Otwórz menu główne

Dzikowiec (województwo dolnośląskie)

wieś w województwie dolnośląskim
Zobacz też: Dzikowiec w innych znaczeniach tej nazwy.

Dzikowiec (niem. Ebersdorf bei Neurode[3]) – wieś w Polsce, położona w województwie dolnośląskim, w powiecie kłodzkim, w gminie Nowa Ruda.

Dzikowiec
wieś
Ilustracja
Dwór w Dzikowcu
Państwo  Polska
Województwo  dolnośląskie
Powiat kłodzki
Gmina Nowa Ruda
Wysokość 470-505 m n.p.m.
Liczba ludności (III 2011) 866[1]
Strefa numeracyjna 74
Kod pocztowy 57-432[2]
Tablice rejestracyjne DKL
SIMC 0854140
Położenie na mapie gminy wiejskiej Nowa Ruda
Mapa lokalizacyjna gminy wiejskiej Nowa Ruda
Dzikowiec
Dzikowiec
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Dzikowiec
Dzikowiec
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa dolnośląskiego
Dzikowiec
Dzikowiec
Położenie na mapie powiatu kłodzkiego
Mapa lokalizacyjna powiatu kłodzkiego
Dzikowiec
Dzikowiec
Ziemia50°34′17″N 16°34′22″E/50,571389 16,572778
Kościół św. Marcina w Dzikowcu
Krzyż kamienny w Dzikowcu

PołożenieEdytuj

Wieś leży w dolinie Dzika, pomiędzy Garbem Dzikowca a Górami Sowimi, na wysokości 470-505 m n.p.m.[4]

Podział administracyjnyEdytuj

Integralne części wsi Dzikowiec[5][6]
SIMC Nazwa Rodzaj
0854156 Dębówka część wsi
0854162 Nowy Dzikowiec przysiółek

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa wałbrzyskiego.

HistoriaEdytuj

Dzikowiec powstał na początku XIV wieku jako wieś królewska, pierwsza wzmianka wymieniająca kościół pochodzi z 1337 roku[4]. W roku 1390 część miejscowości zakupili augustianie z Kłodzka, w 1597 roku wieś przeszła na własność jezuitów) i była ona w ich posiadaniu do 1776 roku, kiedy to zakon uległ kasacie[4]. W 1781 wieku w pobliżu powstała pierwsza kopalnia węgla kamiennego Lisette, z czasem powstały kolejne[4]. W 1787 roku Dzikowiec liczył 137 domów, były w nim wtedy: kościół, szkoła, dwór z folwarkiem, młyn wodny, tartak, cegielnia oraz dwa wapienniki[4]. Wiek XIX przyniósł znaczny gospodarczy rozwój wsi, poza tym miejscowość nabrała znaczenia letniskowego[4]. W roku 1906 przez Dzikowiec przeprowadzono linię kolejową ze Ścinawki Średniej do Woliborza[4]. Po 1945 roku wieś utrzymała swój rolniczo-przemysłowy charakter, z tym, że początkowo większe znaczenie miało tu rolnictwo[4]. W 1988 roku było tu 88 gospodarstw rolnych i kilka zakładów przemysłowych[4].

ZabytkiEdytuj

Według rejestru zabytków Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są obiekty[7]:

  • kościół parafialny p.w. św. Marcina, z 1645 roku. Świątynia została wybudowana w miejsce wcześniejszego, gotyckiego obiektu sakralnego. Kościół posiada barokowe wyposażenie, m.in. ołtarze, obrazy, rzeźby, ambonę i chrzcielnicę.
  • dwór, z drugiej połowy XVII wieku zbudowany w stylu barokowym, w XIX wieku przebudowany w stylu neorenesansowym. Jest to budynek na planie prostokąta, jednopiętrowy, zwieńczony czterospadowym dachem. Mimo częściowego zrujnowania, nadal pełni rolę budynku mieszkalnego.

Inne zabytki:

  • plebania z 1791 roku,
  • krzyż pokutny z XIV-XVI wieku,
  • trzy wiadukty kolejowe z początku XX wieku, o konstrukcji kratownicowej.

OświataEdytuj

  • Zespół Szkół Społecznych w Dzikowcu: Niepubliczna Szkoła Podstawowa i Niepubliczne Przedszkole, organem prowadzącym jest Ochotnicza Straż Pożarna w Dzikowcu

KamieniołomyEdytuj

Na pobliskim wzgórzu Wapienna duży nieczynny kamieniołom wapieni dewonu (famen) oraz gabra[4]. Kamieniołom ten znany jest z bardzo bogatych znalezisk skamieniałości dewońskich, dokonanych głównie w pierwszej połowie XX wieku. Zachowała się tam sztolnia, obecnie w byłym kamieniołomie znajduje się strzelnica[4].

SportEdytuj

W Dzikowcu działał piłkarski klub sportowy „Burza”[8]. Największym sukcesem LZS "Burza" Dzikowiec był awans do klasy A rozgrywek piłki nożnej.

Drużyna została rozwiązana i w obecnie (2018) nie występuje w rozgrywkach.[9]

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.
  2. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych poprzez wyszukiwarkę. Poczta Polska S.A., styczeń 2013. [dostęp 2015-03-26].
  3. Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości (M.P. z 1946 r. nr 142, poz. 262)
  4. a b c d e f g h i j k Marek Staffa: Słownik geografii turystycznej Sudetów. T. 11: Góry Sowie, Wzgórza Włodzickie. Wrocław: I-Bis, 1994, s. 117, 122. ISBN 83-85773-12-6.
  5. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  6. GUS. Rejestr TERYT
  7. Rejestr zabytków nieruchomych woj. dolnośląskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 78. [dostęp 2 sierpnia 2012].
  8. Burza Dzikowiec. W: futbolowo.pl [on-line]. [dostęp 2017-03-03].
  9. 188, Dlaczego kluby upadają, „zrzeszeniniwa.futbolowo.pl” [dostęp 2018-02-05].

BibliografiaEdytuj

Linki zewnętrzneEdytuj