.).